Hel (gmina wiejska)

Hel
gmina wiejska
1934-1954[1]
Ilustracja
Państwo

 Polska

Województwo

1934-39: pomorskie
1945–54: gdańskie

Powiat

1934-51: morski
1951-54: wejherowski

Siedziba

Jastarnia

Szczegółowy podział administracyjny (1952)
Liczba gromad

5

Położenie na mapie Polski w latach 1951–1975
Mapa konturowa Polski w latach 1951–1975, blisko górnej krawiędzi znajduje się punkt z opisem „Hel”
Ziemia54°42′N 18°40′E/54,699167 18,672778

Hel (1945–46 Hel-Jastarnia[2]) – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1934–1954[3] w woj. pomorskim[4]/gdańskim (dzisiejsze woj. pomorskie). Siedzibą władz gminy była wieś Jastarnia (nie Hel)[5][6].

Gmina zbiorowa Hel została utworzona 1 sierpnia 1934 roku w powiecie morskim w woj. pomorskim (II RP) z dotychczasowych jednostkowych gmin wiejskich: Bór, Chałupy, Hel, Jastarnia i Kuźnica oraz z obszaru dworskiego Hel[7]. Gmina obejmowała całą Mierzeję Helską.

Po wojnie (7 kwietnia 1945 roku) gmina wraz z całym powiatem morskim weszła w skład nowo utworzonego woj. gdańskiego[8]. 1 lipca 1951 roku zmieniono nazwę powiatu morskiego na wejherowski[9]. 1 lipca 1952 roku z gminy Hel wyłączono część gromady Chałupy (tzw. Szotland), która weszła w skład nowo utworzonej wiejskiej gminy Władysławowo[10][11]. Według stanu z 1 lipca 1952 roku gmina Hel była podzielona na 5 gromad: Bór, Chałupy, Hel, Jastarnia i Kuźnica[12].

Gmina została zniesiona 29 września 1954 roku wraz z reformą wprowadzającą gromady w miejsce gmin[13]. Dwa dni później, 1 października, gromady Hel i Jastarnia weszły w skład nowo utworzonego powiatu puckiego[14] a 13 listopada obie gromady otrzymały status osiedli miejskich[15]. Osiedlu Hel status miasta nadano 30 czerwca 1963[16] a osiedlu Jastarni 1 stycznia 1973[17], czyli wraz z reformą znoszącą gromady i osiedla i reaktywującą gminy[18]. Obie jednostki w strukturach nowego podziału administracyjnego zostały zatem gminami miejskimi.

Przypisy

  1. ↑ W czasie II wojny światowej przejściowo poza administracją polską.
  2. ↑ Stefan Szulc (red.), Powszechny Sumaryczny Spis Ludności z dn. 14.II 1946 r., Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 1947
  3. ↑ Od 1 sierpnia 1934 do 28 września 1954
  4. ↑ W woj. pomorskim z siedzibą w Toruniu (1919–39)
  5. ↑ Główny Urząd Statystyczny w Warszawie: Mapa Gmin Rzeczypospolitej Polskiej - podział administracyjny według stanu z dnia 1.IV 1938 roku, Zakł. Kart. W Cukrzyński, S. Goliński i s-ka, Warszawa 1938
  6. ↑ Informator adresowy miast i gmin wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej. Warszawa: Instytut Wydawniczy Kolumna, 1948.
  7. ↑ Dz. U. z 1934 r. Nr 68, poz. 603 (ISAP)
  8. ↑ Dz. U. z 1945 r. Nr 11, poz. 57 (ISAP)
  9. ↑ Dz. U. z 1951 r. Nr 35, poz. 270 (ISAP)
  10. ↑ Większa część obszaru, z którego utworzono gminę Władysławowo wyłączono z gminy Strzelno
  11. ↑ Dz. U. z 1952 r. Nr 19, poz. 121 (ISAP)
  12. ↑ Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa
  13. ↑ Dz. U. z 1954 r. Nr 43, poz. 191 (ISAP)
  14. ↑ Dz. U. z 1954 r. Nr 49, poz. 234 (ISAP)
  15. ↑ Dz. U. z 1954 r. Nr 49, poz. 253 (ISAP)
  16. ↑ Dz. U. z 1963 r. Nr 23, poz. 132 (ISAP)
  17. ↑ Dz. U. z 1972 r. Nr 50, poz. 327 (ISAP)
  18. ↑ Dz. U. z 1972 r. Nr 49, poz. 312 (ISAP)