Hiram Bingham III
![]() | |
| Data i miejsce urodzenia |
19 listopada 1875 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
6 czerwca 1956 |
| Zawód, zajęcie | |
Hiram Bingham III (ur. 19 listopada 1875 w Honolulu, zm. 6 czerwca 1956 w Waszyngtonie) – amerykański naukowiec, odkrywca i polityk. Największe jego osiągnięcie to odkrycie dla świata zachodniego osady Inków w Machu Picchu[1] (24 lipca 1911). Później był pilotem wojskowym w trakcie I wojny światowej, gubernatorem stanu Connecticut i senatorem.
Życie
Urodził się w rodzinie protestanckiego misjonarza Hirama Binghama II. Po zakończeniu podstawowej edukacji kontynuował naukę na Phillips Academy (w Andover), Uniwersytecie Yale (w New Haven), Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley oraz na Uniwersytecie Harvarda. 20 listopada 1899 poślubił Alfredę Mitchell prawnuczkę Charlesa Lewisa Tiffany’ego i rozpoczął pracę jako nauczyciel akademicki na Uniwersytecie Yale. Ten tryb życia nie odpowiadał jednak Hiramowi i zainspirowany wrażeniami z udziału w kongresie naukowym w Santiago zainteresował się badaniami historii Inków. W 1911 zebrał fundusze i stanął na czele ekspedycji Uniwersytetu Yale w Andy, której celem było odkrycie zaginionej ostatniej stolicy królestwa Inków – Vilcabamby. W jej trakcie, 24 lipca 1911, odkrył dla świata zachodniego Machu Picchu. Starożytne miasto Inków było znane wcześniej Europejczykom (np. zostało umieszczone na mapie z 1874 roku autorstwa niemieckiego podróżnika Hermana Göhringa[2]), a także miejscowej ludności, jednakże nie była to wiedza szeroko dostępna[3]. Odkrycie Binghama ma więc bardziej charakter popularyzatorski. Bingham powrócił w Andy jeszcze dwukrotnie w latach 1912 i 1915. Obie wyprawy finansowane były przez Uniwersytet Yale i National Geographic, jednak żadna nie przyniosła odkrycia Vilcabamby. Hiram w latach późniejszych zaczął głosić pogląd, że Machu Picchu jest Vilcabambą. Vilcabamba została odkryta w 1976 przez Edmundo Guilléna, Tony'ego Halika i Elżbietę Dzikowską. Karierę archeologiczną zakończył po trzeciej wyprawie w Andy. W 1917 zaciągnął się do armii amerykańskiej i służył jako pilot podczas I wojny światowej.
Po powrocie rozpoczął karierę polityczną:
- w listopadzie 1924 został gubernatorem stanu Connecticut
- 16 grudnia 1924 został senatorem, zastępując Franka Boswortha Brandegee, który popełnił samobójstwo
- w 1926 Bingham został wybrany senatorem na kolejną kadencję, jednak w jej trakcie został oskarżony o korupcję, co spowodowało porażkę podczas kolejnych wyborów.
W 1937 rozwiódł się i poślubił Suzanne Caroll Hill.
Bingham zmarł we własnym domu. Został pochowany na Cmentarzu Narodowym w Arlington w Wirginii.
Miał 7 synów (wszyscy z pierwszego małżeństwa):
- Woodbridge Bingham (1901–1986), profesor(?)
- Hiram Bingham IV (1903–1988), dyplomata, wicekonsul amerykański w Marsylii w czasie II wojny światowej
- Alfred Mitchell Bingham (1905–1998), prawnik
- Charles Tiffany (1906–1993), fizyk
- Brewster Bingham (1908–1995), minister
- Mitchell Bingham (1910–1994), artysta
- Jonathan Brewster Bingham (1914–1986) – kongresmen amerykański.
Przypisy
- ↑ Machu Picchu Rediscovered: The Royal Estate In The Cloud Forest - Richard L. Burger And Lucy Salazar-Burger
- ↑ Herman Göhring, [? Mondejar, Deutsch: 1 Kt. : unkolor. (46 x 34 cm). Koordinaten W 72°42'00"-W 69°43'00"/S 12°33'00"-S 13°37'00". Ohne Maßstab. Titel unten rechts. Erkl. der Zeichen unten links. Relief: Schraffen. Altkarte & physische Karte., 1874 [dostęp 2025-07-14].
- ↑ Skarby ukryte w Andach. Odkrycia w Machu Picchu ujawniły nieznaną historię Inków [online], geekweek.interia.pl, 11 lipca 2025 [dostęp 2025-07-14] (pol.).
Linki zewnętrzne
- Biografia w Biographical Directory of the United States Congress (ang.)
- ISNI: 0000000109104138
- VIAF: 66505349
- ULAN: 500293242
- LCCN: n80049540
- GND: 11851105X
- NDL: 00520049
- BnF: 121557970
- SUDOC: 030067065
- NLA: 35018708
- NKC: xx0046766
- BNE: XX857494
- NTA: 074011448
- BIBSYS: 90251749
- CiNii: DA07749950
- Open Library: OL2751792A
- PLWABN: 9810553595305606
- NUKAT: n96000748
- J9U: 987007272456705171
- NSK: 000343308
- CONOR: 128162147
- BLBNB: 000615774
- KRNLK: KAC201002789
- LIH: LNB:BOGE;=wC
- WorldCat: E39PBJhxkWC6cCw47p39whBByd

