Ignacy Juliusz Rosner

Ignacy Juliusz Rosner

Neros, Infaustus

Data i miejsce urodzenia	1 stycznia 1865 Kraków
Data i miejsce śmierci	23 marca 1926 Warszawa
Miejsce spoczynku	Cmentarz Rakowicki
Zawód, zajęcie	prawnik, dziennikarz
Alma Mater	Uniwersytet Jagielloński
Rodzice	Antoni Rosner
Dzieci	Jan Rosner
Odznaczenia

Ignacy Juliusz Rosner, ps. Neros, Infaustus (ur. 1 stycznia 1865 w Krakowie, zm. 23 marca 1926 w Warszawie) – polski prawnik, dziennikarz, urzędnik ministerialny i polityk konserwatywny, poseł do austriackiej Rady Państwa.

Ukończył Gimnazjum św. Anny (1882), Wydział prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie jako dr praw (1887). W latach 1887–1889 pracował jako aplikant w krakowskim Archiwum akt grodzkich i ziemskich. W latach 1889–1890 uzupełniał studia prawnicze i ekonomiczne na uniwersytetach w Berlinie i Lipsku. Po powrocie do Krakowa pracował jako kandydat adwokacki w kancelarii dr. Karola Pieniążka. Już podczas studiów krakowskich związał się ze środowiskiem konserwatystów krakowskich i do końca życia pozostawał pod wpływem Michała Bobrzyńskiego, Stanisława Smolki, Józefa Szujskiego, Wincentego Zakrzewskiego i Stanisława Tarnowskiego. Członek redakcji „Czasu” (1891–1893) – pisał w nim artykuły wstępne, polityczne i teatralne, w duchu narodowo-konserwatywnym. Współpracował także ze „Światem” (1890–1892).

Od listopada 1893 urzędnik w austriackim Ministerstwie Wyznań i Oświaty kierowanym przez Stanisława Madeyskiego, kolejno komisarz, wicesekretarz ministerialny i radca prezydialny (1894–1895). Następnie pracował w Prezydium Rady Ministrów (1895–1899). Później, jako najstarszy radca ministerialny był wpływowym urzędnikiem w Ministerstwie ds. Galicji, szczególnie za Wojciecha Dzieduszyckiego, którego często zastępował (8 stycznia 1899 – czerwiec 1911) W zakres jego kompetencji wchodziły sprawy konstytucyjne i językowe, kolejowe, taryfowe, górnicze oraz sprawy przemysłu naftowego. Mimo coraz bardziej błyskotliwej kariery urzędniczej w Wiedniu, nadal w latach 1900–1910 zajmował się na łamach „Czasu” ówczesną literaturą polską, m.in. twórczością Stanisława Wyspiańskiego.

W latach 1907–1918 członek Stronnictwa Prawicy Narodowej. Urlopowany z ministerstwa został wybrany z poparciem Michała Bobrzyńskiego posłem do austriackiej Rady Państwa XII kadencji ((17 lipca 1911 – 28 października 1918) z okręgu wyborczego nr 23 (Mielec-Tarnobrzeg)^[1]. Pracował w komisji budżetowej parlamentu. W l. 1913-14 był referentem budżetu wojskowego w delegacjach wspólnych austro-węgierskich. Członek Koła Polskiego w Wiedniu. Należał do niewielu posłów polskich, którzy mieli wpływ nie tylko na Koło Polskie ale i na całą Izbę. Przestrzegał Austro-Węgry przed zbytnią uległością wobec Niemiec, jednocześnie wskazywał na niebezpieczeństwo grożące Polakom i monarchii ze strony Rosji.

Po wybuchu I wojny światowej współuczestniczył w powołaniu Naczelnego Komitetu Narodowego (16 sierpnia 1914), następnie działał w jego strukturach.Po zajęciu Warszawy w sierpniu 1915 przez wojska niemieckie członek delegacji austro-węgierskiej w Warszawie. Był rzecznikiem tzw. austro-polskiego rozwiązania sprawy polskiej, czemu dawał wyraz w wielu publikowanych wówczas artykułach i broszurach. Po utworzeniu Tymczasowej Rady Stanu objął funkcję zastępcy komisarza rządu austro-węgierskiego. Na wieść o traktacie brzeskim (9 lutego 1918), który oznaczał koniec austro-polskiej koncepcji, podał się do dymisji i wyjechał do Wiednia. Tam wraz z innymi członkami Koła Polskiego doprowadził do dymisji ministra spraw zagranicznych Ottokara Czernina. Potem powrócił do Warszawy na poprzednie stanowisko pozostając na nim do upadku monarchii austro-węgierskiej.

W niepodległej Polsce pracował od 1919 jako dziennikarz a następnie od 1920 redaktor naczelny „Kuriera Polskiego”. W latach 1919–1926 zamieszczał w nim artykuły wstępne oraz publicystykę oraz korespondencję dot. polityki zagranicznej. W l. 1921–1924 pełnił funkcję wiceprezesa Syndykatu Dziennikarzy Polskich.

Wraz z grupą swych współpracowników założył „Nowy Kurier Polski” który szybko stał się jednym z czołowych pism prorządowych. On sam niedługo po objęciu redakcji zachorował i zmarł na serce.

Został pochowany w grobowcu rodzinnym na cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

W 1910 został odznaczony austro-węgierskim Krzyżem Kawalerskim Orderem Leopolda.

Syn Antoniego i Amelii z Ohrensteinów, brat Aleksandra. Ożeniony w 1893 z Zofią z Estreicherów (1867–1950), córką Karola miał dwie córki Annę (zmarłą w dzieciństwie) i Janinę (ur. 1904, późniejszą żonę Wiktora Bincera) oraz trzech synów: Antoniego (1896–1942), Karola (1904–1944) i Jana (1906–1991)

• Elżbieta Orman, Rosner Ignacy Juliusz (1865-1926), Polski Słownik Biograficzny, t. 32, Wrocław-Warszawa-Kraków, s. 106-110, iPSB – wersja elektroniczna

• Prace Ignacego Juliusza Rosnera w serwisie Polona.pl