Józef Pluta

Józef Pluta

Pepi, Kuba, Borsuk

pułkownik
Data i miejsce urodzenia	1 grudnia 1911 Łódź
Data i miejsce śmierci	22 lipca 1955 Warszawa
Przebieg służby
Lata służby	1945–1954
Siły zbrojne	Wojsko Polskie II RP Armia Ludowa Siły Zbrojne Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej
Jednostki	44 Pułk Piechoty Strzelców Kresowych 3 Brygada AL im. gen. Józefa Bema WUBP w Łodzi PUBP w Końskich WUBP w Łodzi MBP w Warszawie
Stanowiska	oficer propagandowy i zastępca komendanta AL referent WUBP szef PUBP zastępca szefa WUBP szefa WUBP naczelnik MBP inspektor MBP[1]
Późniejsza praca	funkcjonariusz aparatu bezpieczeństwa PRL
Odznaczenia

Józef Pluta (ur. 1 grudnia 1911 w Łodzi, zm. 22 lipca 1955 w Warszawie^[2][3]) – działacz komunistyczny, pułkownik, funkcjonariusz organów bezpieczeństwa PRL.

Pochodził z rodziny robotniczej. Syn Michała i Stefanii Plutów. Po ukończeniu sześciu klas szkoły powszechnej otrzymał pracę w Widzewskiej Manufakturze. Jednocześnie rozpoczął naukę w gimnazjum wieczorowym^[2]. Od 1930 należał do Komunistycznej Partii Polski i Międzynarodowej Organizacji Pomocy Rewolucjonistom, w której pełnił funkcję sekretarza^[2]. W 1933 został wcielony do 44 Pułku Piechoty Strzelców Kresowych. Szkołę podoficerską ukończył w stopniu starszego strzelca^[2]. W 1936 skazany na rok więzienia za działalność komunistyczną. We wrześniu 1940 wyjechał do Lwowa, skąd powrócił do Łodzi w 1940. W 1944 został sekretarzem Polskiej Partii Robotniczej, został też żołnierzem Armii Ludowej, gdzie pełnił funkcje oficera propagandowego i zastępcy komendanta. W rejonie Budkowa w gminie Brzeziny działał w partyzantce pod dowództwem Bolesława Hanicz-Boruty – komendanta 3 Brygady AL im. gen. Józefa Bema^[2]. Na początku 1945 został starszym referentem Wydziału Personalnego Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Łodzi. Od 16 kwietnia 1945 szef PUBP w Końskich. 24 sierpnia 1945 został zastępcą szefa WUBP w Łodzi (do 14 października 1945). Od 15 października 1945 zastępca szefa WUBP w Katowicach. Od 1 lutego 1946 funkcjonariusz Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Białymstoku. Od 20 lipca 1946 do 24 lipca 1947 zastępca szefa WUBP w Białymstoku. Od 24 lipca 1947 do 1 lutego 1950 szef WUBP w Kielcach. Od 5 lutego 1950 do dyspozycji Ministra Bezpieczeństwa Publicznego Stanisława Radkiewicza. Był m.in. naczelnikiem Wydziału II Departamentu III MBP, a następnie inspektorem Inspektoratu Ministra w MBP w Warszawie^[2]. Rozpoczął studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Warszawskiego^[2]. W 1954 został zwolniony z pracy w aparacie bezpieczeństwa, objął stanowisko zastępcy dyrektora, a następnie dyrektora Państwowych Torów Wyścigowych na Służewcu^[2].

Należał do Związku Bojowników o Wolność i Demokrację oraz Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej^[2].

W 1946 zawarł związek małżeński z Zofią Romanowicz, z którą miał dwoje dzieci – Jerzego i Jadwigę, a także wychowywał dzieci siostry żony – Tadeusza Mołdawę i Zygmunta^[2].

Uchwałą Prezydium Krajowej Rady Narodowej z 2 stycznia 1946 odznaczony Srebrnym Krzyżem Zasługi^[4]. Poza tym otrzymał m.in. Medal Zwycięstwa i Wolności 1945.

• „Zwyczajny” resort, red. Kazimierz Krajewski, Tomasz Łabuszewski, Instytut Pamięci Narodowej, Warszawa 2005.
• Twarze białostockiej bezpieki. Obsada stanowisk kierowniczych Urzędu Bezpieczeństwa i Służby Bezpieczeństwa w Białymstoku, red. Piotr Łapiński, Instytut Pamięci Narodowej, Białystok 2007.

• Profil służbowy Józefa Pluty w BIP IPN