Johannes Schlaf

Johannes Schlaf
Hans Bertram
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia

21 czerwca 1862
Querfurt

Data i miejsce śmierci

2 lutego 1941
Querfurt

Narodowość

niemiecka

Dziedzina sztuki

literatura
poezja

podpis

Johannes Schlaf, ps. lit.: Bjarne P. Holmsen, Hans Bertram (ur. 21 czerwca 1862, w Querfurt, Saksonia-Anhalt, Niemcy, zm. 2 lutego 1941, tamże) – niemiecki pisarz, dramaturg, poeta i tłumacz; przedstawiciel naturalizmu[1].

Życiorys

Studiował teologię w Halle, potem od 1885 filologię klasyczną i germanistykę w Berlinie. Związał się z inspirującą powstanie naturalizmu niemieckiego grupą literacką „Durch”, współpracował (1888-1892) z Arno Holzem. Po przewlekłej chorobie nerwowej opuścił Berlin, mieszkając w Magdeburgu, następnie w Weimarze i wreszcie w Querfurcie[1].

Twórczość

Już podczas studiów był aktywnym pisarzem, ale najwybitniejsze jego dzieła powstały w okresie współpracy z Holzem, m.in.: (we współautorstwie) nowele naturalistyczne ze zbioru Neue Gleise: Papa Hamlet, dramat Familie Selicke, a również artykuły teoretyczno-literackie i utwory poetyckie. Głównymi wyróżnikami lansowanego przez obydwu autorów tzw. naturalizmu konsekwentnego były: analiza środowiskowa wsparta wiedzą socjologiczną, opis koncentrujący się na szczególe. Około roku 1900 w pisarstwie Schlafa nastąpił zwrot ku impresjonistycznemu psychologizmowi[1]. W swej późnej twórczości lansował antykopernikańską geocentryczną wizję świata[2].

Przywiązanie do rodzinnego miasta Querfurtu znalazło wyraz w jego utworach: In Dingsda, Frühling, Neues aus Dingsda[2].

Schlaf jest też autorem licznych przekładów w literatury francuskiej (Zola, Balzac) i amerykańskiej (Whitman)[1].

Ważniejsze prace

  • Detlev von Liliencron[3]
  • Papa Hamlet, razem z Arno Holzem, 1889
  • Die Familie Selicke, dramat, razem z Arno Holzem, 1890
  • In Dingsda, poezja prozą, 1892
  • Meister Oelze, dramat, 1892
  • Gertrud, dramat, 1898
  • Die Feindlichen, dramat, 1898
  • Stille Welten. Neue Stimmungen aus Dingsda, 1899
  • Der Bann, dramat, 1900
  • Das dritte Reich, nowela, 1900
  • Die Suchenden, nowela, 1902
  • Peter Boites Freite, powieść, 1903
  • Der Kleine, powieść, 1904
  • Weigand, dramat, 1906
  • Kritik der Taineschen Kunsttheorie, 1906
  • Der Prinz, powieść, 1908
  • Am toten Punkt, powieść, 1909
  • Aufstieg, powieść, 1911
  • Religion und Kosmos, 1911
  • Mieze. Der Roman eines freien Weibes, powieść, 1912
  • Das Recht der Jugend, Erzählung, 1913
  • Tantchen Mohnhaupt und Anderes. Dingsda-Geschichten, 1913
  • Professor Plassmann und das Sonnenfleckenphänomen. Weiteres zur geozentrischen Feststellung, 1914
  • Auffallende Unstichhaltigkeit des fachmännischen Einwandes. Zur geozentrischen Feststellung, 1914
  • Mutter Lise, powieść, 1917
  • Zwei Erzählungen, 1918
  • Die Erde – nicht die Sonne. Das geozentrische Weltbild, 1919
  • Gedichte in Prosa, 1920
  • Miele. Ein Charakterbild, 1920
  • Die Greisin. Vorfrühling, opowiadania, 1921
  • Die Wandlung, nowela, 1922
  • Das Gottlied, 1922
  • Seele, 1922
  • Ein Wildgatter schlag' ich hinter mir zu … Vaterländisches aus Dingsda, 1922
  • Radium, Stories, 1922
  • Die Wandlung, opowiadania, 1922
  • Der Weihnachtswunsch und anderes. Neue Erzählungen aus Dingsda, 1924
  • Deutschland, 1925
  • Die Nacht der Planeten, 1925
  • Die andere Dimension, opowiadania, 1926
  • Die Mutter, zbiór wierszy, 1927
  • Das Spiel der hohen Linien, zbiór wierszy, 1927
  • Kosmos und kosmischer Umlauf. Die geozentrische Lösung des kosmischen Problems, 1927
  • Die Sonnenvorgänge, 1930
  • Neues aus Dingsda, 1933
  • Zur Aprioritätenlehre Kants, 1934
  • Vom höchsten Wesen, 1935
  • Ein wichtigstes astronomisches Problem und seine Lösung, 1937
  • Aus meinem Leben. Erinnerungen, 1941

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Pisarze niemieckojęzyczni XX wieku. Leksykon encyklopedyczny PWN pod red. Marka Zybury, Warszawa – Wrocław 1996, s. 277 [dostęp 2026-05-16].
  2. 1 2 Johannes Schlaf 1862 - 1941 - Stadt Querfurt [online], www.querfurt.de [dostęp 2026-05-17] (niem.).
  3. ↑ Johannes Schlaf – Detlev von Liliencron (niem.)

Bibliografia

  • Raleigh Whitinger: Johannes Schlaf and German naturalist drama. Columbia: Camden House 1997. (= Studies in German literature, linguistics, and culture) ISBN 1-57113-107-8 (ang.)
  • Frisch, Walter, "German Modernism" (Berkeley: University of California Press, 2004), ss. 39–43. (ang.)
  • Pisarze niemieckojęzyczni XX wieku. Leksykon encyklopedyczny PWN pod red. Marka Zybury. Warszawa – Wrocław: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996, s. 277. ISBN 83-01-11995-0 (autor biogramu: Marek Zybura).

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.