Kazimierz Kraczkiewicz

Kazimierz Wincenty Kraczkiewicz

major obserwator balonowy
Data i miejsce urodzenia	14 października 1894 Tarnogród
Data i miejsce śmierci	9-11 kwietnia 1940 Katyń
Przebieg służby
Lata służby	1919–1940
Siły zbrojne	Wojsko Polskie
Formacja	Lotnictwo Wojska Polskiego
Jednostki	2 batalion balonowy
Stanowiska	zastępca dowódcy batalionu
Główne wojny i bitwy	wojna polsko-bolszewicka II wojna światowa kampania wrześniowa
Odznaczenia

Kazimierz Wincenty Kraczkiewicz (ur. 14 października 1894 w Tarnogrodzie, zm. 9-11 kwietnia 1940 w Katyniu) – major obserwator balonowy Wojska Polskiego, pilot sterowca, ofiara zbrodni katyńskiej^[1].

Syn Bogusława i Stefanii z Sariusz-Bielskich urodzony w Tarnogrodzie, w ówczesnym powiecie biłgorajskim guberni lubelskiej. Słuchacz Instytutu Technologicznego w Tomsku (1912–1916) i Szkoły Oficerów Piechoty w Irkucku^[2].

W Wojsku Polskim od października 1919. Podczas wojny 1920 walczył na froncie litewsko-białoruskim^[2]. Dowodził oddziałem wydzielonym 1 Pułku Aeronautycznego. Stoczył w okolicach Pińska kilka potyczek^[3].

W latach 1921–1923 po odbytym szkoleniu otrzymał tytuł pilota balonowego^[4]. 3 maja 1922 roku został zweryfikowany w stopniu porucznika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 roku i 79. lokatą w korpusie oficerów aeronautycznych, a jego oddziałem macierzystym był III batalion aeronautyczny^[5]. W 1923 był dyrektorem nauk w Centralnej Szkole Balonowej w Toruniu, pozostając oficerem nadetatowym III batalionu balonowego^[6]. Od następnego roku pełnił służbę w batalionie balonowym w Toruniu^[7][8]. 26 sierpnia 1926 gen. dyw. Władysław Jung wystawił opinię o kapitanie Kraczkiewiczu - „dowódca 1 kompanii - pod każdym względem b. dobry”^[9]. 19 marca 1928 roku został mianowany kapitanem ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928 roku i 5. lokatą w korpusie oficerów lotnictwa^[10]. W 1932 roku był w 1 batalionie balonowym w Toruniu^[11]. W kwietniu 1934 roku został przeniesiony do 2 batalionu balonowego w Jabłonnie na stanowisko zastępcy dowódcy batalionu^[12][13][14]. 27 czerwca 1935 roku został awansowany do stopnia majora ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1935 roku i 18. lokatą w korpusie oficerów aeronautyki^[15] (w 1939 roku zajmował 4. lokatę w korpusie oficerów lotnictwa^[16]).

Kraczkiewicz wylatał największą liczbę godzina na sterowcu Zodiac VZ-11 „Lech”, był również dowódcą przelotu balonu „Wilno”. Balon „Wilno” był pierwszym polskim balonem o pojemności 1200 m³. Wykonano go w 1928 r. w Centralnym Zakładzie Balonowym w Legionowie. Pierwszy próbny lot „Wilna” odbył się 30 października 1928 r. Jego stateczność w locie zbadali piloci kpt. Kazimierz Kraczkiewicz – komendant kosza oraz por. Antoni Janusz - pomocnik pilota i por. Zbigniew Burzyński – obserwator. Piloci startując z Torunia w ciągu 3 godzin pokonali 122 km i wylądowali w okolicach Iłowa w powiecie działdowskim”. Natomiast wiosną 1939 Kraczkiewicz wykonał próbny lot zmotoryzowanym balonem obserwacyjnym WBS-BD Motobalon^[17].

Kraczkiewicz wraz z por. Antonim Januszem po raz pierwszy reprezentował Polskę na Międzynarodowych Zawodach Balonowych w Pradze 11 czerwca 1927. Kraczkiewicz pilotował balon „Lwów” o pojemności 720 m³ a por. Janusz balon „Warszawa” (700 m³)^[18]. Polscy piloci zajęli drugie i piąte miejsce. Podczas Międzynarodowych Zawodów Balonów Wolnych z okazji Wystawy Krajowej w Poznaniu, por. Kraczkiewicz i por. Zbigniew Burzyński^[19] wywalczyli na balonie „Gdynia” drugie miejsce, pokonując odległość 354 km^[4].

W kampanii wrześniowej był zastępcą komendanta Bazy Balonowej nr 1. Podczas ewakuacji do Rumunii wzięty do niewoli przez Sowietów^[20]. Według stanu z grudnia 1939 był jeńcem obozu w Kozielsku. Między 7 a 9 kwietnia 1940 przekazany do dyspozycji naczelnika smoleńskiego obwodu NKWD – lista wywózkowa 017/2 z 5.04.1940. Został zamordowany między 9 a 11 kwietnia 1940 przez NKWD w lesie katyńskim. Zidentyfikowany podczas ekshumacji prowadzonej przez Niemców w 1943, jednak brak jest wpisu z dziennego podsumowania czynności^[21]. Przy szczątkach w mundurze oficerskim znaleziono książeczkę oszczędnościową i wyciąg z konta^[22]. Figuruje na liście Komisji Technicznej PCK pod numerem: 30^[23]. Nazwisko Kraczkiewicza znajduje się na liście ofiar opublikowanej w Gońcu Krakowskim nr 92 i w Nowym Kurierze Warszawskim nr 93 z 1943. W Archiwum Robla w pakiecie nr 30 znajduje się spis rzeczy znalezionych przy szczątkach Kraczkiewicza.

Kazimierz Kraczkiewicz był kawalerem^[24].

• Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari^{[20][wymaga weryfikacji?]}
• Krzyż Walecznych^{[16][25][26][27]}
• Srebrny Krzyż Zasługi (10 listopada 1928)^[28][25]
• francuska Odznaka Pilota Sterowcowego^[29]

• Minister Obrony Narodowej Aleksander Szczygło decyzją Nr 439/MON z 5 października 2007 awansował go pośmiertnie na stopnień podpułkownika. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007, w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
• Krzyż Kampanii Wrześniowej – zbiorowe, pośmiertne odznaczenie pamiątkowe wszystkich ofiar zbrodni katyńskiej (1 stycznia 1986).
• Dąb Pamięci - certyfikat nr 1827/504/WE/2009^[30].

• jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku)
• obozy NKWD dla jeńców polskich

• Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2018-03-22].
• Lista starszeństwa oficerów zawodowych. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922.
• Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
• Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
• Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
• Rocznik Oficerski 1932. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1932.
• Jędrzej Tucholski: Mord w Katyniu. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX, 1991. ISBN 83-211-1408-3.
• Jan Kiński, Helena Malanowska, Urszula Olech, Wacław Ryżewski, Janina Snitko-Rzeszut, Teresa Żach: Katyń. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Marek Tarczyński (red.). Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2000. ISBN 83-905590-7-2.
• Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Rocznik Oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939. Kraków: Fundacja CDCN, 2006. ISBN 978-83-7188-899-1.
• УБИТЫ В КАТЫНИ, Москва Общество «Мемориал» – Издательство «Звенья» 2015, ISBN 978-5-78700-123-5.
• Hubert Kazimierz Kujawa: Księga Lotników Polskich. Poległych, zmarłych i zaginionych w latach 1939–1946.