Khamis Abakar

Khamis Abdallah Abakar
خميس عبد الله أبكر
Ilustracja
Khamis Abakar (2021)
Pełne imię i nazwisko

Khamis Abdallah Abakar

Data i miejsce urodzenia

30 marca 1964
Darfur Zachodni, Sudan

Data i miejsce śmierci

14 czerwca 2023
Al-Dżunajna, Darfur Zachodni, Sudan

Gubernator Darfuru Zachodniego
Okres

od 13 czerwca 2021
do 14 czerwca 2023

Przynależność polityczna

Sojusz Sudański / Ruch Wyzwolenia Sudanu

Poprzednik

Mohamed Abdalla Aldoma

Następca

Abdul Rahman Jumma

Khamis Abdullah Abakar (ur. 30 marca 1964 w Dafurze Zachodnim, zm. 14 czerwca 2023 w Al-Dżunajnie)[1] – sudański polityk i dowódca wojskowy, gubernator stanu Darfur Zachodni. Był liderem Sojuszu Sudańskiego (SNA), koalicji grup zbrojnych, która podpisała porozumienie pokojowe z rządem w 2020 roku[2][3]. Wcześniej pełnił funkcję dowódcy frakcji Ruchu Wyzwolenia Sudanu (SLM), biorąc udział w walkach przeciwko rządowi Omara al-Baszira[3][4].

Należał do grupy etnicznej Masalitów[2]. Został uprowadzony i zamordowany 14 czerwca 2023 roku w mieście Al-Dżunajna w trakcie trwającej wojny w Sudanie[5]. Do zabójstwa doszło zaledwie kilka godzin po tym, jak w wywiadzie telewizyjnym oskarżył Siły Szybkiego Wsparcia (RSF) oraz sprzymierzone z nimi milicje arabskie o dokonywanie ludobójstwa w Darfurze Zachodnim. O jego śmierć powszechnie oskarża się bojowników RSF, choć dowództwo tej formacji zaprzeczyło odpowiedzialności, zrzucając winę na „wyjętych spod prawa”[2][6]. Był najwyższym rangą urzędnikiem państwowym zabitym w początkowej fazie konfliktu, który wybuchł w kwietniu 2023 roku[2][3].

Życiorys

Wczesna działalność i konflikt w Darfurze

Khamis Abakar należał do grupy etnicznej Masalitów[4][7]. W latach 90. odegrał istotną rolę w walkach toczących się w regionie Darfuru. W 1998 roku sformował siły bojowe w odpowiedzi na spalenie 60 wiosek należących do plemion Masalitów przez beduinów arabskich. Pełnił funkcję zastępcy szefa Ruchu Wyzwolenia Sudanu (SLM)[4].

W 2003 roku został uwięziony przez rząd Omara al-Baszira, jednak udało mu się uciec z więzienia[4]. W późniejszym okresie był jednym z liderów grup rebelianckich[2]. Był związany z frakcją Ruchu Wyzwolenia Sudanu dowodzoną przez Abdela Wahida al-Nura, jednak odłączył się od niej, zakładając ruch o tej samej nazwie, który walczył z rządem centralnym w Chartumie w latach 2006–2010[3].

Kariera polityczna i Sojusz Sudański

Po obaleniu reżimu al-Baszira stanął na czele Sojuszu Sudańskiego, koalicji grup zbrojnych, która przystąpiła do procesu pokojowego[3]. W październiku 2020 roku podpisał w Dżubie porozumienie pokojowe z rządem tymczasowym Sudanu[2][3][7]. Na mocy tego porozumienia w 2021 roku został mianowany gubernatorem stanu Darfur Zachodni[4][7].

Wybuch wojny w 2023 roku i śmierć

Po wybuchu walk między Sudańskimi Siłami Zbrojnymi (SAF) a Siłami Szybkiego Wsparcia (RSF) w kwietniu 2023 roku, konflikt w Darfurze Zachodnim przybrał charakter czystek etnicznych, wymierzonych głównie w ludność Masalitów[2][8]. 28 kwietnia 2023 roku Abakar przeżył próbę zamachu, gdy bojownicy RSF ostrzelali jego samochód[7].

14 czerwca 2023 roku Abakar udzielił wywiadu telefonicznego stacji telewizyjnej Al Hadath[5]. Oskarżył w nim RSF oraz sprzymierzone milicje arabskie o dokonywanie ludobójstwa w stolicy stanu, Al-Dżunajnie, oraz wezwał społeczność międzynarodową do natychmiastowej interwencji, krytykując jednocześnie armię za brak ochrony cywilów[2][5][6].

Zaledwie kilka godzin po wywiadzie został uprowadzony przez uzbrojonych mężczyzn, z których część nosiła mundury RSF[2][6]. Nagrania wideo opublikowane w mediach społecznościowych ukazywały moment jego zatrzymania i wprowadzenia do budynku w obecności generała RSF, Abdulrahmana Jumy[2][5]. Tego samego dnia został zamordowany; wkrótce potem pojawiły się nagrania przedstawiające jego ciało[4][5].

Sudańska armia oskarżyła RSF o porwanie i egzekucję gubernatora[6]. Dowództwo RSF zaprzeczyło odpowiedzialności, twierdząc, że Abakar został zabity przez „wyjętych spod prawa” mimo prób zapewnienia mu ochrony przez siły RSF, w których areszcie przebywał[4][5]. Biuro Wysokiego Komisarza Narodów Zjednoczonych ds. Praw Człowieka potępiło zabójstwo, podkreślając, że Abakar znajdował się w rękach RSF, które ponosiły odpowiedzialność za jego bezpieczeństwo[8].

Przypisy

  1. ↑ Khamis Abdallah Abakar (1964-2023) - Find a Grave... [online], www.findagrave.com [dostęp 2026-01-08] (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Sudan conflict: West Darfur governor killed after genocide claim [online], BBC, 15 czerwca 2023 [dostęp 2026-01-08] (ang.).
  3. 1 2 3 4 5 6 مزدلفة عثمان, الحلقات تضيق بشأن المسؤولية عن تصفيته.. تفاصيل جديدة عن اغتيال والي غرب دارفور خميس أبكر [online], Al Jazeera [dostęp 2026-01-08] (arab.).
  4. 1 2 3 4 5 6 7 West Darfur governor reportedly killed in captivity [online], Middle East Eye [dostęp 2026-01-08] (ang.).
  5. 1 2 3 4 5 6 Thomas Mulder, West Darfur governor assassinated: investigation shows time and exact location (and who cheered his death) [online], Pointer, 21 czerwca 2023 [dostęp 2026-01-08] (niderl.).
  6. 1 2 3 4 West Darfur governor abducted, killed as war in Sudan spreads [online], Al Jazeera [dostęp 2026-01-08] (ang.).
  7. 1 2 3 4 Zeinab Mohammed Salih, ‘They killed everything’: Darfur survivor recounts deadly attack [online], Al Jazeera [dostęp 2026-01-08] (ang.).
  8. 1 2 Sudan: High Commissioner appalled by killing of West Darfur Governor [online], OHCHR [dostęp 2026-01-08] (ang.).