Klasztor Aldersbach
![]() Widok na kościół klasztorny z południowego wschodu | |
| Państwo | |
|---|---|
| Kraj związkowy | |
| Miejscowość | |
| Kościół | |
| Rodzaj klasztoru | |
| Właściciel |
Kanonicy regularni (1136–1146) |
| Obiekty sakralne | |
| Kościół |
św. Piotra, Najświętszej Maryi Panny i św. Jana Chrzciciela |
| Styl | |
| Data budowy |
1136–1139 |
| Data zamknięcia |
1803 |
| Data reaktywacji |
1991 |
Położenie na mapie Bawarii ![]() | |
Położenie na mapie Niemiec ![]() | |
| Strona internetowa | |
Klasztor Aldersbach (niem. Kloster Aldersbach) – barokowy kompleks dawnego opactwa cystersów znajdujący się w niemieckiej gminie Aldersbach, w Dolnej Bawarii. Od 1991 siedziba wspólnoty oblatów.
Historia
Klasztor został założony w latach 1136–1139 jako placówka kanoników regularnych. 2 lipca 1146 biskup Bambergu Egilbert przekazał klasztor cystersom, a rok później papież Eugeniusz III objął go swoją opieką i zwolnił go z dziesięciny. W 1207 roku konsekrowano kościół klasztorny pw. św. Piotra, Najświętszej Maryi Panny i św. Jana Chrzciciela. Mnisi z Aldersbach zasiedlili klasztory: Fürstenfeld (1265[1]), Fürstenzell (1274) i Gotteszell (1285). Rozwój klasztoru został zahamowany po tym, jak zakonnicy opowiedzieli się po stronie ekskomunikowanego cesarza Ludwika IV Bawarskiego. Sytuacja gospodarcza klasztoru poprawiła się w XV wieku, a w 1444 roku opat Johann II Plütl uzyskał prawo do noszenia insygniów biskupich. Życie monastyczne w klasztorze podupadło w XVI wieku, w 1577 roku opat Bartholomäus Madauer został zmuszony do rezygnacji wskutek oskarżeń o herezję[2].
Klasztor uniknął zniszczeń podczas wojny trzydziestoletniej (1618–1648) i służył jako schronienie dla wielu pozbawionych dachu nad głową mnichów, co przyczyniło się do jego rozkwitu. Kompleks został przebudowany w XVIII wieku, w 1720 roku rozpoczęto prace nad kościołem klasztornym. Freski i sztukaterie w świątyni wykonali Bracia Asamowie[2], a ołtarz główny został wykonany w latach 1723–1725 przez Josepha Matthiasa Götza. W ołtarzu umieszczono obraz autorstwa Johanna Matthiasa Kagera z 1619 roku, przedstawiający św. Bernarda z Clairvaux modlącego się do Matki Bożej w otoczeniu innych świętych, m.in. papieża Eugeniusza III[3]. Około 1739 roku do kościoła dobudowano od północy kaplicę Matki Bożej Loretańskiej[4], a w 1767 roku wzniesiono nowy budynek bramny z kaplicą[5].
Opactwo zostało rozwiązane 21 marca 1803, w okresie sekularyzacji. W 1804 roku zabudowania klasztorne zakupił pasawski przedsiębiorca Johann Georg Koller, który wkrótce sprzedał je panom von Aretin. Od 1806 roku dawny kościół klasztorny funkcjonował jako kościół parafialny. W 1904 roku podjęto nieudaną próbę zasiedlenia kompleksu przez benedyktynów z Klasztoru Sankt Ottilien[2]. W 1929 roku organmistrz Michael Weise z Plattling wykonał dla świątyni dwumanuałowe, 20-głosowe organy chórowe[6]. W 1935 roku kaplicę nad przejazdem bramnym przywrócono do celów sakralnych staraniem ks. proboszcza Josefa Wieslhubera, dotychczas wykorzystywano ją jako magazyn[5].
Podczas II wojny światowej w kompleksie mieścił się obóz jeniecki, a później obóz dla uchodźców. W 1983 roku klasztor został przejęty przez nowo powstałe Stowarzyszenie Przyjaciół Klasztoru Aldersbach, które przeprowadziło jego renowację. Próba sprowadzenia tu cystersów się nie powiodła. W 1991 roku kompleks stał się siedzibą wspólnoty oblatów[2]. W 1992 roku w kościele klasztornym zainstalowano 42-głosowe organy o 3 manuałach, wykonane przez pasawski warsztat Orgelbau Eisenbarth[7].
Dzwony
Na wieży kościoła klasztornego w 2013 roku zawieszono sześć brązowych dzwonów. Zastąpiły one sześć stalowych instrumentów, odlanych w 1946 roku w miejsce dzwonów zarekwirowanych podczas II wojny światowej. Dane dzwonów[8]:
| Imię | Waga | Średnica | Ton | Rok odlania | Ludwisarnia |
|---|---|---|---|---|---|
| Maria Hilf | 389 kg | 79,3 cm | des" | 2013 | Rudolf Perner, Pasawa |
| Engel | 549 kg | 92,0 cm | b' | ||
| Caecilia | 639 kg | 99,0 cm | as' | ||
| Bernardus | 777 kg | 112,2 cm | fis' | ||
| Auferstehung Christi | 1656 kg | 134,1 cm | es' | ||
| Maria Himmelfahrt | 4260 kg | 181,0 cm | b0 |
Galeria
Budynek bramny
Wnętrze kaplicy nad bramą
Dziedziniec klasztorny
Widok na kościół z północnego zachodu
Portal główny
Wnętrze- Ołtarz główny
- Stalle
- Ambona
- Organy
Przypisy
- ↑ Fürstenfeld - "In Tal und Einsamkeit" [online], hdbg.eu [dostęp 2026-08-27].
- 1 2 3 4 Kloster Aldersbach und seine berühmte Asamkirche [online], hdbg.eu [dostęp 2026-08-27].
- ↑ Hochaltar [online], www.alderspach.de [dostęp 2026-08-27].
- ↑ Loretokapelle [online], www.alderspach.de [dostęp 2026-08-27].
- 1 2 Portenkapelle [online], www.alderspach.de [dostęp 2026-08-27].
- ↑ Aldersbach, Mariä Himmelfahrt (Chororgel), [w:] organindex.de [online] [dostęp 2026-08-27] (niem.).
- ↑ Aldersbach, Mariä Himmelfahrt (Hauptorgel), [w:] organindex.de [online] [dostęp 2026-08-27] (niem.).
- ↑ Kath. Pfarrkirche Maria Himmelfahrt in Aldersbach [online], Home [dostęp 2026-08-27] (niem.).


