Kolbudy (gmina)

Kolbudy
gmina wiejska
Herb
Herb
Państwo

 Polska

Województwo

 pomorskie

Powiat

gdański

TERC

2204032

Siedziba

Kolbudy

Wójt

Marek Goliński

Powierzchnia

82,8 km²

Populacja (2024)
• liczba ludności


17 768[1]

• gęstość

214,6 os./km²

Nr kierunkowy

58

Tablice rejestracyjne

GDA

Adres urzędu:
ul. Staromłyńska 1
83-050 Kolbudy
Szczegółowy podział administracyjny
Plan gminy Kolbudy
Liczba sołectw

15[2]

Liczba miejscowości

15[3]

Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Kolbudy”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Kolbudy”
Ziemia54°16′N 18°28′E/54,270000 18,464444
Strona internetowa
Biuletyn Informacji Publicznej

Kolbudy (do końca 2001 gmina Kolbudy Górne) – gmina wiejska w województwie pomorskim, w powiecie gdańskim. Gmina w całości znajduje się w aglomeracji trójmiejskiej. W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie gdańskim.

Siedziba gminy to Kolbudy (do 20 grudnia 1998 jako Kolbudy Górne[4]).

Według danych z 31 grudnia 2017 roku[5] gminę zamieszkiwało 16826 osób, a 31 grudnia 2023 18119 osób[6].

Położenie

Gmina Kolbudy na tle powiatu gdańskiego oraz województwa pomorskiego

Gmina Kolbudy znajduje się w północno-zachodniej części powiatu gdańskiego. Gmina położona jest w strefie podmiejskiej Aglomeracji Gdańskiej. Graniczy z miastem Gdańsk oraz gminami: Trąbki Wielkie, Przywidz, Pruszcz Gdański oraz położoną w powiecie kartuskim gminą Żukowo.

Siedziba władz gminnych, znajdująca się w Kolbudach jest oddalona o 11 km od centrum Pruszcza i ok. 15 km od centrum Gdańska[7].

Gmina Kolbudy według podziału fizycznogeograficznego Kondrackiego znajduje się w całości na terenie mezoregionu Pojezierze Kaszubskie[8], jednakże granica pomiędzy Pojezierzem Kaszubskim a Starogardzkim nie jest jednoznaczna, stąd południowa część gminy bywa zaliczana również do Pojezierza Starogardzkiego[9].

Środowisko naturalne

Las nad jeziorem Straszyńskim
Radunia w Bielkowie
Rezerwat Bursztynowa Góra

Geologia

Na terenie gminy dominują utwory czwartorzędowe, głównie piaski i gliny. W dolinach rzecznych utworzyły się torfy[10.1].

Geomorfologia

Przeważającą formą terenu jest wysoczyzna morenowa, moreny dennej falistej. Powierzchnia wysoczyzny jest poprzecinana dolinami rzecznymi. Najwyżej położona jest część południowa, natomiast najniżej północno-wschodnia. W północnej części gminy (w okolicy Jeziora Otomińskiego) rzeźba terenu jest bardziej urozmaicona[10.1].

Gleby

Na terenie gminy gleby są średnie i słabe. Dominują gleby brunatne[11.1]. 70% terenu zajmują gleby 4 i 5 klasy przydatności rolniczej[12].

Sieć hydrologiczna

Gmina Kolbudy leży w zlewni Motławy. Największymi rzekami na terenie gminy są Radunia i Reknica, niewielki fragment gminy leży w zlewni Kłodawy. Oprócz tego część gminy leży na terenach bezodpływowych[12].

Flora i fauna

Lasy zajmują 34% powierzchni gminy[13]. Duży areał zajmują lasy liściaste bukowe oraz dębowo-bukowe[10.2], jednak najbardziej lasotwórczym gatunkiem jest sosna pospolita[10.3].

W 2017 w lasach Nadleśnictwa Kolbudy, zlokalizowanych w dużej części na terenie gminy, stwierdzono obecność 2437 jeleni, 7558 saren, 15 łosi, 1863 dzików, 922 lisów i 3 wilków, a także takich gatunków ptaków, jak bocian czarny, bielik, myszołów, jastrząb, kania ruda, żuraw[14].

Ochrona przyrody

Różnorodność szaty roślinnej spowodowała objęcie znacznych obszarów różnymi formami ochrony przyrody[11.1]. Na terenie gminy znajdują się dwa rezerwaty przyrody: Bursztynowa Góra i Jar Reknicy[15], będące również atrakcją turystyczną, 3 obszary chronionego krajobrazu i 2 użytki ekologiczne[7]. Na terenie gminy znajdują się trzy obszary chronionego krajobrazu: Otomiński, Przywidzki i Dolnej Raduni[16.1] oraz 22 pomniki przyrody[16.2]. W obrębie gminy znajdują się także dwa obszary Natura 2000 – Dolina Reknicy (PLH 220008) oraz Pomlewo (PLH 220092)[17].

Historia

Teren gminy Kolbudy do 1920 znajdował się częściowo w powiecie kartuskim, a częściowo w powiecie gdańskim. Podobnie jak teren gminy, w obu powiatach znajdował się teren miejscowości Kolbudy. Część zachodnia, nazywająca się Kolbudy Górne, leżała w powiecie kartuskim, a część wschodnia – Kolbudy Dolne – w powiecie gdańskim. Granicę stanowiła rzeka Radunia[18].

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, utworzeniu Wolnego Miasta Gdańska oraz delimitacji granic, cały teren przyszłej gminy znalazł się w granicach Wolnego Miasta Gdańsk ze względu na znaczną przewagę ludności niemieckiej[19]. Obszar gminy włączono do powiatu Danziger Höhe. Siedzibą władz powiatowych był Gdańsk, który znajdował się poza terenem powiatu[20]. 1 września 1939, po przejęciu Wolnego Miasta Gdańska przez Niemcy, powiaty Gdańskie Wyżyny i Gdańskie Niziny zostały ze sobą połączone w powiat Gdańsk Wieś.

30 marca 1945 wszedł w życie Dekret o utworzeniu województwa gdańskiego. W skład nowego województwa wszedł teren gminy[21].

W 1975, po zmniejszeniu województwa gdańskiego, gmina Kolbudy Górne pozostała jego częścią. 20 grudnia 1998 wsie Kolbudy Górne i Kolbudy Dolne zostały oficjalnie połączone, mimo tego nazwa gminy nie została zmieniona[4]. W 1999 gmina Kolbudy Górne stała się częścią powiatu gdańskiego będącego częścią województwa pomorskiego.

Demografia

Nowoczesne budownictwo mieszkaniowe w Kowalach

Gmina Kolbudy z racji podmiejskiego położenia odnotowała w ostatnich latach wzrost ludności. Szczególnie znaczny wzrost jest notowany w położonej w obrębie Obwodnicy Trójmiasta wsi Kowale, gdzie dynamika wzrostu w latach 2000 i 2010 wyniosła 361,4%. Duża dynamika jest obserwowana również w pozostałych miejscowościach obsługiwanych przez gdańską komunikację miejską – w Otominie w analogicznym okresie liczba ludności wzrosła 292,0%, a w Bąkowie 264,1%. Ponad dwukrotny wzrost w tym okresie nastąpił również w Lublewie Gdańskim – 214,8% i Jankowie Gdańskim – 200,7%. Jedyną wsią, która w tym okresie zanotowała spadek mieszkańców było Bielkówko-Kolonia, gdzie liczba ludności zmniejszyła się o 1 osobę[7].

51% ogółu ludności gminy stanowią kobiety. Nadwyżka kobiet występuje wśród osób w wieku 25-40 lat oraz powyżej 70[7].

Gmina Kolbudy charakteryzuje się społeczeństwem stosunkowo młodym z dużym udziałem osób w wieku 25-35 lat oraz 0-4. Gmina ma wysoki przyrost naturalny (w 2009 wskaźnik był sześć razy większy niż w Polsce). Saldo migracji jest również dodatnie. Do gminy przeprowadzają się głównie ludzie młodzi mieszkający wcześniej na terenie miasta. W latach 2000–2009 migracje z miasta stanowiły ok. 85% zameldowań, natomiast do miast około 70% wymeldowań. Migracje zagraniczne na pobyt stały były nieznaczne. Na ruch rzeczywisty większy wpływ ma saldo migracji[7].

Piramida wieku mieszkańców gminy Kolbudy w 2014 roku[22]

Miejscowości

Miejscowości podstawowe oraz ich integralne części gminy Kolbudy.
Identyfikator SIMCNazwa miejscowościRodzaj miejscowościMiejscowość podstawowaPołożenie geograficzne
0163819Babidółwieś54°15′42″N 18°26′28″E/54,261667 18,441111
0164010BąkowoosadaLublewo Gdańskie54°17′33″N 18°31′49″E/54,292500 18,530278
0164032BielkowoosadaLublewo Gdańskie54°16′33″N 18°30′09″E/54,275833 18,502500
0163831Bielkówkowieś54°15′44″N 18°30′25″E/54,262222 18,506944
0163860Buszkowywieś54°13′51″N 18°26′15″E/54,230833 18,437500
0163877Buszkowy Dolneczęść wsiBuszkowy54°13′58″N 18°26′47″E/54,232778 18,446389
0163920Czapielskwieś54°15′52″N 18°24′32″E/54,264444 18,408889
0163937Czapielsk Małyczęść wsiCzapielsk54°16′18″N 18°25′33″E/54,271667 18,425833
0163943Jankowo Gdańskiewieś54°17′39″N 18°33′35″E/54,294167 18,559722
0163950Kolbudywieś54°16′15″N 18°28′20″E/54,270833 18,472222
0163989Kowalewieś54°18′35″N 18°33′40″E/54,309722 18,561111
0163995Lisewiecwieś54°14′31″N 18°29′42″E/54,241944 18,495000
0164003Lublewo Gdańskiewieś54°17′02″N 18°30′13″E/54,283889 18,503611
0164049Łapinowieś54°16′59″N 18°26′37″E/54,283056 18,443611
0163825Nowinyprzysiółek wsiBabidół54°15′55″N 18°27′05″E/54,265278 18,451389
0164084OstróżkikoloniaPręgowo Górne54°14′35″N 18°27′41″E/54,243056 18,461389
0164055Otominwieś54°19′10″N 18°30′15″E/54,319444 18,504167
0163883Podlesieczęść wsiBuszkowy54°13′49″N 18°25′13″E/54,230278 18,420278
1066946Pręgowowieś54°15′03″N 18°28′55″E/54,250833 18,481944
0164109Pręgówkoczęść wsiPręgowo54°15′27″N 18°29′25″E/54,257500 18,490278
0163890Wypychyczęść wsiBuszkowy54°13′35″N 18°26′07″E/54,226389 18,435278
Źródła: Wykaz urzędowych nazw miejscowości i ich części(xls),Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP) oraz Dz. U. z 2015 r. poz. 1636 (ISAP), Zbiory danych państwowego rejestru nazw geograficznych

Gospodarka

Rolnictwo i leśnictwo

Pola uprawne w pobliżu Lublewa Gdańskiego

I sektor ma niewielki udział w zatrudnieniu w gminie Kolbudy[7], pomimo korzystnych warunków przyrodniczych[16.3]. Rozdrobnione rolnictwo jest dodatkową działalnością mieszkańców[11.2]. Przyczyną tego stanu jest: bliskość Trójmiasta, szczególnie Gdańska; rozwój usług, zwłaszcza turystyki. Suburbanizacja, zwłaszcza miejscowości leżących bliżej miasta, powoduje brak możliwości rozwoju rolnictwa na terenie znacznej części gminy[11.3]

Na terenie gminy swoją siedzibę ma Nadleśnictwo Kolbudy, które swym obszarem obejmuje powiat gdański oraz fragmenty ościennych powiatów[23].

Zbiorniki sztuczne elektrowni wodnych zlokalizowanych na terenie gminy nie są wykorzystywane rybacko[24].

Przemysł i budownictwo

Elektrownia wodna w Bielkowie

Mimo iż Kolbudy są gminą wiejską, na jej terenie jest rozwinięty przemysł. Funkcjonujące tu podmioty nie są skierowane na zaspokojenie potrzeb endogenicznych, a ich działalność wykracza poza granice gminy. Najlepiej rozwinięty jest przemysł rolno-spożywczy. Największymi zakładami tej gałęzi przemysłu są: browar Amber, zakłady mięsne Nowak, piekarnia i cukiernia Czernis. Oprócz tej gałęzi istotną rolę w gospodarce odgrywają: przemysł elektroniczny i precyzyjny, przemysł elektromaszynowy, przemysł materiałów budowlanych. W 2009 według bazy REGON na terenie gminy Kolbudy swoją siedzibę miało ponad 200 podmiotów zajmujących się przemysłem oraz ok. 200 zajmujących się budownictwem[7].

Energetyka

Na terenie gminy znajdują się dwie elektrownie wodne: Łapino i Bielkowo. Elektrownia w Bielkowie, wyposażona w dwie turbiny Francisa i jedną turbinę Peltona, ma łączną moc 7,2MW i jest największą elektrownią na Raduni. Łapino ma dwie turbiny Francisa mające moc 2,229 MW[25].

Usługi

Handel i naprawy

Największy udział w liczbie podmiotów gospodarczych zarejestrowanych na terenie gminy mają punkty handlowe i naprawcze[7]. Największym punktem handlowo-usługowym jest gdański oddział Scania Polska S.A. mający siedzibę w Kolbudach[26].

Turystyka

Szlaki turystyczne PTTK w okolicy Otomina

Środowisko geograficzne, szczególnie przyrodnicze, charakteryzuje się znaczną atrakcyjnością turystyczną. W przeciwieństwie do większości terenów województwa, na terenie gminy znajduje się stosunkowo mało jezior, które stanowią podstawowe walory przyrodnicze obszarów młodoglacjalnych. Najbardziej atrakcyjny jest kompleks leśny z dominacją buczyn i lasów dębowo-bukowych z malowniczo położonym wśród lasów Jeziorem Otomińskim, objęty ochroną jako Otomiński Obszar Chronionego Krajobrazu. Na terenie gminy znajdują się dwa rezerwaty przyrody: Bursztynowa Góra i Jar Reknicy[15] będące również atrakcją turystyczną, 3 obszary chronionego krajobrazu i 2 użytki ekologiczne[7]. Z racji ochrony przyrody oraz małej odporności przyrodniczej tereny rezerwatów są dostępne w sposób ograniczony[11.4].

Przez teren gminy przechodzą 4 szlaki turystyczne PTTK: szlak turystyczny zielony Skarszewski, szlak turystyczny czarny Gór Szymbarskich, szlak turystyczny niebieski Kartuski i szlak turystyczny żółty Bursztynowy. Wszystkie te szlaki przebiegają przez Otomin[27].

Baza noclegowa w 2009 składała się z 8 obiektów noclegowych. Po trzy znajdowały się w Otominie i Łapinie oraz po jednym w Kolbudach i Kowalach[7].

Transport

Nieczynna stacja kolejowa Bielkowo

Transport kolejowy

Przez teren gminy Kolbudy przechodzi nieczynna linia kolejowa nr 229. Na terenie gminy znajduje się jedna stacja kolejowa – Kolbudy oraz trzy przystanki: Bielkowo (przystanek znajduje się w Bielkówku), Pręgowo Gdańskie (w Pręgowie) oraz Łapino Kartuskie (w Łapinie).

Od 2003 na nieczynnej linii kolejowej nr 229 uruchamiane są turystyczne przewozy drezynowe. Baza Kolei Drezynowej znajduje się przy ul. Przemysłowej w Kolbudach obok dawnych zakładów Rugby[28].

Węzeł Kowale

Transport drogowy

Przez teren gminy biegną: Droga krajowa nr 6 oraz Droga wojewódzka nr 221. Obie drogi krzyżują się na Węźle Kowale[7]. Droga wojewódzka nr 221 stanowi główną oś komunikacyjną gminy. Droga ta przechodzi przez Kowale, Bąkowo, Lublewo Gdańskie, Kolbudy oraz Czapielsk, dodatkowo łącząc te miejscowości z Gdańskiem[29].

Transport zbiorowy

Autobus PKS Gdańsk w barwach ZTM Gdańsk na przystanku Otomin Pętla

ZTM Gdańsk obsługuje również trzy miejscowości położone na terenie gminy Kolbudy: Otomin (linie 174 i 574), Kowale (linie 156, 213, 255 i 256) oraz Jankowo (linie 255 i 256)[30].

Komunikacja miejska Gminy Pruszcz Gdański obsługuje Bielkowo (linia 846, 847), Bielkówko (linia 847), Kolbudy (linia 847) oraz Lublewo (linia 847)[31].

Infrastruktura techniczna

Sieć elektryczna

Przez obszar gminy przechodzą linie energetyczne: 400 kV – Jankowo – Lublewo, 220 kV – Lisewiec – Pręgowo – Łapino, 110 kV – Lisewiec – Pręgowo – Łapin, 110 kV – GPZ „Gdańsk I” – GPZ-I Straszyn Dolny, 110 kV – GPZ „Gdańsk Chełm” – GPZ-II Straszyn Górny[7].

Sieć wodnokanalizacyjna

Woda dostarczana jest gospodarstwom domowym z głównych ujęć zlokalizowanych na terenie gminy oraz zakupywana jest z wodociągów należących do Saur Neptun Gdańsk. Ścieki odprowadzane są do oczyszczalni Wschód w Gdańsku[7].

Gospodarka odpadami

Odpady komunalne są wywożone do wysypiska położonego w Szadółkach (Gdańsk-Jasień)[7].

Sieć gazowa

Kolbudy, Lublewo, Bielkowo, Bielkówko, Łapino, Pręgowo, Otomin i Kowale są podłączone do sieci gazowej[11.5]

Kultura

Dom Kultury w Kowalach

Na terenie gminy znajdują się trzy publiczne obiekty kulturowe: pomieszczenia Referatu Kultury w Kolbudach potocznie zwane „Domem Kultury”, Wiejski Dom Kultury Pręgowo oraz Dom Kultury w Kowalach[7]. Od 2011 na terenie gminy odbywa się festiwal ReFermata. W 2005 w Kolbudach powstała Społeczna Szkoła Muzyczna.

Oświata

W roku 2009/10 w gminie Kolbudy funkcjonowały[7]:

  • 2 gimnazja (Kolbudy i Kowale), w tym 1 niepubliczne;
  • 6 szkół podstawowych (Kolbudy, Bielkówko, Lublewo Gdańskie, Pręgowo, Buszkowy i Kowale) w tym 2 niepubliczne;
  • 7 przedszkoli (Kolbudy, Bielkówko, Bąkowo, Lublewo Gdańskie, Pręgowo, Buszkowy i Kowale), w tym 4 niepubliczne, oraz 1 punkt przedszkolny niepubliczny (Kowale).

Sport

Obiekty sportowe

Na terenie gminy znajduje się 9 obiektów posiadających pełnowymiarowe boisko do piłki nożnej[7]:

  1. stadion Kolbudy, ul. Polna (budynek socjalny, boisko boczne oraz korty tenisowe). Pojemność trybun wynosi 330 miejsc siedzących[32],
  2. boisko piłkarskie w Kowalach, ul Glazurowa 1 (budynek socjalny i boisko),
  3. kompleks sportowy w Łapinie (boisko piłkarskie, boisko do koszykówki),
  4. boisko w Buszkowach,
  5. boisko w Czapielsku,
  6. boisko w Pręgowie,
  7. boisko typu ORLIK Kolbudach (teren ZKiW Kolbudy),
  8. kompleks sportowo-rekreacyjny w Bąkowie (boisko piłkarskie, boisko do siatkówki),
  9. boisko w Jankowie.

Oprócz tego istnieją obiekty niemające boiska piłkarskiego[33]:

  1. Paintball & Quady,
  2. siłownie,
  3. ośrodki jazdy konnej,
  4. kort tenisowy,
  5. parki wodne z basenami,
  6. strzelnica sportowa.

Piłka nożna

Na terenie gminy swoją siedzibę mają trzy kluby piłkarskie z czego dwa występują w rozgrywkach ligowych organizowanych przez Pomorski Związek Piłki Nożnej z siedzibą w Gdańsku:

  • Gminne Towarzystwo Sportowe Kolbudy – IV liga (rezerwy grają w B klasie)[34],
  • Gminny Klub Sportowy Kowale – Klasa okręgowa[35],
  • Oldboys Kolbudy – Drużyna zgłaszana tylko do Pucharu Polski[36].

Sporty wodne

Na terenie gminy funkcjonuje Klub Żeglarski z siedzibą w przystani nad Jeziorem Kolbudzkim[7].

Taekwondo

W Kolbudach swoją siedzibę ma Klub Sportowy Taekwon Kolbudy, który jest członkiem Polskiego Związku Taekwon-do I.T.F.[37]

Zabytki

Folwark w Bielkowie

Na terenie gminy znajdują się 4 obiekty figurujące na liście Narodowego Instytutu Dziedzictwa:

  • Kościół parafialny pw. NMP Królowej Polski w Lublewie,
  • Kościół filialny pw. św. Mikołaja Biskupa w Czapielsku,
  • Kościół parafialny pw. Bożego Ciała w Pręgowie,
  • Zespół parkowo-folwarczny w Bielkowie.

Ponadto w Wojewódzkiej Ewidencji Zabytków znajdują się 102 obiekty położone na terenie gminy[38].

Religia

Kościół św. Floriana w Kolbudach

Kościół rzymskokatolicki

Gmina leży na terenie dekanatu Kolbudy i dekanatu Gdańsk-Łostowice, będącego częścią Archidiecezji gdańskiej. Na terenie gminy znajduje się sześć parafii rzymskokatolickich[39].

  1. Parafia św. Kingi w Kowalach – Kowale, plac św. Kingi 1
  2. Parafia Bożego Ciała w Pręgowie – Pręgowo, ul. Kościelna 3
  3. Parafia NMP Królowej Korony Polskiej w Lublewie Gdańskim – Lublewo Gdańskie, ul. Kościelna 6
  4. Parafia św. Floriana w Kolbudach – Kolbudy, ul. Wybickiego 34
  5. Parafia św. Mikołaja w Czapielsku – Czapielsk, ul. Jezuicka 2
  6. Parafia pod Najświętszej Maryi Panny z Lourdes w Otominie

Administracja i polityka

Urząd Gminy w Kolbudach

Wójt i Rada Gminy

Na czele gminy stoi wójt oraz piętnastoosobowa rada gminy. Przedstawiciele Rady Gminy są wybierani w 15-tu 1-mandatowych okręgach wyborczych[40][41].

Wójtowie gminy Kolbudy[42]

  • Marek Nagórski (1990–1992)
  • Adam Wittstock (1992–1994)
  • Paweł Schwarzenberg-Czerny (1994–1998)
  • Maciej Szymański (1998–2000)
  • Paweł Schwarzenberg-Czerny (2000–2002)
  • Leszek Grombala (2002–2018)
  • Andrzej Chruścicki (2018–2024)
  • Marek Goliński (od 2024)[43]

Okręgi wyborcze

Mieszkańcy gminy Kolbudy wybierają przedstawicieli do Parlamentu Europejskiego w okręgu nr 1, przedstawicieli do Sejmu w okręgu nr 25[44] natomiast do Senatu w Okręgu nr 66[45]. Siedzibami komisji wyborczych wszystkich tych okręgów jest Gdańsk[46].

Gminy partnerskie

Sołectwa

W skład gminy wchodzi 15 sołectw
Babidół, Bąkowo, Bielkowo, Bielkówko, Buszkowy, Czapielsk, Jankowo Gdańskie, Kolbudy, Kowale, Lisewiec, Lublewo Gdańskie, Łapino, Otomin, Ostróżki, Pręgowo[2].

Sąsiednie gminy

Pruszcz Gdański • Trąbki Wielkie • Przywidz • Żukowo • miasto Gdańsk.

Przypisy

  1. ↑ Statystyczne Vademecum Samorządowca
  2. 1 2 Strona gminy, sołectwa
  3. ↑ Przeglądarka TERYT
  4. 1 2 Dz. U. z 1998 r. Nr 156, poz. 1026 (ISAP).
  5. ↑ Gmina Kolbudy w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2020-03-12], liczba ludności na podstawie danych GUS.
  6. ↑ Urząd Gminy Kolbudy, Wykaz ilościowy mieszkańców wg miejscowości [online], 2024 [dostęp 2024-08-27] (pol.).
  7. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 Justyna Przeworska: Strategia rozwoju gminy Kolbudy. Diagnoza demograficzno-gospodarcza. kolbudy.gd.pl, Październik 2010. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  8. ↑ Jerzy Kondracki: Geografia Regionalna Polski. Warszawa: PWN, 2002, s. 74. ISBN 83-01-13897-1.
  9. ↑ Bolesław Augustowski (red.): Pojezierze Kaszubskie. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1976, s. 5-7.
  10. Program ochrony środowiska wraz z planem gospodarki odpadami dla gminy Kolbudy na lata 2004 – 2007 z uwzględnieniem perspektywy na lata 2008-2011 Część 1. RAPORT O STANIE ŚRODOWISKA. Gdańsk: Gmina Kolbudy, 2004.
    1. 1 2 S. 9.
    2. ↑ S. 10.
    3. ↑ S. 11.
  11. Studium uwarunkowań i kierunków rozwoju przestrzennego 1999-2005. Kolbudy: Gmina Kolbudy Górne, 1999.
    1. 1 2 S. 11.
    2. ↑ S. 31.
    3. ↑ S. 33.
    4. ↑ S. 24.
    5. ↑ S. 12.
  12. 1 2 Program ochrony środowiska wraz z planem gospodarki odpadami dla gminy Kolbudy na lata 2004 – 2007 z uwzględnieniem perspektywy na lata 2008-2011. Gdańsk: Gmina Kolbudy, 2004, s. 7.
  13. ↑ Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Zmiana Nr 2. [w:] Załącznik nr 1 do Uchwały Nr XXXV/322/2006 Rady Gminy Kolbudy z dnia 29.08.2006 [on-line]. Urząd Gminy Kolbudy, 2006. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  14. ↑ Powiat gdański: Więcej wilków i łosi w powiecie. W okolicy Świńcza i Wojanowa widziano niewielką watahę
  15. 1 2 Formy ochrony przyrody → Rezerwaty przyrody. Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gdańsku. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  16. Zmiana Nr 2 do Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. Kolbudy: Gmina Kolbudy, 2006.
    1. ↑ S. 17.
    2. ↑ S. 25-26.
    3. ↑ S. 12.
  17. ↑ Portal Mapowy Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Gdańsku. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  18. ↑ Historia Kolbud i okolic. kolbudy.pl. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  19. ↑ Eugeniusz Gołąbek: Dzieje okolic Gdańska i Gdyni. Wyd. Mer Rekowski, 2010, s. 214. ISBN 83-923671-4-6.
  20. ↑ Willkommen bei Gemeindeverzeichnis.de. gemeindeverzeichnis.de. [dostęp 2013-08-27]. (niem.).
  21. ↑ Dz. U. z 1945 r. Nr 11, poz. 57 (ISAP).
  22. ↑ Gmina Kolbudy w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-03-16], liczba ludności na podstawie danych GUS.
  23. ↑ Nadleśnictwo Kolbudy: Kilka słów o Nadleśnictwie Kolbudy – Informacje ogólne – Nadleśnictwo Kolbudy. gdansk.lasy.gov.pl. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  24. ↑ Maciej Mickiewicz (red.): Zrównoważone korzystanie z zasobów rybackich na tle ich stanu w 2009 roku. Olsztyn: Instytut Rybactwa Śródlądowego, 2010, s. 48. ISBN 978-83-60111-47-5.
  25. ↑ Piotr Sołowiej, Maciej Neugebauer. Przykład wykorzystania energii wodnej na terenie Polski północnej. „Inżynieria Rolnicza”. 9/2008. s. 277-282.
  26. ↑ Scania Polska S.A., Oddział Gdańsk – scania.pl. scania.pl. [dostęp 2013-08-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-11-28)]. (pol.).
  27. ↑ Tadeusz Gruszczyński: PTTK – Znakowane Szlaki Turystyczne Województwa Pomorskiego – Szlaki Piesze – Strona Główna. pomorskie.pttk.pl. [dostęp 2013-08-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-08-20)]. (pol.).
  28. ↑ Judyta Kurowska-Ciechańska, Ariel Ciechański: Koleje. Warszawa: Carta Blanca, 2008, s. 34-37. ISBN 978-83-60887-23-3.
  29. ↑ Mapa gmina kolbudy 10.09.gif. kolbudy.gd.pl. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  30. ↑ Schemat komunikacji miejskiej ZTM Gdańsk w strefie miasta Gdańska. ztm.gda.pl. [dostęp 2013-08-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-12-02)]. (pol.).
  31. ↑ Gmina Pruszcz Gdański – Autobusy. pruszczgdanski.pl. [dostęp 2013-08-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-09-27)]. (pol.).
  32. ↑ Nasze Kolbudy - vortal mieszkańców gminy Kolbudy - sport - Stadion w Kolbudach. naszekolbudy.pl. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  33. ↑ Nasze Kolbudy - vortal mieszkańców gminy Kolbudy - sport - Hunter Extreme. naszekolbudy.pl. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  34. ↑ Skarb – GTS Kolbudy. 90minut.pl. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  35. ↑ Skarb – GKS Kowale. 90minut.pl. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  36. ↑ Skarb – Oldboys Kolbudy. 90minut.pl. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  37. ↑ Nasze Kolbudy - vortal mieszkańców gminy Kolbudy - sport - Klub Sportowy Taekwon Kolbudy. naszekolbudy.pl. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  38. ↑ Wojewódzka Ewidencja Zabytków. ochronazabytkow.gda.pl. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  39. ↑ Archidiecezja Gdańska. diecezja.gda.pl. [dostęp 2013-08-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-06-15)]. (pol.).
  40. ↑ Postanowienie nr 19/2024 Komisarza Wyborczego w Gdańsku I. [w:] Krajowe Biuro Wyborcze [on-line]. gdansk.kbw.gov.pl. [dostęp 2024-12-10]. (pol.).
  41. ↑ Wybory 2018 - Rada Gminy Kolbudy. [dostęp 2018-10-24]. (pol.).
  42. ↑ Trzydzieści lat temu odrodził się samorząd. [w:] Gmina Kolbudy [on-line]. kolbudy.pl. [dostęp 2024-12-10]. (pol.).
  43. ↑ Danuta Strzelecka: Gmina Kolbudy ma nowego wójta. Marek Goliński pokonał Andrzeja Chruścickiego. [w:] Pruszcz Gdański Nasze Miasto [on-line]. pruszczgdanski.naszemiasto.pl, 2024-04-22. [dostęp 2024-12-10]. (pol.).
  44. ↑ Wybory 2011 – Geografia. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  45. ↑ Wybory 2011 – Geografia. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
  46. ↑ Wybory 2011 – Okręgowe Komisje Wyborcze. [dostęp 2013-08-27]. (pol.).
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.