Konstanty Rdułtowski

Konstanty Rdułtowski
Ilustracja
Pełne imię i nazwisko

Konstanty Piotr Rdułtowski

Data i miejsce urodzenia

31 stycznia 1880
Czernichowo Górne

Data i miejsce śmierci

7 marca 1953
East Moor, Wielka Brytania

Poseł na Sejm II kadencji,

Senator III i IV kadencji (II RP)

Okres

od 1928
do 13 września 1938

Przynależność polityczna

BBWR

Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski

Konstanty Piotr Rdułtowski herbu Ogończyk[1], ps. „Czernichowski” (ur. 31 stycznia 1880 w Czernichowie Górnym na Nowogródczyźnie, zm. 7 marca 1953 w East Moor, w Wielkiej Brytanii) – polski ziemianin, działacz społeczny, polityk, poseł na Sejm i senator w II RP.

Życiorys

Urodził się w ziemiańskiej rodzinie Eugeniusza Rdułtowskiego h. Ogończyk i Ludwiki (zm. 1936). Miał braci: Zygmunta (1882–1975) i Jana (1883–1920). Ukończył gimnazjum w Mińsku Litewskim. Następnie studiował na Wydziale Mechanicznym Warszawskiego Instytutu Politechnicznego. Studiów nie ukończył z powodu zamknięcia Instytutu w czasie rewolucji 1905 roku. Po 1905 roku wrócił do rodzinnego gospodarstwa w Czernichowie Górnym, włączył się w działalność społeczną i narodową. Był związany z ruchem strzeleckim. W czasie I wojny światowej służył w Legionach Polskich. W latach 1919–1920 działał w Radzie Polskiej Ziemi Mińskiej. Był tam też prezesem Polskiej Macierzy Szkolnej Ziemi Mińskiej.

Do przełomu 1922/1923 był p.o. starosty powiatu baranowickiego, po czym został przeniesiony na urząd starosty powiatu stołpeckiego[2]. Został prezesem Towarzystwa Rolniczego Baranowickiego, a następnie Izby Rolniczej Nowogródzkiej, potem Wileńskiej. W latach 30. był prezesem oddziału Związku Legionistów Polskich w Turce. Był tam też członkiem rady powiatowej i rady miejskiej, od 1934 roku – burmistrzem.

Od 1928 roku był posłem na Sejm II kadencji (1928–1930). Mandat poselski uzyskał z ramienia BBWR w okręgu nr 61 (Nowogródek).

W 1930 roku został senatorem III kadencji (1930–1935) z województwa krakowskiego i ponownie został wybrany senatorem w IV kadencji (1935–1938), dwukrotnie z województwa lwowskiego. Należał do koła Rolników Sejmu i Senatu. Był wiceprezesem komisji leśnej w Sejmie i Senacie[3][4]. Członek Rady Głównej Towarzystwa Rozwoju Ziem Wschodnich w 1939 roku[5].

3 października 1939 roku został aresztowany przez NKWD na dworcu w Baranowiczach. Przebywał w karnych więzieniach w Baranowiczach, Mińsku oraz przejściowo w Swierdłowsku. 28 kwietnia 1940 został skazany z art. 74 kk BSRR – jako element społecznie niebezpieczny na 8 lat łagrów[6] i zesłany do Karabasu (Karaganda), Tałgaru k. Ałma-Aty oraz do Jang-Jul, gdzie był komisarzem ewakuacyjnym Polaków z ZSRR. Wraz z oddziałami polskimi przedostał się na Bliski Wschód, a następnie do Wielkiej Brytanii, gdzie był honorowym działaczem Skarbu Narodowego[4]. W korespondencji do Polski po 1945 roku używał pseudonimu „Czernichowski”.

Od czerwca 1936 roku był mężem Zofii z domu Christoff[a] (1905–1985)[7][8]. Nie mieli dzieci[7].

Ordery i odznaczenia

Uwagi

  1. ↑ Biblioteka Sejmowa podaje pisownię „Christow”[4].

Przypisy

  1. ↑ Konstanty Piotr Rdułtowski h. Ogończyk [online], www.sejm-wielki.pl [dostęp 2024-02-16].
  2. ↑ Ruch służbowy w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych od 15 grudnia 1922 do 1 marca 1923 r.. „Dziennik Urzędowy Ministerstwa Spraw Wewnętrznych”, s. 22, Nr 2 z 31 marca 1923.
  3. ↑ Sejm i Senat 1935–1940. IV kadencja, Scriptor (oprac.), Warszawa: Księgarnia F. Hoesicka, 1936, s. 396 [dostęp 2026-07-13].
  4. 1 2 3 4 Wynik wyszukiwania „Rdułtowski Konstanty” w bazie „Parlamentarzyści polscy” [online], Biblioteka sejmowa [dostęp 2026-07-13].
  5. ↑ Edward Rühle (red.), Rocznik Ziem Wschodnich 1939, Warszawa: Wydawnictwo Zarządu Głównego Towarzystwa Rozwoju Ziem Wschodnich, 1939, s. 211 [dostęp 2026-07-13].
  6. ↑ Sławomir Kalbarczyk, Z badań nad losami polskich parlamentarzystów represjonowanych przez władze sowieckie w latach 1939–1941, [w:] Piotr Chmielowiec (red.), Okupacja sowiecka ziem polskich 1939–1941, Rzeszów • Warszawa: Instytut Pamięci Narodowej – Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, 2005, s. 165, ISBN 978-83-89078-78-0.
  7. 1 2 Andrzej Piber, Konstanty Piotr Rdułtowski, [w:] Internetowy Polski Słownik Biograficzny [online], Filmoteka Narodowa – Instytut Audiowizualny [dostęp 2026-07-13]. Wersja drukowana: Polski Słownik Biograficzny, t. XXX, Instytut Historii PAN, 1987.
  8. ↑ Zdjęcie nagrobka rodziny Christoff na cmentarzu w Mielcu
  9. ↑ M.P. z 1925 r. nr 262, poz. 1083 „za owocną pracę w instytucjach społecznych i państwowych”.
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.