Krogulec tropikalny

Krogulec tropikalny
	Tachyspiza erythropus
	(Hartlaub, 1855)
	; Krogulec tropikalny na XIX-wiecznej rycinie
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	szponiaste
Rodzina	jastrzębiowate
Podrodzina	jastrzębie
Plemię	Accipitrini
Rodzaj	Tachyspiza
Gatunek	krogulec tropikalny
Synonimy
	Nisus erythropus Hartlaub, 1855; Accipiter erythropus (Hartlaub, 1855);
	Nisus erythropus Hartlaub, 1855; Accipiter erythropus (Hartlaub, 1855);
Podgatunki
	T. e. erythropus (Hartlaub, 1855); T. e. zenkeri (Reichenow, 1894);
	T. e. erythropus (Hartlaub, 1855); T. e. zenkeri (Reichenow, 1894);
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski

Krogulec tropikalny^[3] (Tachyspiza erythropus) – gatunek ptaka drapieżnego z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae). Występuje w Afryce Zachodniej i Środkowej, na południe od Sahary.

Systematyka i zasięg występowania

Blisko spokrewniony z krogulcem skromnym (T. minulla), niekiedy traktowano je jako jeden gatunek^[1]. Wyróżnia się dwa podgatunki T. erythropus^[1]^[4]:

T. e. erythropus (Hartlaub, 1855) – Senegal i Gambia do Nigerii,
T. e. zenkeri Reichenow, 1894 – Kamerun do zachodniej Ugandy i północnej Angoli.

Morfologia

Długość ciała około 23–28 cm, rozpiętość skrzydeł około 40 cm^[5]. Masa ciała: samce 78–94 g, samice 132–170 g^[6].

Ekologia i zachowanie

Występuje w nizinnych lasach pierwotnych, na obrzeżach lasów oraz w starszych lasach wtórnych. Aktywny głównie wczesnym rankiem i późnym popołudniem^[7].

Żywi się małymi ptakami (do wielkości gołębia), jaszczurkami, płazami i owadami. Buduje z patyków małe gniazdo umieszczone w rozwidleniu drzewa. W zniesieniu 2 jaja^[7].

Status zagrożenia

Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznaje krogulca tropikalnego za gatunek najmniejszej troski (LC – least concern) nieprzerwanie od 1988 roku. Trend liczebności populacji uznaje się za spadkowy ze względu na postępujące niszczenie siedlisk^[2].

Przypisy

1 2 3 Red-thighed Sparrowhawk (Accipiter erythropus). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-17)]. (ang.).
1 2 BirdLife International, Accipiter erythropus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2024, wersja 2025-2 [dostęp 2025-12-30] (ang.).
↑ Systematyka i nazewnictwo polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Accipitrini Vigors, 1824 (Wersja: 2025-04-19). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-12-30].
↑ F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Hoatzin, New World vultures, Secretarybird, raptors. IOC World Bird List (v15.1). [dostęp 2025-12-30]. (ang.).
↑ Nik Borrow, Ron Demey: Birds of Senegal and The Gambia. Bloomsbury Publishing, 2020 (reprint), s. 86. ISBN 978-1-4081-7100-4.
↑ John B. Dunning, Jr. (red.): CRC Handbook of Avian Body Masses. CRC Press, 1992, s. 33. ISBN 0-8493-4258-9.
1 2 Species account: Red-thighed Sparrowhawk Accipiter erythropus. [w:] Global Raptor Information Network [on-line]. The Peregrine Fund, 2014-05-15. [zarchiwizowane z tego adresu (2024-11-27)]. (ang.).

Linki zewnętrzne

Zdjęcia, nagranie głosu i krótkie filmy. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).

[ibc-1] 1 2 3 Red-thighed Sparrowhawk (Accipiter erythropus). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-17)]. (ang.).

[iucn-2] 1 2 BirdLife International, Accipiter erythropus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2024, wersja 2025-2 [dostęp 2025-12-30] (ang.).

[mk-3] Systematyka i nazewnictwo polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Accipitrini Vigors, 1824 (Wersja: 2025-04-19). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-12-30].

[ioc-4] F. Gill, D. Donsker & P. Rasmussen (red.): Hoatzin, New World vultures, Secretarybird, raptors. IOC World Bird List (v15.1). [dostęp 2025-12-30]. (ang.).

[bsg-5] Nik Borrow, Ron Demey: Birds of Senegal and The Gambia. Bloomsbury Publishing, 2020 (reprint), s. 86. ISBN 978-1-4081-7100-4.

[mass-6] John B. Dunning, Jr. (red.): CRC Handbook of Avian Body Masses. CRC Press, 1992, s. 33. ISBN 0-8493-4258-9.

[gr-7] 1 2 Species account: Red-thighed Sparrowhawk Accipiter erythropus. [w:] Global Raptor Information Network [on-line]. The Peregrine Fund, 2014-05-15. [zarchiwizowane z tego adresu (2024-11-27)]. (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]