Marcin Kubiak (astronom)
 Marcin Kubiak podczas uroczystości odnowienia doktoratu w październiku 2025 | |
| Data urodzenia | |
|---|---|
| prof. dr hab. nauk fizycznych | |
| Specjalność: astrofizyka | |
| Alma Mater | |
| Habilitacja |
1980 – astrofizyka |
| Profesura |
1994 |
| Praca naukowa | |
| Uczelnia |
Uniwersytet Warszawski |
| Instytut | |
Marcin Antoni Kubiak (ur. 3 maja 1939) – profesor doktor habilitowany astronomii (specjalność astrofizyka), tłumacz.
Życiorys
Studia astronomiczne ukończył na Uniwersytecie Warszawskim w 1961. W tym samym roku został zatrudniony w Obserwatorium Astronomicznym UW, gdzie pracował do przejścia na emeryturę. W latach 1968–1969 odbył staże naukowe na Uniwersytecie Stanforda i Obserwatorium Licka. W 1970 obronił doktorat Widmowe i fotoelektryczne obserwacje BW Vul (promotor: Józef Smak). Stopień doktora habilitowanego uzyskał w 1980 na podstawie dysertacji Oscylacje nieradialne gwiazd typu beta Cephei[1][2]. Wicedyrektor (1980–1986), a później dyrektor (1986–2008) OAUW [3][1]. Prezes Fundacji Astronomii Polskiej im. Mikołaja Kopernika. Wieloletni redaktor kwartalnika naukowego „Acta Astronomica”[4]. Uczestnik projektu mikrosoczewkowania grawitacyjnego OGLE (ang. Optical Gravitational Lensing Experiment), współodkrywca między innymi planetoidy (471143) Dziewanna[5] i układu planetarnego OGLE-2006-BLG-109. Autor znanej książki Gwiazdy i materia międzygwiazdowa przeznaczonej dla studentów astronomii. Tytuł profesorski otrzymał 25 kwietnia 1994[6]. Był promotorem doktoratów Andrzeja Udalskiego, Grzegorza Pojmańskiego i Michała Szymańskiego[2]. Członek Komitetu Astronomii Polskiej Akademii Nauk.
W 1986 otrzymał nagrodę Stowarzyszenia Tłumaczy Polskich[7]. W 2025 Polskie Towarzystwo Astronomiczne wyróżniło jego oraz Andrzeja Udalskiego i Michała Szymańskiego Medalem Bohdana Paczyńskiego[8]. 28 października 2025 odnowiono jego doktorat podczas uroczystości, która miała miejsce w Pałacu Kazimierzowskim[1].
Publikacje
- tłumaczenie z ang. Eric M. Rogers Astronomia: rozwój teorii astronomicznych, PWN, 1966
- tłumaczenie z czes. Boris Valniček Nowoczesna technika w astronomii, PWN, 1968
- tłumaczenie z niem. Hannes Alfvén Kosmologia i antymateria, PWN, 1973
- tłumaczenie z ang. Ludwig Oster Astronomia współczesna, PWN, 1978
- tłumaczenie z niem. Theo Mayer-Kuckuk Fizyka jądrowa, PWN, 1983
- tłumaczenie z ang. Paul Davis Fale Grawitacyjne, PWN, 1985
- Gwiazdy i materia międzygwiazdowa, 1994, ISBN 83-01-11304-9
- skrypt Gwiazdy. [dostęp 2022-07-08].
Przypisy
- 1 2 3 Nestorzy uniwersyteckiej astronomii [online], Uniwersytet Warszawski, 29 października 2025 [dostęp 2025-10-31].
- 1 2 Jarosław Włodarczyk (red.), 200 lat Obserwatorium Astronomicznego UW, Wydanie 1, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2025, s. 520, 525, 527–528, ISBN 978-83-235-6679-3 [dostęp 2025-11-22].
- ↑ Jarosław Włodarczyk, Astronomia, [w:] Andrzej Kajetan Wróblewski (red.), Nauki ścisłe i przyrodnicze na Uniwersytecie Warszawskim, Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2016, s. 19-49, ISBN 978-83-235-1791-7.
- ↑ Michał Jaroszyński, Andrzej Udalski, 98 lat Acta Astronomica, „Urania – Postępy Astronomii”, 2023 (4), s. 34–39, ISSN 1689-6009.
- ↑ (471143) Dziewanna w bazie Minor Planet Center (ang.)
- ↑ Ludzie Nauki [online], ludzie.nauka.gov.pl [dostęp 2025-11-22].
- ↑ Michał Różyczka, Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Warszawskiego, „Postępy Astronomii”, 39 (3), 1991, s. 133-136, ISSN 0032-5414.
- ↑ Poznaliśmy laureatów nagród Polskiego Towarzystwa Astronomicznego [online], www.pta.edu.pl, 8 września 2025 [dostęp 2025-09-16].
Linki zewnętrzne
- Prof. Marcin Antoni Kubiak, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2010-07-28].
- Spis publikacji (ang.) w serwisie Astrophysics Data System