Mariusz Bechta

Mariusz Bechta
Państwo działania

 Polska

Data i miejsce urodzenia

9 czerwca 1972
Biała Podlaska

Doktor nauk humanistycznych
Alma Mater

Uniwersytet Warszawski

Doktorat

2011 – historia
Uniwersytet Warszawski
promotor: Tomasz Wituch

Miejsce pracy

Instytut Pamięci Narodowej – oddział warszawski

Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi

Mariusz Ryszard Bechta (ur. 9 czerwca 1972 w Białej Podlaskiej[1]) – polski historyk, wydawca i publicysta.

Życiorys

Na początku lat 90. podjął studia historyczne na Uniwersytecie Warszawskim, gdzie wraz z Wojciechem Muszyńskim znalazł się pod opieką Tomasza Witucha, członka Rady Politycznej Stronnictwa Narodowo-Demokratycznego[2]. W 1993, wkrótce po zabójstwie przywódcy Południowoafrykańskiej Partii Komunistycznej Chrisa Haniego przez Janusza Walusia, zorganizował jako student publiczną akcję poparcia dla zabójcy pod bramą główną UW. Następnie, wciąż jako student, założył wraz z bratem Michałem markę Narodowa Scena Rockowa (NSR), pod którą wydawał muzykę nazi-rockową i organizował koncerty[3][4][5][6]. Kierując NSR współpracował z ultrakonserwatywną gazetą studencką „Reakcja” i korzystał z kontaktów Witucha w SND. Marka była promowana wkładkami w tygodniku „Myśl Polska” Bogusława Kowalskiego i Jana Engelgarda oraz w miesięczniku „Głos” Antoniego Macierewicza[5][2]. Jej działalności w branży muzycznej zaszkodziły oskarżenia o wykorzystywanie twórczości bez zgody autorów, m.in. ze strony Mariusza Szczerskiego, lidera zespołu Honor[2][3][5].

W 1997 Bechta uzyskał tytuł zawodowy magistra historii na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego[7]. Stopień doktora nauk humanistycznych w zakresie historii uzyskał tamże 29 czerwca 2011, broniąc pracy pod tytułem Konspiracja polityczna i wojskowa polskiego obozu narodowego na Podlasiu w latach 1939–1952[8]. Promotorem obu dysertacji był Tomasz Wituch[8][5].

Bechta kontynuował działalność wydawniczą za pośrednictwem założonych w Białej Podlaskiej wspólnie z bratem Oficyny Wydawniczej Rekonkwista i Agencji Wydawniczo-Reklamowej Arte (do której należała w 2008 marka NSR[9])[5]. Według szacunków 90% spośród blisko 50 tytułów wydanych nakładem obu wydawnictw do 2020 reprezentowało nurt skrajnej prawicy: od nazizmu, faszyzmu i rewolucyjnego nacjonalizmu do monarchizmu[5]. W 2003 współzałożyciel Narodowego Odrodzenia Polski Bogdan Byrzykowski przekazał mu wydawanie czasopisma „Templum”[5], które pod nowym tytułem „Templum Novum” ukazywało się od 2004, najpierw pod egidą Rekonkwisty, a od 2005 – Arte[10]. Bechta pełnił obowiązki redaktora naczelnego „Templum Novum”[11]. Czasopismo, do którego współpracowników należeli Jacek Bartyzel, Adam Wielomski i Tomasz Szczepański[5], wzbudziło kontrowersje propagowaniem idei katolickiego kolaboranta III Rzeszy Léona Degrelle'a[3]. W styczniu 2007 Bechta otrzymał na cele wydawnicze dotację ministra kultury i dziedzictwa narodowego Kazimierza Michała Ujazdowskiego[9][5].

Kandydował bez powodzenia do rady miejskiej Białej Podlaskiej w wyborach samorządowych w 2006[9]. W kwietniu 2007 został zatrudniony jako specjalista w warszawskim biurze edukacji publicznej Instytutu Pamięci Narodowej[8][6][9]. Zasiada w radzie historycznej Związku Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych, zdominowanego przez działaczy Ruchu Narodowego[12][13][5][3].

W 2016 za zasługi w upowszechnianiu wiedzy o najnowszej historii Polski odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi[14][15]. Wyróżniony nagrodą Książka Historyczna Roku 2018 (w kategorii plebiscyt czytelników) za monografię "Przeciwko Pax Sovietica", której współautorem był Wojciech Muszyński.

Wybrane publikacje

  • Narodowe Siły Zbrojne na Podlasiu. T. 1, Materiały posesyjne. Siedlce: Związek Żołnierzy NSZ, 1997 (red. z Leszkiem Żebrowskim)[16]
  • Narodowe Siły Zbrojne na Podlasiu. T. 2, W walce z systemem komunistycznym w latach 1944–1952. Siedlce: Związek Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych, 1998 (red. z Leszkiem Żebrowskim)[16]
  • Rewolucja, mit, bandytyzm. Komuniści na Podlasiu w latach 1939–1944. Biała Podlaska-Pruszków: "Rekonkwista"-"Rachocki i S-ka", 2000[17]
  • Encyklopedia Multimedialna PWN. Warszawa: PWN, 2000–2001 (red. i oprac.):
    • Państwa świata. CD 11[18]
    • Sport. CD 12[19]
    • Media. CD 13[20]
    • Technika. CD 14[21]
    • Album. CD 15[22]
    • Ludzie i wydarzenia. CD 16[23]
    • XX wiek. CD 17[24]
  • Narodowe Siły Zbrojne na Podlasiu. T. 3, Opracowania, wspomnienia i dokumenty. Biała Podlaska: "Rekonkwista", 2003[25]
  • Narodowo radykalni. Obrona tradycji i ofensywa narodowa na Podlasiu w latach 1918–1939. Biała Podlaska: "Rekonkwista", 2004[26]
  • W matni. Z dziejów podziemia niepodległościowego na Podlasiu w latach 1939–1956. Biała Podlaska: "Arte", 2008[27]
  • Między Bolszewią a Niemcami. Konspiracja polityczna i wojskowa Polskiego Obozu Narodowego na Podlasiu w latach 1939–1952. Warszawa: IPN, Wyd. 1:2008[28], Wyd. 2. pop.: 2009[29]
  • "Łupaszka" 1939. Warszawa: IPN, 2009 (wkładka historyczna z Wojciechem Muszyńskim)[30]
  • Jata '44. Obozy szkoleniowe NSZ i AK w lasach łukowskich w czasie II wojny światowej. Biała Podlaska: "Arte", 2011[31]
  • Pogrom czy odwet? Akcja zbrojna Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość” w Parczewie 5 lutego 1946 r. Poznań Zysk i S-ka, 2013[32]
  • Przeciwko Pax Sovietica. Narodowe Zjednoczenie Wojskowe i struktury polityczne Ruchu Narodowego wobec reżimu komunistycznego 1944-1956, 2017

Przypisy

  1. ↑ Tomasz Wituch, Bogdan Stolarczyk, Studenci Instytutu Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego 1945–2000, wyd. Arkadiusz Wingert, Kraków 2010, s. 725
  2. 1 2 3 Przemysław Witkowski, Prawicowi monterzy historii [online], tygodnikprzeglad.pl, 11 lutego 2019 [dostęp 2025-10-10].
  3. 1 2 3 4 Jakub Woroncow, Historyk z przeszłością [online], Przegląd, 19 czerwca 2017 [dostęp 2025-10-10].
  4. ↑ Przemysław Witkowski, Leon Degrelle – ONR, IPN i wymarzony syn Hitlera [online], OKO.press, 1 lipca 2019 [dostęp 2025-10-10].
  5. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Przemysław Witkowski, Dr Bechta z IPN: gratulacje dla Walusia, nazistowskie zespoły i wybielanie żołnierzy „wyklętych” [online], OKO.press, 6 stycznia 2020 [dostęp 2025-10-10].
  6. 1 2 Estera Flieger, Historyk IPN publikuje nazistowski plakat zachęcający do kolaboracji. „Rocznicowo!” [online], wyborcza.pl, 27 czerwca 2018 [zarchiwizowane z adresu 2025-10-10].
  7. ↑ Spis absolwentów IH. stara.ihuw.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-09-03)]., Uniwersytet Warszawski. s. 47
  8. 1 2 3 Dr Mariusz Ryszard Bechta, [w:] archiwalna baza „Ludzie nauki” portalu Nauka Polska (OPI PIB) [dostęp 2013-05-21].
  9. 1 2 3 4 Marcin Kornak, Ministerstwo Kultury finansuje neofaszyzm – reperkusje, „Nigdy Więcej”, 17, 2009.
  10. ↑ Templum Novum: kanonada narodowego romantyzmu [online], katalogi.uj.edu.pl [dostęp 2025-10-10].
  11. ↑ Templum Novum. [dostęp 2013-05-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-06-02)].
  12. ↑ Władze ZŻ NSZ. nsz.com.pl. [dostęp 2014-01-01]. [zarchiwizowane z tego adresu (15 grudnia 2017)].
  13. ↑ Oświadczenie Związku Żołnierzy NSZ w związku z kompromitującą wypowiedzią dyrektora Muzeum II Wojny Światowej dotyczącą Narodowych Sił Zbrojnych. Związek Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych. [dostęp 2013-05-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-11-14)].
  14. ↑ Nominacje i odznaczenia w Narodowym Dniu Pamięci Żołnierzy Wyklętych. prezydent.pl. [dostęp 2016-03-01].
  15. ↑ Postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 17 lutego 2016 r. o nadaniu odznaczeń (M.P. z 2016 r. poz. 343 (ISAP)).
  16. 1 2 ISBN 978-83-903124-6-0
  17. ↑ ISBN 83-86379-59-6
  18. ↑ ISBN 83-88756-36-2
  19. ↑ ISBN 83-88756-37-0
  20. ↑ ISBN 83-88756-38-9
  21. ↑ ISBN 83-88756-39-7
  22. ↑ ISBN 83-88756-40-0
  23. ↑ ISBN 83-88756-41-9
  24. ↑ ISBN 83-88756-42-7
  25. ↑ ISBN 83-918593-0-4
  26. ↑ ISBN 978-83-918593-5-3
  27. ↑ ISBN 978-83-60673-05-8
  28. ↑ ISBN 978-83-7399-317-4
  29. ↑ ISBN 978-83-7399-373-0
  30. ↑ ISBN 978-83-7629-066-9
  31. ↑ ISBN 978-83-60673-07-2
  32. ↑ Pogrom czy odwet - Mariusz Bechta. [dostęp 2014-01-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-01-25)].
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.