Myśl Polska
![]() Okładka pierwszego numeru (wtedy dwutygodnika) | |
| Częstotliwość | |
|---|---|
| Państwo | |
| Adres |
Aleje Jerozolimskie 83/9 |
| Wydawca |
Wydawnictwo Myśl Polska sp. z o.o. |
| Tematyka |
polityczno-społeczna |
| Pierwszy numer |
20 marca 1941 |
| Redaktor naczelny | |
| Format |
40 cm |
| ISSN | |
| OCLC | |
| Strona internetowa | |
Myśl Polska – polski tygodnik społeczno-polityczny o orientacji narodowo-demokratycznej, założony w 1941 na emigracji jako organ Stronnictwa Narodowego.
Historia
Pierwszy numer „Myśli Polskiej” ukazał się 20 marca 1941 (okres II wojny światowej) w Londynie. Pismo powstało jako organ emigracyjnego Stronnictwa Narodowego[1]. Jego pomysłodawcą był prof. Władysław Folkierski, który to stanął na czele Komitetu Redakcyjnego. Pierwszym redaktorem naczelnym tygodnika został Marian Rojek, wcześniej urlopowany z I-ego Korpusu Polskiego[2]. W czasie II wojny światowej publicystyka pisma koncentrowała się na stosunkach polsko-radzieckich i polsko-niemieckich oraz zagadnieniu polskich Ziem Zachodnich (już od 1942 propagowano koncepcję zachodniej granicy Polski na Odrze i Nysie Łużyckiej)[2].
Po oficjalnym uznaniu w lipcu 1945 przez Wielką Brytanię Tymczasowego Rządu Jedności Narodowej, wydawanie „Myśli Polskiej” zostało przez władze brytyjskie zawieszone, formalnie z uwagi na brak papieru[2]. Gazeta ponownie zaczęła się ukazywać w marcu 1946, już jako miesięcznik. Nakład wynosił około 2 tysięcy egzemplarzy, z czego część przerzucano do Polski. 1 maja 1946 redakcję pisma przejął ówczesny prezes Stronnictwa Narodowego Tadeusz Bielecki, jednym ze współredaktorów został Wiktor Trościanko (faktycznie p.o. redaktora naczelnego)[2]. Pod koniec 1947 kolejnym redaktorem naczelnym został Wojciech Wasiutyński. W 1958 zastąpił go Antoni Dargas.
W okresie stalinowskim w Polsce „Myśl Polska” znajdowała się w wykazie pism zakazanych przez cenzurę. Do przełomu październikowego w 1956 za posiadanie i czytanie pisma groziły ostre represje. W późniejszym okresie, począwszy od lat 70. XX wieku, „Myśl Polska” była legalna i dostępna w czytelni bibliotek miejskich. Tygodnik w kraju był drukowany i kolportowany przez Stowarzyszenie „Pax”. Co najmniej od lat 60. redaktorzy naczelni pisma (Wiktor Trościanko, Tadeusz Bielecki, Antoni Dargas), jednocześnie będący w kierownictwie emigracyjnego SN, kontaktowali się z wywiadem wojskowym PRLu bez pobierania opłaty[3]. Inicjatorem tych kontaktów był Wiktor Trościanko, jednocześnie publicysta Radia Wolna Europa, donoszący służbom PRLu również na temat RWE. Udokumentowany okres kontaktów Trościanki z WSW (1965-1971) pokrywa się ze sprawą Andrzeja Czechowicza, szpiega PRL w RWE. Alina Grabowska, wieloletnia dziennikarka RWE, przedstawia sprawę następująco: „Dziś przedstawiciele kół związanych ze Stronnictwem Narodowym (nie ma ich wielu) utrzymują, że rozmowy Trościanki z oficerami wywiadu miały na celu wyłącznie »dobro Polski« i służyły np. dojściu do porozumienia z władzami komunistycznymi. Wydaje się jednak, iż głównym motywem takich działań była nienawiść do kierownika Rozgłośni Jana Nowaka-Jeziorańskiego”[4].
W 1993 redakcja pisma została przeniesiona do Polski, przy udziale m.in. Jana Tomasza Zamoyskiego. W latach tygodnik 2001–2004 ukazywał się pod tytułem „Nowa Myśl Polska”. Później powrócił do swojej dawnej nazwy.
W trakcie inwazji Rosji na Ukrainę w 2022, „Myśl Polska” publikowała poglądy prorosyjskie i antyukraińskie, wydając m.in. teksty Aleksandra Dugina[5]. W kwietniu 2025 Komisja ds. badania wpływów rosyjskich i białoruskich w latach 2004–2024 w rządzie Donalda Tuska sklasyfikowała osoby skupione wokół wydawnictwa tygodnika jako „główny hub" rosyjskiej dezinformacji w Polsce[6].
Zespół redakcyjny
Z pismem współpracują lub w przeszłości współpracowali m.in.: prof. Adam Wielomski, Magdalena Ziętek-Wielomska, Przemysław Piasta, dr Mateusz Piskorski, Maciej Eckhardt, Janusz Sanocki, Jędrzej Dmowski, Arkadiusz Miksa, Maciej Motas, Zbigniew Lipiński, Ireneusz Lisiak, Stanisław Stanik, dr Artur Górski, Andrzej Szlęzak, ks. Tadeusz Isakowicz-Zaleski, Adam Śmiech, Konrad Rękas, prof. Jacek Bartyzel, Agnieszka Piwar, Antoni Koniuszewski, Bohdan Poręba, Jacek Tomczak, Jarosław Bratkiewicz[7]
Redaktorzy naczelni
- 1941–1945: Marian Rojek[8]
- 1946–1948: Tadeusz Bielecki[8]
- 1948–1958: Wojciech Wasiutyński[8]
- 1958–1991: Antoni Dargas[8]
- 1992: Edward Długoszewski[8]
- 1993–1997: Bogusław Kowalski[9]
- od 1997: Jan Engelgard[9]
Przypisy
- ↑ M. Motas, „Myśl Polska” (1941-2020), [w:] Krzysztof Kawęcki (red.), Encyklopedia ruchu narodowego: organizacje, wydarzenia, pojęcia. T. 5, Warszawa: Instytut Myśli Politycznej im. Gabriela Narutowicza : Wydawnictwo Neriton, 2024, s. 142, ISBN 978-83-970319-9-9 [dostęp 2024-11-18].
- 1 2 3 4 M. Siwiec, Problematyka społeczna i obraz Kościoła w kraju na łamach „Myśli Polskiej” w latach 1945–1985, „Roczniki Humanistyczne”, t. 39/40, 1991/1992, z. 2.
- ↑ Agent ujawniony [online], dziennikpolski24.pl, 6 października 2004.
- ↑ Agent ujawniony [online], dziennikpolski24.pl, 6 października 2004.
- ↑ Kto promuje w Polsce rosyjskiego nacjonalistę Dugina? [online], oko.press [dostęp 2022-10-27].
- ↑ Lista 25 nazwisk pod lupą służb. Według służb to oni sieją rosyjską propagandę [online], polskieradio.pl, 16 kwietnia 2025.
- ↑ Witold Jurasz: Wieloletni architekt polskiej polityki wschodniej głosi jawnie prorosyjskie poglądy. Dlatego mam ważne pytanie. 2026-04-28. [dostęp 2026-06-17].
- 1 2 3 4 5 M. Motas, „Myśl Polska” - najstarszy polski tygodnik narodowy, [w:] BIbliografia tygodnika „Myśl Polska” 1941-1992, opr. A. Kotecki, Warszawa 2016, s. 14.
- 1 2 M. Motas, „Myśl Polska” - najstarszy polski tygodnik narodowy, [w:] BIbliografia tygodnika „Myśl Polska” 1941-1992, opr. A. Kotecki, Warszawa 2016, s. 13.
Linki zewnętrzne
- Myśl Polska oficjalna strona czasopisma
- Myśl Polska artykuły z numerów archiwalnych
- Myśl Polska oficjalny kanał filmowy
- Cyfrowa wersja starszych roczników czasopisma „Myśl Polska”
