Masakra w Rzymie
 Zdjęcie wykonane tuż po zamachu na via Rasella – autentycznym wydarzeniu, na którym bazuje film | |
| Gatunek | |
|---|---|
| Rok produkcji |
1973 |
| Data premiery |
4 października 1973 (Włochy), |
| Kraj produkcji |
Włochy, Francja, Wielka Brytania |
| Język |
angielski, włoski, niemiecki |
| Czas trwania |
110 min |
| Reżyseria | |
| Scenariusz |
Robert Katz, |
| Główne role | |
| Muzyka | |
| Zdjęcia |
Marcello Gatti |
| Scenografia |
Morton Haack, Arrigo Equini |
| Kostiumy |
Gaia Romanini |
| Montaż | |
| Produkcja |
Morton Haack |
| Wytwórnia |
Compagnia Cinematografica Champion (Włochy),
Les Films Concordia (Francja), Surf Film (Włochy), |
| Dystrybucja |
CBS (TV) |
Masakra w Rzymie (oryg. Rappresaglia) – włosko-francusko-brytyjski dramat wojenny z 1973 roku w reż. George P. Cosmatosa. Scenariusz filmu został oparty na autentycznych wydarzeniach. Adaptacja powieści Roberta Katza z 1967 roku pt. Death in Rome.
Obsada
- Richard Burton – ppłk Kappler
- Marcello Mastroianni – ojciec Antonelli
- John Steiner – płk Dollmann
- Anthony Steel – mjr Domizlaff
- Brook Williams – kpt. Priebke
- Dennis Burgess – mjr Dobbrick
- Carlos De Carvalho – kpt. Schütz
- Anthony Dawson – gen. Harster
- Douglas Hare – por. Wetjen
- Peter Vaughan – feldm. Kesselring
- Leo McKern – gen. Mälzer
- Guidarino Guidi – minister Guido Buffarini Guidi
- Renzo Montagnani – szef policji Caruso
- Robert Harris – ojciec Pancrazio
- Giancarlo Prete – Paolo Bentivegna (zamachowiec)
- Delia Boccardo – Carla Capponi
- Renzo Palmer – Giorgio Amendola
- Duilio Del Prete – zamachowiec
Fabuła
Rzym roku 1943. Na jednej z ulic miasta na skutek zamachu bombowego przeprowadzonego przez partyzantów zostaje zmasakrowana kompania SS. Jest wielu zabitych. W odwecie Hitler wydaje rozkaz zabicia 10 Włochów za każdego poległego Niemca – w sumie kilkaset osób. Zadanie to zostaje powierzone dowódcy lokalnego SD Kapplerowi. Zbrodni usiłują zapobiec przedstawiciele kościoła katolickiego, są to jednak tylko fasadowe deklaracje. Tylko ojciec Antonelli zdobywa się na konkretne działanie – bezskutecznie próbuje odwieść Kapplera od egzekucji. Bezsilny duchowny jest ostatnią, dobrowolną ofiarą egzekucji.
Aspekt historyczny
Fabuła filmu bazuje na autentycznych wydarzeniach w historii II wojny światowej, znanych jako zamach na Via Rasella i masakra w Grotach Ardeatyńskich.
Odbiór
Świat
Na świecie film spotkał się ze słabym przyjęciem krytyków. „Gwiazdy są na ogól atutem filmu, ale w wypadku Masakry w Rzymie stanowią jego główną wadę” – pisał krytyk The New York Times po premierze filmu w USA[1].
Polska
Chociaż film nigdy nie był dystrybuowany w kinach polskich, został dostrzeżony przez polskich krytyków. Tygodnik Film w 1975 roku, pozostając sceptyczny co do realiów historycznych, chwalił scenariusz i aktorstwo (Burton, Mastroianni)[2]. Po 1990 roku film był rozpowszechniany w systemie VHS. Po 25 latach ten sam tygodnik krytykował zarówno realia historyczne, jak i aktorstwo. Pomimo tego, uznawał go za godny obejrzenia[3].
„Masakrę w Rzymie” cechuje lakoniczność, a zarazem bystrość obserwacji godna najlepszych filmów amerykańskich. Film jest zręczną kalką hollywoodzkiej produkcji, a zarazem ma w sobie europejską wrażliwość.
Film Cosmatosa rozgrywa się na wielu płaszczyznach. Stawia ważne pytania o niezależność jednostki, możliwość wyboru w sytuacjach skrajnych.
Przypisy
- ↑ Lawrence Van Gelder: The Screen:" Massacre in Rome" Is World War II Story. [w:] The New York Times [on-line]. 1973-10-25. [dostęp 2026-06-22]. (ang.).
- 1 2 Dwa dni Rzymu i europejska wrażliwość. „Film”. Nr 31(131), s. 13, 1975-08-03. Warszawa: RWS "Prasa-Książka-Ruch".
- 1 2 Magdalena Łuków. Masakra w Rzymie. „Film”. Nr 50(2213), s. 26, 1991-12-15. Warszawa: Film S.A.. ISSN 0137-463X.
Linki zewnętrzne
- Masakra w Rzymie w bazie IMDb (ang.)
- Masakra w Rzymie w bazie Filmweb