Medyka (gmina)
| gmina wiejska | |||||
![]() Urząd Gminy | |||||
| |||||
| Państwo | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Województwo | |||||
| Powiat | |||||
| TERC |
1813062 | ||||
| Wójt |
Magdalena Małachowska | ||||
| Powierzchnia |
60,67 km² | ||||
| Populacja (2024) • liczba ludności |
| ||||
| • gęstość |
103,3 os./km² | ||||
| Nr kierunkowy |
16 | ||||
| Kod pocztowy |
37-732,-705,-723 | ||||
| Tablice rejestracyjne |
RPR | ||||
Adres urzędu: Medyka 22837-732 Medyka | |||||
| Szczegółowy podział administracyjny | |||||
| |||||
Położenie na mapie województwa podkarpackiego ![]() | |||||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||||
| Strona internetowa | |||||
| Biuletyn Informacji Publicznej | |||||
Medyka – gmina wiejska w województwie podkarpackim, w powiecie przemyskim.
Siedziba gminy to Medyka.
Według danych z 30 czerwca 2004[4] gminę zamieszkiwało 6060 osób.
Historia

Gmina zbiorowa Medyka została utworzona 1 sierpnia 1934 roku w powiecie przemyskim w woj. lwowskim z dotychczasowych jednostkowych gmin wiejskich: Medyka i Szechynie[5]. W 1939 roku, po zajęciu obszaru przez okupantów radzieckiech gmina została zniesiona, jako że gminy zbiorowe nie funkcjonowaly (vide rejon medycki).
Wraz z wybuchem wojny niemiecko-radzieckiej 22 czerwca 1941 tereny te zostały zajęte przez wojska niemieckie, przez co w Landkreis Przemysl hitlerowcy utworzyli ponownie gminę Medyka w znacznie zwiększonych granicach. Oprócz obszaru przedwojennej gminy Medyka, nowa gmina Medyka objęła także prawie cały obszar przedwojennej gminę Stubno (Barycz, Buców, Chałupki Dusowskie, Nakło, Polska Marynka, Poździacz, Skład Solny, Stubienko, Stubno i Torki)[6], a także Hurko z przedwojennej gminy Popowice[7].
31 lipca 1944, po zajęciu tych terenów przez Armię Czerwoną, gmina Medyka została ponownnie zniesiona, a jej obszar włączony do reaktywowanego tam rejonu medyckiego w obwodzie drohobyckim[8].
W marcu 1945, w wyniku wytyczenia granicy między ZSRR a Polską, znaczną część obszaru zniesionej gminy Medyka włączono z powrotem do Polski, reaktywując na tym obszarze gminę Stubno[9]; jedynie Hurko włączono do utworzonej podczas wojny gminy Przemyśl, a którą władze polskie zdecydowały się utrzymać[10]. Wszystkie weszły w skład rektywowanego powiatu przemyskiego w nowym (od 18 sierpnia 1945) woj. rzeszowskim[11]. Gromady Buców, Medyka, Szechynie i Polska Marynka pozostały w ZSRR i rejonie medyckim, tworząc trzy rady wiejskie[12]:
- rada wiejska Buców (Буцівська сільська рада) – wieś Buców (Буців), chutor Maryniwka (Маринівка);
- rada wiejska Medyka (Медиківська сільська рада) – wieś Medyka (Медика), chutor Medyckie (Медиківський);
- rada wiejska Szeginie (Шегинівська сільська рада) – wieś Szeginie (Шегині), chutor Buśków (Буськів), chutor Kostywięta (Костивята);
15 maja 1948 radę wiejską Medyka zniesiono i przekazano Polsce w ramach korekty granic z ZSRR[13][14]. Po powrocie Medyki do Polski reaktywowano gminę Medyka, do której dołączono także gromady Hurko i Hureczko z gminy Przemyśl i gromadę Torki z gminy Stubno, a także gromady Jaksmanice i Siedliska (przed wojną i 1941–1944 w gminie Popowice), które – podobnie jak Medyka – w latach 1944–1948 znajdowały się w granicach ZSRR i w rejonie medyckim[15], a następnie zostały zwrócone Polsce 15 maja 1948[16]. Natomiast w ZSRR, w związku z utratą Medyki jako siedziby władz, rejon medycki został zlikwidowany, a Buców i Szeginie włączono do rejonu mościskiego[17].
Ostatecznie gmina Medyka w nowych granicach objęła 6 gromad: Hurko, Hureczko, Jaksmanice, Medyka, Siedliska i Torki[18].
Gmina przetrwała do reformy gminnej w 1954 roku, kiedy to w miejsce gmin utworzono gromady:
1 stycznia 1973 roku gromady zostały zniesione, a w ich miejsce utworzone ponownie gminy zbiorowe. W skład reaktywowoanej gminy wiejskiej Medyki weszły gromady Hurko, Hureczko, Jaksmanice, Medyka, Poździacz, Siedliska i Torki, a więc w składzie z lat 1948–1954, powiększonym jedynie o gromadę Poździacz, nalężacą dawniej do gminy Stubno[19].
1 stycznia 1977 z gminy Medyka włączono do Przemyśla część wsi Hureczko (37 ha)[20]. W latach 1977–81 i od 1982 Poździacz nazywa się Leszno[21].
W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie przemyskim. Od 1999 ponownie w powiecie przemyskim, w nowo utworzonym województwie podkarpackim.
Struktura powierzchni
Według danych z roku 2002[22] gmina Medyka ma obszar 60,67 km², w tym:
- użytki rolne: 82%
- użytki leśne: 1%
Gmina stanowi 5% powierzchni powiatu.
Demografia
Dane z 30 czerwca 2004[4]:
| Opis | Ogółem | Kobiety | Mężczyźni | |||
|---|---|---|---|---|---|---|
| jednostka | osób | % | osób | % | osób | % |
| populacja | 6060 | 100 | 3062 | 50,5 | 2998 | 49,5 |
| gęstość zaludnienia (mieszk./km²) | 99,9 | 50,5 | 49,4 | |||

Sołectwa
Hureczko, Hurko, Jaksmanice, Leszno, Medyka, Siedliska, Torki[2].
Sąsiednie gminy
Przemyśl, Przemyśl (miasto), Stubno, Żurawica. Gmina sąsiaduje z Ukrainą.
Przypisy
- ↑ Statystyczne Vademecum Samorządowe
- 1 2 Urząd gminy, sołectwa
- 1 2 Urząd Statystyczny w Rzeszowie
- 1 2 Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast. GUS. [dostęp 2010-09-14]. (pol.).
- ↑ Dz. U. z 1934 r. Nr 64, poz. 548 (ISAP).
- ↑ Bez gromad Dusowce i Walawa, które weszły w skład gminy Żurawica w Landkreis Jaroslau w Generalnym Gubernatorstwie.
- ↑ Amtliches Gemeinde- und Dorfverzeichnis fuer das GG.
- ↑ 1944 рік в історії (history.org.ua)
- ↑ W porównaniu z przedwojenną gminą Stubno, nowa gmina Stubno nie objęła gromad Dusowce i Walawa (włączono je już w 1944 roku do gminy Żurawica) oraz gromad Buców i Polska Marynka, które pozostały w ZSRR.
- ↑ Informator adresowy miast i gmin wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej – 1948 r.
- ↑ Dz.U. z 1945 r. nr 27, poz. 168
- ↑ NBUV
- ↑ УКАЗ Президії Верховної Ради Української РСР (15 травня 1948 р.) ПРО ЗМІНИ В АДМІНІСТРАТИВНО-ТЕРИТОРІАЛЬНОМУ ПОДІЛІ МЕДИКІВСЬКОГО, ДОБРОМИЛЬСЬКОГО, НИЖАНКОВИЦЬКОГО І МОСТИСЬКОГО РАЙОНІВ ДРОГОБИЦЬКОЇ ОБЛАСТІ.
- ↑ NBUV
- ↑ Jako: rada wiejska Jaksmanice (Ясманицька сільська рада) – wieś Jaksmanice (Яксманичі) oraz rada wiejska Siedliska (Селиська сільська рада) – wieś Siedliska (Селиська), chutor Kaczmary (Качмарі).
- ↑ Informator adresowy miast i gmin wiejskich Rzeczypospolitej Polskiej – 1948 r.
- ↑ УКАЗ Президії Верховної Ради Української РСР ПРО ЛІКВІДАЦІЮ НИЖНЬО-УСТРІЦЬКОГО РАЙОНУ І ДЕЯКИХ СІЛЬСЬКИХ РАД СТРІЛКІВСЬКОГО ТА ХИРІВСЬКОГО РАЙОНІВ ДРОГОБИЦЬКОЇ ОБЛАСТІ
- ↑ Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa
- ↑ Uchwała Nr XVIII/56/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Rzeszowie z dnia 4 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie rzeszowskim Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Rzeszowie z dnia 5 grudnia 1972 r., Nr 16, Poz. 196
- ↑ Dz. U. z 1976 r. Nr 41, poz. 245 (ISAP)
- ↑ Zobacz: zmiany nazw miejscowości w południowo-wschodniej Polsce
- ↑ Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset. regioset.pl. [dostęp 2010-09-14]. (pol.).
- ↑ Gmina Medyka w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-03-16], liczba ludności na podstawie danych GUS.






