Michaił Chiłkow

Michaił Chiłkow
Ilustracja
Pełne imię i nazwisko

Michaił Iwanowicz Chiłkow

Data i miejsce urodzenia

17 grudnia 1834
Moskwa

Data i miejsce śmierci

21 marca 1909
Petersburg

minister transportu Imperium Rosyjskiego
Okres

od 1896
do 1905

Michaił Iwanowicz Chiłkow (ur. 5 grudnia?/17 grudnia 1834 w Moskwie, zm. 8 marca?/21 marca 1909 w Petersburgu) – rosyjski szlachcic i urzędnik państwowy, minister transportu Imperium Rosyjskiego w latach 1896–1905.

Życiorys

Pochodził z książęcego rodu Chiłkowów. W 1853 r. ukończył kształcenie w Korpusie Paziów, po czym wstąpił do służby wojskowej w Jegierskim Pułku Lejbwardii, w stopniu praporszczika[1]. W 1857 r. na własną prośbę odszedł z armii. W latach 1859–1861 był urzędnikiem w rosyjskim ministerstwie spraw zagranicznych[2]. W latach 1862–1864 r. podróżował po Europie i Stanach Zjednoczonych[2]. W latach 1864–1869 pracował przy budowie Pierwszej Kolei Transkontynentalnej jako robotnik[2][3], dochodząc do stanowiska maszynisty[4.1]. W latach 1869–1870 był natomiast ślusarzem w fabryce budowy parowozów w Liverpoolu[2].

Po powrocie do Rosji w 1870 r. otrzymał stanowisko naczelnika trakcji na prywatnych kolejach Moskiewsko-Riazańskiej i Kursko-Kijowskiej[2]. Na tych stanowiskach zyskał względy carowej Marii Fiodorowny[4.1]. Podczas wojny rosyjsko-tureckiej r. 1877–1878 był pełnomocnikiem Rosyjskiego Towarzystwa Czerwonego Krzyża[2].

Po wojnie był jednym z kierowników budowy Kolei Zakaspijskiej, jako kierownik tej linii kolejowej (1880–1882), a następnie kierownik sekcji mechanicznej (1885–1887). W latach 1887–1889 był zastępcą kierownika budowy samarkandzkiego odcinka tejże kolei, następnie jej odcinka głównego. W latach 1882–1885 przebywał w Księstwie Bułgarii, gdzie tymczasowo zarządzał ministerstwem robót publicznych, transportu, handlu i rolnictwa[2].

W latach 1892–1893 był naczelnikiem Kolei Orłowsko-Griazowskiej, w 1893 r. – Kolei Samarsko-Złatoustowskiej. Następnie w latach 1893–1895 piastował funkcję głównego inspektora państwowych kolei[2]. 2 kwietnia?/14 kwietnia 1895 r. objął stanowisko ministra transportu Imperium Rosyjskiego[1].

Pod jego kierownictwem miał miejsce dynamiczny rozwój kolei w Imperium Rosyjskim. Wzniesiono łącznie 25 tys. kilometrów nowych linii kolejowych, w tym główne odcinki Kolei Transsyberyjskiej. Powstały pierwsze regulaminy eksploatacji technicznej kolei, zaś w 1896 r. w Moskwie powstała Moskiewska Szkoła Inżynieryjna (poprzedniczka Rosyjskiego Uniwersytetu Transportu)[2]. Siergiej Witte w swoich wspomnieniach pozostawił o nim niepochlebną opinię, twierdząc, iż Chiłkow pozostał raczej maszynistą niż ministrem, a kluczowe zadania delegował na swojego zastępcę Piotra Dumitraszkę[4.1].

W 1901 r. przedstawił rządowi raport o potrzebie poprawy warunków pracy i płacy na kolei w Rosji, argumentując, że złe warunki pracy skłaniały robotników kolejowych do porzucania tego zajęcia, co z kolei sprawiało, iż koleje rosyjskie traciły doświadczone kadry. Jednak propozycje zmian w regulaminie pracy na kolei, które jego ministerstwo opracowało w roku następnym, praktycznie nie zmieniały sytuacji większości robotników, gdyż głównie systematyzowały zasady rekrutacji i zatrudnienia personelu zarządzającego i urzędników kolejowych[4.1]. Niezadowolenie z warunków pracy i płacy na kolei trwało, a po wybuchu rewolucji 1905 roku wśród kolejarzy szerzyły się radykalne idee i ruchy protestu. W lutym 1905 r. doszło do fali strajków na liniach kolejowych w całym kraju. Chilkow bezskutecznie starał się zakończyć niepokoje, sugerując ustandaryzowanie płac i zezwolenie robotnikom na wybieranie swoich reprezentantów, którzy mogliby negocjować warunki pracy z kierownictwem kolei[4.2].

W październiku 1905 r. minister Chiłkow przyjął delegację Ogólnorosyjskiego Związku Kolejarzy, który krótko przedtem wezwał swoich członków do bezterminowego strajku generalnego w całym kraju. Podczas spotkania stwierdził, iż nie rozumie niezadowolenia kolejarzy, gdyż sam swojego czasu pracował na kolei wiele godzin dziennie i był zadowolony z otrzymywanej płacy za nadgodziny. Twierdził również, że rosyjscy robotnicy zarabiają za dużo, co czyni krajową gospodarkę mało konkurencyjną, a on sam jako minister pracuje dużo ciężej niż robotnicy. Spotkanie zakończyło się całkowitym niepowodzeniem – robotnicy i minister nie doszli do porozumienia, a kilka dni później strajk generalny na rosyjskiej kolei faktycznie wybuchł[3]. 25 października?/7 listopada 1905 r. Chilkow odszedł ze stanowiska[2]. Zachował fotel w Radzie Stanu, do której wszedł również w październiku 1905 r. Od 1907 r. był prezesem zarządu Rosyjskiego Towarzystwa Czerwonego Krzyża. Zmarł w 1909 r.[2]

Przypisy

  1. 1 2 Министр путей сообщения, князь М.И. Хилков [online] (ros.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 ХИЛКОВ МИХАИЛ ИВАНОВИЧ • Большая российская энциклопедия - электронная версия [online], old.bigenc.ru [dostęp 2026-01-02].
  3. 1 2 A. Asher, The Revolution of 1905. Russia in Disarray, Stanford University Press, Stanford 1988, ISBN 978-0-8047-2327-5, s. 214.
  4. Henry Reichman, Railwaymen and Revolution: Russia, 1905, University of California Press, 1987, ISBN 978-0-520-05716-6 (ang.).
    1. 1 2 3 4 S. 39-40.
    2. ↑ S. 146-147.
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.