Monotagma

*Monotagma*
	; Monotagma plurispicatum
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	rośliny telomowe
Gromada	rośliny naczyniowe
Podgromada	rośliny nasienne
Nadklasa	okrytonasienne
Klasa	Magnoliopsida
Nadrząd	liliopodobne (≡ jednoliścienne)
Rząd	imbirowce
Rodzina	marantowate
Rodzaj	Monotagma
	Nazwa systematyczna
	Monotagma K. M. Schumann; Engler, Pflanzenr. IV. 48: 166 (1901)
	Typ nomenklatoryczny
	non designatus

Monotagma K.Schum. − rodzaj roślin z rodziny marantowatych. Należy do niego 39 gatunków występujących w strefie klimatu tropikalnego Ameryki Środkowej i Południowej^[3], zasiedlających wilgotne lasy nizinne i podgórskie^[5].

Nazwa naukowa rodzaju pochodzi od greckich słów μόνος (monos – pojedynczy) i τάγμα (tagma – uporządkowanie)^[6].

Morfologia

Pokrój: Wieloletnie rośliny zielne^[7], o wysokości od 10 cm do 2 metrów^[5].

Pędy: Podziemne lub częściowo wyrastające ponad poziom gruntu kłącze, często rozgałęzione^[5].

Liście: Liście odziomkowe, ogonkowe, zebrane w rozetę^[7].

Kwiaty: Wyrastają pojedynczo w zredukowanych wierzchotkach zebranych w wąskie, kłosowate kwiatostany, składające się na silnie rozgałęziony kwiatostan złożony^[7]. Przysadki nieobecne. Rurka okwiatu bardzo długa i wąska. Zewnętrzny prątniczek pojedynczy, listkowaty. Zalążnia jednokomorowa, z pojedynczym zalążkiem^[7], co jest cechą wyróżniającą ten rodzaj w rodzinie marantowatych^[5].

Owoce: Torebki^[7].

Biologia i ekologia

Rozwój: Kwiaty Monotagma zapylają pustelniki z gatunków p. prostodzioby i p. rdzawobrzuchy oraz kolibry z gatunku widłogonek zielonogardły^[8].

Interakcje międzygatunkowe: Są roślinami żywicielskimi powszelatkowatych z rodzaju Thracides^[8].

Systematyka

Pozycja systematyczna: Rodzaj z rodziny marantowatych (Marantaceae) z rzędu imbirowców (Zingiberales)^[2].

Podział rodzaju według Hagberga i Erikssona (2011)^[5]

sect. Monotagma – obejmująca 20 gatunków cechujących się owocami z wielowarstwowym mezokarpem oraz osnówkami nasion zbudowanymi z dwóch spłaszczonych płatków połączonych ze sznureczkiem
sect. Tubularia Hagberg & R.Erikss. – owoce z jednowarstwowym mezokarpem, nasiona wąsko cylindryczne do wąsko stożkowatych, osnówka rurkowata, nieoskrzydlona lub z dwoma prostymi, paskowatymi płatkami

Wykaz gatunków^[3]

- Monotagma anathronum J.F.Macbr.
- Monotagma angustissimum Loes.
- Monotagma aurantiispathum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma breviscapum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma congestum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma contractum Huber
- Monotagma contrariosum J.F.Macbr.
- Monotagma densiflorum (Körn.) K.Schum.
- Monotagma dolosum J.F.Macbr.
- Monotagma exile Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma flavicomum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma floribundum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma grallatum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma haughtii L.B.Sm. & Idrobo
- Monotagma humile Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma juruanum Loes.
- Monotagma laxum (Poepp. & Endl.) K.Schum.
- Monotagma lilacinum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma nutans Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma ovatum Hagberg
- Monotagma papillosum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma paradoxum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma parvulum Loes.
- Monotagma plurispicatum (Körn.) K.Schum.
- Monotagma remotum Hagberg, R.Erikss. & H.Kenn.
- Monotagma rhodanthum Maguire & Wurdack
- Monotagma roseum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma rudanii Hagberg
- Monotagma secundum (Petersen) K.Schum.
- Monotagma septentrionale Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma smaragdinum (Linden & André) K.Schum.
- Monotagma spathulatum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma spicatum (Aubl.) J.F.Macbr.
- Monotagma tomentosum K.Schum. ex Loes.
- Monotagma tuberosum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma ulei K.Schum. ex Loes.
- Monotagma uliginosum Hagberg & R.Erikss.
- Monotagma vaginatum Hagberg
- Monotagma yapacanensis Steyerm. & Bunting

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2023-09-17] (ang.).
1 2 3 Plants of the World Online. The Royal Botanic Gardens, Kew, 2019. [dostęp 2026-07-13]. (ang.).
↑ Farr E. R., Zijlstra G. (ed.): Index Nominum Genericorum (Plantarum). Smithsonian Institution, 1996–. [dostęp 2023-11-18]. (ang.).
1 2 3 4 5 M. Hagberg, R. Eriksson. New names in Monotagma (Marantaceae). „Phytotaxa”. 20 (1), s. 1, 2011-03-01. DOI: 10.11646/phytotaxa.20.1.1.
↑ Umberto Quattrocchi: CRC World Dictionary of Plant Names. T. 3: M–Q. CRC Press, 2000, s. 1722. ISBN 0-8493-2677-X.
1 2 3 4 5 L. Andersson: Marantaceae. W: Klaus Kubitzki: The Families and Genera of Vascular Plants. T. 4: Flowering Plants. Monocotyledons: Alismatanae and Commelinanae (except Gramineae). Berlin Heidelberg: Springer-Verlag, 1998, s. 287-291. DOI: 10.1007/978-3-662-03531-3. ISBN 978-3-662-03531-3. (ang.).
1 2 Monotagma. Global Biotic Interactions (GloBI). [dostęp 2023-11-19].

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).

[apweb-2] 1 2 Peter F.P.F. Stevens Peter F.P.F., Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2023-09-17] (ang.).

[kew-3] 1 2 3 Plants of the World Online. The Royal Botanic Gardens, Kew, 2019. [dostęp 2026-07-13]. (ang.).

[ing-4] Farr E. R., Zijlstra G. (ed.): Index Nominum Genericorum (Plantarum). Smithsonian Institution, 1996–. [dostęp 2023-11-18]. (ang.).

[hagberg-5] 1 2 3 4 5 M. Hagberg, R. Eriksson. New names in Monotagma (Marantaceae). „Phytotaxa”. 20 (1), s. 1, 2011-03-01. DOI: 10.11646/phytotaxa.20.1.1.

[crc-6] Umberto Quattrocchi: CRC World Dictionary of Plant Names. T. 3: M–Q. CRC Press, 2000, s. 1722. ISBN 0-8493-2677-X.

[kub-7] 1 2 3 4 5 L. Andersson: Marantaceae. W: Klaus Kubitzki: The Families and Genera of Vascular Plants. T. 4: Flowering Plants. Monocotyledons: Alismatanae and Commelinanae (except Gramineae). Berlin Heidelberg: Springer-Verlag, 1998, s. 287-291. DOI: 10.1007/978-3-662-03531-3. ISBN 978-3-662-03531-3. (ang.).

[globi-8] 1 2 Monotagma. Global Biotic Interactions (GloBI). [dostęp 2023-11-19].

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]