Notiophilus borealis
| Notiophilus borealis | |
| Harris, 1869 | |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Gromada | |
| Rząd | |
| Podrząd | |
| Rodzina | |
| Podrodzina | |
| Plemię | |
| Rodzaj | |
| Gatunek |
Notiophilus borealis |
Notiophilus borealis – gatunek chrząszcza z rodziny biegaczowatych i podrodziny leszowych.
Taksonomia
Gatunek ten opisany został po raz pierwszy przez Thaddeusa Williama Harrisa w korespondencji opublikowanej w 1869 roku przez Samuela Hubbarda Scuddera w serii „Occasional Papers of the Boston Society of Natural History”[1][2].
Morfologia
Chrząszcz o ciele bardziej wydłużonym niż u podobnych N. aquaticus i N. semistriatus. Wierzch ciała jest ubarwiony czarno z silnym połyskiem mosiężnym i słabiej niż u N. aquaticus punktowany. Głowa ma na czole pięć wzdłużnych bruzd między szerszymi bocznymi rowkami. Czułki są ubarwione ciemno z jasnymi spodami członów od drugiego do czwartego, rzadko z jasnymi także wierzchami tychże członów. Głaszczki są ciemne, tylko przy samych podstawach rozjaśnione. Głaszczki wargowe u samca mają człon wierzchołkowy nieznacznie tylko rozszerzony. Przedplecze słabiej poprzeczne niż u N. aquaticus i ma krawędzie boczne słabiej przed tylnymi kątami wycięte niż u N. semistriatus. Pokrywy są lekko na przedzie zwężone, bardziej niż u N. aquaticus owalne. Mają po jednym chetoporze (punkcie szczecinkowym) wierzchołkowym każda. Rzędy nie zanikają ku szczytowi tak wyraźnie jak u N. aquaticus[3]. Występują zarówno osobniki o skrzydłach tylnych w pełni wykształconych (formy długoskrzydłe), jak i osobniki nielotne o skrzydłach skróconych (formy krótkoskrzydłe)[4]. Kolorystyka odnóży jest ciemna włącznie z goleniami[3].
Ekologia i występowanie
Owad rozmieszczony od nizin po góry, gdzie dochodzi do pięter subalpejskiego i alpejskiego, osiągając rzędne 2332 m n.p.m. Wybiera stanowiska stosunkowo suche, otwarte do lekko zacienionych, zwykle o podłożu piaszczystym lub żwirowatym. Zasiedla łąki, hale, mszary, widne lasy, przesieki i przydroża. Aktywne osobniki dorosłe obserwuje się od czerwca do października, przy czym nowe pokolenie pojawia się w sierpniu i wrześniu. Polują głównie w dni słoneczne, przy pogodzie chłodnej lub pochmurnej kryjąc się pod kamieniami i wśród mchów[4].
Gatunek holarktyczny o wschodniosyberyjko-nearktycznym typie rozsiedlenia[5]. W palearktycznej Eurazji znany jest tylko z Rosyjskiego Dalekiego Wschodu[6]. W Kanadzie podawany jest z Alberty, Kolumbii Brytyjskiej, Jukonu, Labradoru, Manitoby, Nowej Fundlandii, Ontario, Quebecu, Saskatchewanu i Terytoriów Północno-Zachodnich. W Stanach Zjednoczonych znany jest z Alaski, Maine’u, New Hampshire, Nowego Jorku i Vermontu[4].
Przypisy
- ↑ Samuel H. Scudder. Entomological correspondence of Thaddeus William Harris, M.D.. „Occasional Papers of the Boston Society of Natural History”, s. 213, 1869.
- ↑ Wolfgang Lorenz, Notiophilus borealis T.W.Harris, 1869 in: CarabCat, O. Bánki i inni red. [online], Catalogue of Life Checklist, 10 lipca 2025 [dostęp 2025-08-04].
- 1 2 H.C. Fall. A review of the North American species of Notiophilus. „Psyche”. 13 (4), s. 81-92, 1906.
- 1 2 3 Terry L. Erwin: A Treatise on the Western Hemisphere Caraboidea (Coleoptera). Their classification, distribution, and ways of life. Volume I. Trachypachida, Carabidae - Nebriiformes 1. Sofia, Moskwa: Pensoft Publishers, 2007, s. 59-60. ISBN 978-954-642-298-9.
- ↑ Arvīds Barševskis. Biogeography of the genus Notiophilus Dumeril, 1806 (Coleoptera: Carabidae). „Baltic Journal of Coleopterology”. 7 (1), 2007. ISSN 1407-8619.
- ↑ Y. Bousquet, A. Barsevskis, tribe Notiophilini Motschulsky, 1850, [w:] Ivan Löbl, Aleš Smetana (red.), Catalogue of Palaearctic Coleoptera. Volume I. Archostemata - Myxophaga - Adephaga, Stenstrup, Denmark: Apollo Books, 2003, s. 96-98, ISBN 87-88757-73-0.