Parasolka delikatna

Parasolka delikatna
Ilustracja
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

podstawczaki

Klasa

pieczarniaki

Rząd

pieczarkowce

Rodzina

kruchaweczkowate

Rodzaj

parasolka

Gatunek

parasolka delikatna

Nazwa systematyczna
Parasola misera (P. Karst.) Redhead, Vilgalys & Hopple
Taxon 50(1): 236 (2001)

Parasolka delikatna, czernidłak delikatny (Parasola misera (P. Karst.) Redhead, Vilgalys & Hopple) – gatunek grzybów należący do rodziny kruchaweczkowatych (Psathyrellaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Parasola, Psathyrellaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy opisał go w 1883 r. Petter Adolf Karsten, nadając mu nazwę Coprinus miser[1]. W wyniku badań filogenetycznych prowadzonych na przełomie XX i XXI wieku mykolodzy ustalili, że rodzaj Coprinus jest polifiletyczny i rozbili go na kilka rodzajów[2]. Obecną, uznaną przez Index Fungorum nazwę nadali temu gatunkowi Scott Alan Redhead, Rytas J. Vilgalys i David Heinrich Hopple w 2001 r.[1] Synonimy[3]:

  • Coprinus miser P. Karst. 1883
  • Coprinus miser f. marasmioides Romagn. 1962
  • Coprinus miser var. fulvus Bogart 1975
  • Parasola misera f. marasmioides (Romagn.) Lécuru 2019

Władysław Wojewoda w 2003 r. dla synonimu Coprinus miser zaproponował polską nazwę czernidłak delikatny[4]. Po przeniesieniu do rodzaju Parasola nazwa ta stała się niespójna z obecną nazwą naukową[1]. Wrzosak i Sierota w 2012 r. nadali nazwę czernidełko delikatne[5], a w 2025 r. Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego nazwę parasolka delikatna[5].

Występowanie

Znane jest występowanie Parasola auricoma w wielu krajach Europy. Jest przeoczany ze względu na niewielkie wymiary[2]. W. Wojewoda w 2003 r. podaje tylko 3 stanowiska na terenie Polski[4]. Później B. Gierczyk podał 3 następne stanowiska[2]. Kilka jeszcze nowszych stanowisk znajduje się w internetowym atlasie grzybów. P. auricoma zaliczony w nim jest do gatunków zagrożonych i wartych objęcia ochroną[6].

Saprotrof. Rozwija się na odchodach zwierząt roślinożernych[2].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 Index Fungorum [online] [dostęp 2020-11-16] (ang.).
  2. 1 2 3 4 Rare species of the genus Coprinus Pers. s. lato [online], Acta Mycologica, 2011, vol. 46 (1): 27–73 [dostęp 2020-11-10] [zarchiwizowane z adresu 2013-12-13] (ang.).
  3. ↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2020-11-16] (ang.).
  4. 1 2 Władysław Wojewoda, Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, ISBN 83-89648-09-1.
  5. 1 2 Rekomendacja nr 6 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], 31 grudnia 2025 [dostęp 2026-05-21] (pol.).
  6. ↑ Aktualne stanowiska Parasola misera w Polsce [online] [dostęp 2020-11-13] (ang.).