Pseudostigmatidae

Pseudostigmatidae[1]
Tillyard, 1917
Ilustracja
Samica Megaloprepus caerulatus
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

stawonogi

Gromada

owady

Podgromada

uskrzydlone

Rząd

ważki

Podrząd

ważki równoskrzydłe

Rodzina

Pseudostigmatidae

Pseudostigmatidae – wyróżniana dawniej rodzina dużych ważek równoskrzydłych (Zygoptera) występujących w krainie neotropikalnej oraz we wschodniej Afryce (jeden gatunek). Obejmowała największe ze wszystkich ważek równoskrzydłych – około 20 gatunków zgrupowanych w rodzajach[2]:

W nowszych ujęciach systematycznych, w oparciu o badania Dijkstra et al. 2014[3], rodzaje te zostały włączone do rodziny Coenagrionidae[4][5].

Rodzajem typowym rodziny był Pseudostigma.

Charakteryzują się dużymi rozmiarami (do 13 cm długości ciała i 19 cm rozpiętości skrzydeł), długim odwłokiem, zredukowaną pterostygmą (pseudopterostygma) i węzełkiem położonym blisko podstawy skrzydła. Imagines żywią się pająkami budującymi sieci łowne (pajęczyny)[6] lub ich ofiarami.

Afrykański gatunek Coryphagrion grandis z monotypowego rodzaju Coryphagrion był przez długi czas zaliczany do rodziny Megapodagrionidae. Ze względu na duże morfologiczne i ekologiczne podobieństwa do Pseudostigmatidae przypuszczano, że może być blisko spokrewniony z ważkami Nowego Świata. Przypuszczenie to zostało potwierdzone badaniami genetycznymi z 2006 roku[7]. Bliskie pokrewieństwo ważki afrykańskiej z amerykańskimi sugeruje, że ich linie ewolucyjne rozdzieliły się przed rozpadem Gondwany, co najmniej 100 mln lat temu.

Przypisy

  1. ↑ Pseudostigmatidae, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. ↑ Schorr et al.: World Odonata List. 2010. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-03-18)]. (ang.).
  3. ↑ Dijkstra, K-D.B., V.J. Kalkman, R.A. Dow, F.R. Stoks & J. van Tol. Redefining the damselfly families: a comprehensive molecular phylogeny of Zygoptera (Odonata). „Systematic Entomology”. 39 (1), s. 68–96, 2014. DOI: 10.1111/syen.12035. (ang.).
  4. ↑ Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2025 [dostęp 2025-08-22] (ang.).
  5. ↑ Genera in the family COENAGRIONIDAE. [zarchiwizowane z tego adresu (2023-02-28)]. (ang.).
  6. ↑ Genera in the family PSEUDOSTIGMATIDAE. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-03-24)]. (ang.).
  7. ↑ Groeneveld et al. Convergent evolution of gigantism in damselflies of Africa and South America? Evidence from nuclear and mitochondrial sequence data. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 42 (2), s. 339–346, 2006/2007. DOI: 10.1016/j.ympev.2006.05.040. (ang.).