Purchawka wrzosowiskowa

Purchawka wrzosowiskowa
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	grzyby
Typ	podstawczaki
Klasa	pieczarniaki
Rząd	pieczarkowce
Rodzina	purchawkowate
Rodzaj	Leptocaulis
Gatunek	purchawka wrzosowiskowa
	Nazwa systematyczna
	Leptocaulis ericaeus (Bonord.) R.L. Zhao & J.Xin Li, in Li, Cao, Phurbu, He, Zhu, Parra & Zhao; Mycosphere 15(1): 4992 (2024)

Purchawka wrzosowiskowa (Leptocaulis ericaeus (Bonord.) R.L. Zhao & J.Xin Li, in Li, Cao, Phurbu, He, Zhu, Parra & Zhao) – gatunek grzybów z rodziny purchawkowatych (Lycoperdaceae)^[1].

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Lycoperdon, Lycoperdaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi^[1].

Po raz pierwszy opisał go Hermann Friedrich Bonorden w 1857 r., nadając mu nazwę Lycoperdon caudatum. W 2024 r. R.L. Zhao & J.Xin Li, in Li, Cao, Phurbu, He, Zhu, Parra i Zhao przenieśli go do rodzaju Leptocaulis^[1]. Synonimy naukowe^[2]:

Lycoperdon ericaeum Bonord. 1857
Lycoperdon muscorum var. subareolatum Kreisel 1962
Lycoperdon ericaeum var. subareolatum (Kreisel) Demoulin 1979

W 1991 r. Wanda Rudnicka-Jezierska podała polską nazwę purchawka wrzosowa, Władysław Wojewoda w 2003 r. zarekomendował nazwę purchawka wrzosowata^[3]. Po przeniesieniu do rodzaju Leptocaulis obydwie polskie nazwy są niespójne z nazwą naukową^[1].

Morfologia

Owocniki

O wysokości do 6,5 cm, średnicy do 4,5 cm, odwrotnie gruszkowate, główkowate, czasami nawet kuliste. W dolnej częśći czasami jamkowate, u podstawy z rozgałęzioną, białą grzybnią. Egzoperydium mączysto-ziarniste, z bardzo delikatnymi, łatwo odłamującymi się kolcami, u młodych okazów białokremowe, u starszych ciemniejące do brązowego. Endoperydium papierowate, nieco błyszczące, brązowe, czasami żółtobrązowe, po dojrzeniu owocnika otwierające się na szczycie okrągłym otworem. Podglebie komorowate, początkowo białe, później oliwkowe, na koniec brązowe, stopniowo przechodzące w glebę i mało wyraźną kolumellę. Gleba oliwkowa do szarobrązowej. Zarodniki w masie szarobrązowe^[4].

Gatunki podobne

Podobna jest purchawka miękka (Utraria mollis)^[4].

Występowanie i siedlisko

Występuje w Ameryce Północnej, Środkowej i Południowej, w Europie i Azji^[5]. Grzyb saprotroficzny. Najczęściej spotykany jest na trawiastych terenach poza lasami; na łąkach, wrzosowiskach, terenach piaszczystych lub zatorfionych, często wśród mchów i torfowców^[4].

Przypisy

1 2 3 4 Index Fungorum [online] [dostęp 2026-03-14] (ang.).
↑ Species Fungorum [online] [dostęp 2026-03-14] (ang.).
↑ WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 414, ISBN 83-89648-09-1 .
1 2 3 WandaW. Rudnicka-Jezierska WandaW., Grzyby (Mycota). Tom XXIII. Podstawczaki (Basidiomycetes): purchawkowe (Lycoperdales), tęgoskórowe (Sclerodematales), pałeczkowe (Tulostomatales), gniazdnicowe (Nidulariales), sromotnikowe (Phallales), osiakowe (Podaxales), Kraków: Instytut Botaniki PAN, 1991, s. 34, ISBN 83-85444-01-7 .
↑ Występowanie Lycoperdon ericaeum na świecie (mapa) [online], gbif.org [dostęp 2026-03-15] (ang.).

[if-1] 1 2 3 4 Index Fungorum [online] [dostęp 2026-03-14] (ang.).

[sf-2] Species Fungorum [online] [dostęp 2026-03-14] (ang.).

[check-3] WładysławW. Wojewoda WładysławW., Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 414, ISBN 83-89648-09-1 .

[rud-4] 1 2 3 WandaW. Rudnicka-Jezierska WandaW., Grzyby (Mycota). Tom XXIII. Podstawczaki (Basidiomycetes): purchawkowe (Lycoperdales), tęgoskórowe (Sclerodematales), pałeczkowe (Tulostomatales), gniazdnicowe (Nidulariales), sromotnikowe (Phallales), osiakowe (Podaxales), Kraków: Instytut Botaniki PAN, 1991, s. 34, ISBN 83-85444-01-7 .

[gbif-5] Występowanie Lycoperdon ericaeum na świecie (mapa) [online], gbif.org [dostęp 2026-03-15] (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]