Rathenow

Rathenow

Herb
Państwo	Niemcy
Kraj związkowy	Brandenburgia
Burmistrz	Jörg Zietemann
Powierzchnia	105,68 km²
Wysokość	29 m n.p.m.
Populacja (15 maja 2022)
• liczba ludności	24 416[1]
• gęstość	231 os./km²
Nr kierunkowy	03385
Kod pocztowy	14712
Tablice rejestracyjne	HVL, RN, NAU
Położenie na mapie Brandenburgii Rathenow
Położenie na mapie Niemiec Rathenow
52°36′N 12°20′E/52,600000 12,333333
Strona internetowa

Rathenow [ˈʁaːtənoː] – miasto we wschodnich Niemczech w kraju związkowym Brandenburgia, nad Hawelą. Jest siedzibą powiatu Havelland i położone około 70 km na zachód od Berlina.

Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1216 roku, kiedy to zapisano jej nazwę w formie Ratenowe. Nazwa była później notowana także w formach m.in. Ratenow (1288) i Rathenow (1295). Pierwotna nazwa staropołabska rekonstruowana jest jako *Ratenov- i najprawdopodobniej została ona utworzona przez dodanie sufiksu dzierżawczego -ov- do nazwy osobowej Raten, a jej znaczenie to ‘miejscowość założona lub należąca do Ratena’. Raten jest formą skróconą od imion złożonych typu Ratibor czy Ratislav, urobionych od rat ‘walka, wojna’ lub ratiti sę ‘walczyć, bić się z kimś’^[2].

Stanisław Kozierowski spolszczył nazwę jako Ratnów^[3].

Miejscowość wzmiankowana po raz pierwszy w 1216 roku w dokumencie biskupa brandenburskiego Zygfryda II. Prawa miejskie od 1295. W 1675 w bitwie pod Rathenow siły brandenbursko-pruskie pokonały Szwedów. Od 1925 roku Rathenow należało do rejencji poczdamskiej w prowincji Brandenburgia.

W latach 1949–1990 było miastem powiatowym w okręgu Poczdam.

Po upadku Związku Radzieckiego ujawniono, że w pobliżu Rathenow (ok. kilometr od miasta) na pewien czas złożono szczątki Adolfa Hitlera. Następnie zostały one wykopane, spalone i wrzucone do rzeki. Fragmenty czaszki i szczęki wywieziono do Moskwy^[4].

^[5]

W mieście rozwinął się głównie przemysł precyzyjno-optyczny, a także maszynowy oraz metalowy^[6].

W czasie istnienia NRD znaczna część mieszkańców miasta była zatrudniona w zakładzie optycznym Rathenower Optische Werke, którego produkcja po zjednoczeniu Niemiec została przerwana i dopiero w 2002 r. dzięki inwestycji Fielmann wznowiona. Mimo to stopa bezrobocia w Rathenow pozostaje wysoka i wynosiła w lipcu 2025 r. 11,6%^[7].

Rathenow znajduje się na skrzyżowaniu dwóch dróg krajowych: B102 łączącą Neuruppin z Brandenburg oraz B188 łączącą Wolfsburg i Stendal z drogą B5 i dalej Berlinem.

W mieście znajduje się stacja kolejowa Rathenow przy magistrali kolejowej Berlin–Hanower.

• Polska: Złotów
• Szlezwik-Holsztyn: Rendsburg

• August Froehlich – ksiądz rzymskokatolicki, proboszcz Parafii św. Jerzego w Rathenow, przeciwnik nazizmu, który za obronę polskich robotników przymusowych został zamęczony w obozie KL Dachau
• Friedrich Ackermann - burmistrz miasta w roku 1907^[8], późniejszy nadburmistrz Szczecina (1907-1931)