Rita Sacchetto

Rita Sacchetto
ilustracja
Imię i nazwisko

Margherita Sacchetto

Data i miejsce urodzenia

15 stycznia 1880
Monachium

Data i miejsce śmierci

18 stycznia 1959
Nervi

Narodowość

niemiecka

Dziedzina sztuki

tancerka, aktorka filmową i scenarzystką

Margherita „Rita” Sacchetto (ur. 15 stycznia 1880 w Monachium, zm. 18 stycznia 1959 w Nervi) – niemiecka tancerka, aktorka filmowa i scenarzystka. W latach 1918–1930 żyła i uczyła w Zakopanem. Żona Augusta Zamoyskiego.

Wczesne życie

Margherita Sacchetto urodziła się 15 stycznia 1880 roku w Monachium, na terenie ówczesnego Cesarstwa Niemieckiego. Jej ojciec pochodził z Wenecji, a matka była Austriaczką. Tańca uczyła się w Monachium.

Kariera

Rita Sacchetto, z publikacji z 1909 roku.

Sacchetto zadebiutowała w 1905 roku w monachijskim Künstlerhaus[1]. W 1906 roku scenografię do jej występu zaprojektowali Gustav Klimt i Koloman Moser[2]. W latach 1908–1910 odbywała międzynarodowe tournée z tancerką Loie Fuller[3], występując między innymi w 1910 roku w Nowym Jorku w Metropolitan Opera i w Century Theatre gdzie wykonała taniec o prawach wyborczych kobiet do muzyki Edvarda Griega. Prowadziła także szkołę tańca w Berlinie[4], a wśród jej uczennic znalazły się Rahel Sanzara, Anita Berber, Hansi Burg i Valeska Gert[5]. Wśród jej berlińskich sąsiadów był naukowiec Max Born, który wspominał ją jako „bardzo piękną kobietę” z „olśniewającymi” uczenicami[6].

Była znana z rozwinięcia stylu zwanego tanzbilder, który obejmował nowatorskie interpretacje taneczne wielkich dzieł sztuki, z niezwykłymi kostiumami zaprojektowanymi przez samą Sacchetto[7]. Caroline V. Kerr z magazynu Theatre opisała Sacchetto w 1909 roku jako „całkowicie ludzką, o fascynującej naiwności, urzekającą wylewnością temperamentu, wdziękiem i urokiem”. U szczytu swojej kariery tanecznej była częstym gościem europejskich rodzin królewskich, w tym królowej Małgorzaty Sabaudzkiej, rodziny Mikołaja II z Rosji i Alfonsa XIII z Hiszpanii[8].

W latach 1913–1917, Sacchetto wystąpiła w kilku duńskich i niemieckich filmach niemych[9] na podstawie kontraktu z Nordisk Film[10]. W Stanach Zjednoczonych znana była z występu w filmach The Ghost of the White Lady (Duch białej damy) (1914), i In the Line of Duty (idiom: w czasie pełnienia służby (wojskowej)) (1914)[11]. Napisała scenariusz do jednego filmu, En Død i Skønhed (Śmierć w pięknie) (1915), w którym również zagrała.

Późniejsze lata

W maju 1917 roku, 37-letnia Sacchetto wyszła za mąż w Wiedniu za 24-letniego polskiego rzeźbiarza Augusta Zamoyskiego. W 1918 roku małżeństwo przeprowadziło się do Zakopanego do willi "Forma" (teraz Skibówki 15), gdzie w czerwcu 1920 roku Sacchetto otworzyła szkołę tańca i pantomimy[12]. Tam poznała wielu polskich artystów i intelektualistów i wraz z mężem rozpoczęła współpracę z awangardową grupą „ekspresjonistów polskich”, która przyjęła nazwę Formistów.

W ramach tej współpracy Sacchetto i Zamoyski rozwinęli koncepcje tańca formistycznego, którego teoretyczne założenia Zamoyski przedstawił w manifeście zatytułowanym „Cele artystyczne Rity Sacchetto. Objaśnienia teoretyczne” (1919). Ta oryginalna koncepcja stanowiła syntezę kilku elementów: koloru utożsamianego z kostiumem oraz ruchu ciała i dźwięku, których połączenie miało doprowadzić do „stworzenia dzieła sztuki bez treści przedmiotowej”, zdefiniowanego jako Czysta Forma w tańcu i nawiązującego to teorii Zamoyskiego na temat rzeźby i Stanisława Ignacego Witkiewicza na temat sztuki[13].

W 1922 roku odbyło się europejskie tournée spektaklu „Kokaina/Cocain”, z programem poematów tanecznych i pantomimicznych wyreżyserowanym przez Sacchetto, prezentowanym przez samą Sacchetto i jej zespół, do których scenogrefie i kostiumy zaprojektował Zamoyski. Spektakl prezentowano w Monachium, Wiedniu, Zagrzebiu, Budapeszcie, Pradze, oraz Warszawie. Sacchetto zyskała międzynarodowe uznanie dzięki „obrazom tanecznym”, które wpisywały się w nurt tzw. „tańca wolnego”[13][12].

W 1924 r. Sacchetto została przypadkowo postrzelona w stopę przez jednego z przyjaciół męża, co przerwało jej publiczne występy[14] W 1930 r. para przeniosła się do Włoch, gdzie w latach 30. pracowała okazjonalnie przy włoskich produkcjach filmowych[14]. Sacchetto zmarła w 1959 r. w Nervi we Włoszech[14], trzy dni po swoich 79. urodzinach.

Galeria

Filmografia

Filmy Rity Sacchetto:

Odniesienia

  1. ↑ Dance Pictures: The Cinematic Experiments of Anna Pavlova and Rita Sacchetto. www.screeningthepast.com. [dostęp 2020-07-13].
  2. ↑ Edward Ross Dickinson, Dancing in the Blood: Modern Dance and European Culture on the Eve of the First World War (Cambridge University Press 2017): 77. ISBN 978-1-107-19622-3
  3. ↑ Rhonda K. Garelick, Electric Salome: Loie Fuller's Performance of Modernism (Princeton University Press 2009): 126. ISBN 978-1-4008-3277-4
  4. ↑ Karl Toepfer, Empire of Ecstasy: Nudity and Movement in German Body Culture, 1910–1935 (University of California Press 1997): 235–237. ISBN 978-0-520-91827-6
  5. ↑ Valeska Gert, Je suis une sorcière: kaléidoscope d'une vie dansée (Editions Complexe 2004): 259. ISBN 978-2-8048-0004-8
  6. ↑ Max Born, My Life: Recollections of a Nobel Laureate (Routledge 2014). ISBN 978-1-317-69927-9
  7. ↑ Mary Simonson, "Dancing Pictures: Rita Sacchetto’s Tanzbilder" in Body Knowledge: Performance, Intermediality, and American Entertainment at the Turn of the Twentieth Century (Oxford Scholarship Online 2014). ISBN 978-0-19-989801-5
  8. ↑ "Coryphee Given Royalty Praise at Many Courts" Inter Ocean (17 November 1912): 13. via Newspapers.compublikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać
  9. ↑ "Rita Sacchetto To Appear in Films" Evening Sun (29 September 1913): 7. via Newspapers.compublikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać
  10. ↑ Isak Thorsen, Nordisk Films Kompagni 1906–1924, Volume 5: The Rise and Fall of the Polar Bear (Indiana University Press 2017): 123. ISBN 978-0-86196-930-2
  11. ↑ "Noted Italian Actress in Military Drama" Dayton Herald (April 25, 1914): 9. via Newspapers.compublikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać
  12. 1 2 Stanisław Ignacy Witkiewicz, Janusz Degler (red.), Anna Micińska (red.): Stanisław Ignacy Witkiewicz. Listy do żony, t. 1: 1923–1927. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 2005, s. 242. ISBN 83-06-02164-9. OCLC 1004907391.
  13. 1 2 Małgorzata Geron. Kokaina/Cocain Rity Sacchetto i Augusta Zamoyskiego. „Pamiętnik Sztuk Pięknych”. 13, s. 33, 2018. Warszawa-Toruń.
  14. 1 2 3 European Film Star Postcards: Rita Sacchetto. Jun 26, 2013. [dostęp 2020-07-13].

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.