Robert Barański

Robert Kasper Barański
Ilustracja
Robert Kasper Barański h. Ślepowron
Data urodzenia

13 marca 1815

Data i miejsce śmierci

11 kwietnia 1874
Przemyśl

Zawód, zajęcie

aptekarz

Rodzice

Kasper Barański

Robert Kasper Barański herbu Ślepowron (ur. 13 marca 1815, zm. 11 kwietnia 1874 w Przemyślu) – polski aptekarz, właściciel apteki w Lisku, działacz społeczny[1][2][3].

Życiorys

Był jedynym synem Kaspra Barańskiego – założyciela apteki w Lisku[3]. Po ukończeniu edukacji odbywał praktykę aptekarską w Peszcie oraz studiował farmację na tamtejszym uniwersytecie. Dyplom uzyskał 15 lipca 1839, po czym pracował jako prowizor w Preszowie. Następnie powrócił do rodzinnego Liska[1][2][3].

Po śmierci ojca w 1842 przejął prowadzenie apteki w Lisku[4]. Rozbudował ją oraz wyposażył w meble sprowadzane z Węgier. Oprócz apteki prowadził również sklep oraz gospodarstwo wiejskie[1][2][3]. Angażował się w działalność społeczną, m.in. w okresach głodu i epidemii współorganizował pomoc dla ludności[1][2][3].

Brał udział w powstaniu listopadowym, podczas którego został ranny w bitwie pod Ostrołęką[1][2][3]. W 1848 uczestniczył w organizacji Gwardii Narodowej w Lisku jako oficer (porucznik)[5]. W czasie powstania styczniowego w 1863 wspierał działania powstańcze, m.in. poprzez pomoc organizacyjną i logistyczną[1][2][3].

W połowie marca 1874 przybył do Krakowa[6]. Pierwotnie poinformowano w prasie o tym, że w sobotę 11 kwietnia 1874 otruł się w więzieniu śledczym C.K. Sądu Obwodowego w Przemyślu[7]. Następnie zdementowano to doniesienie, podając, że w rzeczywistości zmarł z przyczyn naturalnych, a mianowicie wskutek apopleksji, co potwierdzili lekarze, wobec czego nie wykonano autopsji[8]. Kilka dni po zdarzeniu w wydaniu „Gazety Narodowej” wydrukowano list z 13 kwietnia 1874, w którym autor zarzucił R. Barańskiemu uprawianie monopolu aptecznego oraz wydawanie środków niebędących lekami podczas epidemii cholery w 1873[9]. Według maszynopisu Marii Brodackiej pt. Historia apteki w Lesku Robert Barański miał wziąć na siebie winę za działania jednej z osób związanych z apteką, zostać aresztowany, a następnie popełnić samobójstwo w więzieniu[10].

Był żonaty z Emilią Facsony, pochodzącą z Węgier, z którą miał liczne potomstwo, w tym Antoniego oraz Józefa. Rodzina przywiązywała dużą wagę do edukacji dzieci[3].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 Iwona Dymarczyk, Dzieje apteki Barańskich i Moszczeńskich z Leska, „Farmacja Polska”, 1995, t. LI, nr 24, s. 1097–1098.
  2. 1 2 3 4 5 6 Józef Budziak, Dzieje Leska 1772-1918, Lesko-Wiedeń-Kraków 1995, s. 19-21.
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 Marian Barański, Opowieść o jednym miasteczku i jednej rodzinie, mikrofilm w Bibliotece Ossolineum we Wrocławiu, 15327/I.
  4. ↑ Testament Kaspra Barańskiego z 1 maja 1842 r. (zbiory Muzeum Historycznego Farmacji UJ, teka nr 60).
  5. ↑ Jakub Bodaszewski, Gwardia Narodowa w Lesku w 1848 roku, „Prace Historyczno-Archiwalne”, t. 33, 2021.
  6. ↑ Przyjechali do Krakowa od 15 do 16 marca. „Czas”. Nr 64, s. 4, 19 marca 1874.
  7. ↑ Kronika. „Gazeta Lwowska”. Nr 83, s. 3, 13 kwietnia 1874. Kronika. „Gazeta Narodowa”. Nr 84, s. 3, 14 kwietnia 1874. Kronika miejscowa i zagraniczna. „Czas”. Nr 85, s. 3, 15 kwietnia 1874.
  8. ↑ Kronika. „Gazeta Lwowska”. Nr 86, s. 3, 16 kwietnia 1874. Kronika. „Gazeta Narodowa”. Nr 87, s. 3, 17 kwietnia 1874. Kronika miejscowa i zagraniczna. „Czas”. Nr 88, s. 3, 18 kwietnia 1874.
  9. ↑ Głosy z kraju. Lisko, dnia 13. kwietnia. „Gazeta Narodowa”. Nr 87, s. 1-2, 17 kwietnia 1874.
  10. ↑ Maria Brodacka, Historia apteki w Lesku, maszynopis (zbiory Muzeum Historycznego Farmacji UJ, teka nr 60).

Bibliografia

  • Jakub Bodaszewski, Gwardia Narodowa w Lesku w 1848 roku, „Prace Historyczno-Archiwalne”, t. 33, 2021.
  • Maria Brodacka, Historia apteki w Lesku, maszynopis (zbiory Muzeum Historycznego Farmacji UJ, teka nr 60).
  • Marian Barański, Opowieść o jednym miasteczku i jednej rodzinie, mikrofilm w Bibliotece Ossolineum we Wrocławiu, 15327/I.
  • Iwona Dymarczyk, Dzieje apteki Barańskich i Moszczeńskich z Leska, „Farmacja Polska”, 1995, t. LI, nr 24, s. 1097–1098.
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.