Sampleit
![]() okaz z Chile | |
| Właściwości chemiczne i fizyczne | |
| Skład chemiczny |
NaCaCu5(PO4)4Cl·5H2O[1] |
|---|---|
| Twardość w skali Mohsa |
4[1] |
| Łupliwość |
doskonała, dobra[1] |
| Pokrój kryształu |
listewkowy, płytkowy, spłaszczony, wydłużony[1] |
| Przezroczystość |
przezroczysty[1] |
| Układ krystalograficzny |
rombowy[1] |
| Klasa krystalograficzna |
dwupiramidalna[1] |
| Właściwości mechaniczne |
kruchy[1] |
| Gęstość |
3,2 g/cm3[1] |
| Właściwości optyczne | |
| Barwa |
jasnoniebieska, niebieskawozielona[1] |
| Rysa |
jasnoniebieska[1] |
| Połysk |
perłowy[1] |
| Współczynnik załamania |
1,625–1,679 (dwuosiowy)[1] |
| Inne |
dwójłomność: 0,049–0,050[1] pleochroizm: widoczny; X = ciemnoniebieski, niebieskozielony; Y = jasnoniebieski, turkusowy; Z = turkusowy, bezbarwny[1] |
| Dodatkowe dane | |
| Klasyfikacja Strunza |
8.DG.05[1] |
Sampleit – rzadki minerał z rodziny fosforanów[1].
Właściwości
Krystalizuje w układzie rombowym[1][2]. Wykształca kryształy o pokroju listewkowym, płytkowym[3], spłaszczonym oraz wydłużonym[1][2]. Występuje w skupieniach rozetowych i w formie skorup[1][2][3]. Jest minerałem kruchym i przezroczystym[1][2]. Posiada jasnoniebieską rysę oraz perłowy połysk[1][2].
Występowanie
Występuje w strefach utlenionych złóż miedzi w klimacie suchym[3], w jaskiniach powstaje z siarczków miedzi obecnych w ścianach jaskini oraz fosforanów zawartych w odchodach nietoperzy[3], w jamach miarolitycznych w granicie oraz w pegmatytach[1][2]. Towarzyszą mu zwykle atakamit, jarosyt, gips, libetenit, limonit, torbernit, kalcyt, chryzokola, goethyt, pseudomalachit, kwarc, lawendulan, connellit, oliwenit oraz hematyt[1][2]. Spotykany w Australii (Nowa Południowa Walia, Australia Południowa, Wiktoria, Australia Zachodnia), Austrii (Dolna Austria, Salzburg), Chile (Antofagasta, Atakama, Tarapacá), Egipcie, Niemczech (Nadrenia Północna-Westfalia), na Węgrzech, we Włoszech (Sardynia), Meksyku, Maroku (Dara-Tafilalt), Namibii (Erongo), Portugalii, Rumunii, Rosji, RPA, Hiszpanii i Stanach Zjednoczonych (Arizona, Nevada)[1][2].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 Sampleite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2026-04-10] (ang.).
- 1 2 3 4 5 6 7 8 https://www.handbookofmineralogy.org/pdfs/sampleite.pdf
- 1 2 3 4 BORNET Rémi, Sampleite - Encyclopedia [online], Le Comptoir Geologique - Minerals, Fossils and Gemstones for sale [dostęp 2026-04-10] (ang.).
