Skałowron

Skałowron
	Corcorax melanorhamphos
	(Vieillot, 1817)
	; Skałowron siedzący na eukaliptusie
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	wróblowe
Podrząd	śpiewające
Rodzina	skałowrony
Rodzaj	Corcorax; Lesson, 1830
Gatunek	skałowron
Synonimy
	Coracia melanoramphos Vieillot, 1817; Corcorax melanoramphos (Vieillot, 1817);
	Coracia melanoramphos Vieillot, 1817; Corcorax melanoramphos (Vieillot, 1817);
Podgatunki
	C. m. melanorhamphos (Vieillot, 1817); C. m. whiteae Mathews, 1912;
	C. m. melanorhamphos (Vieillot, 1817); C. m. whiteae Mathews, 1912;
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski

Skałowron^[5] (Corcorax melanorhamphos) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny skałowronów (Corcoracidae). Jest endemitem wschodniej i południowo-wschodniej Australii. Nie jest zagrożony. Jego zasięg występowania jest szacowany na około 2 800 000 km²^[6].

Systematyka

Jedyny przedstawiciel rodzaju Corcorax^[5]^[7]. Wyróżniono dwa podgatunki C. melanorhamphos^[3]^[7]:

C. melanorhamphos melanorhamphos (Vieillot, 1817) – wschodnia i południowa-wschodnia Australia;
C. melanorhamphos whiteae Mathews, 1912 – południowa i południowo-wschodnia Australia Południowa.

Morfologia

Wygląd: Rozmiarami mieści się pomiędzy kawką a krukiem. Nie występuje dymorfizm płciowy. Dosyć długi, zagięty szary dziób. Czerwone oczy nie występują u ptaków młodych. Poza tym cały czarny, ale opalizujący. Na skrzydłach biały pas złożony z plam na lotkach, trochę jak u sroki, widoczny tylko w locie. Grube, mocne nogi.
Wymiary

długość ciała: 44–50 cm^[8]
rozpiętość skrzydeł: 76 cm
masa ciała: 280–425 g^[8]

Ekologia i zachowanie

Biotop: Suche zadrzewienia oraz zarośla. Spotykany również na plantacjach sosen (Pinus), na dobrze zadrzewionych gruntach rolnych oraz na obszarach podmiejskich z parkami i dużymi ogrodami^[8].
Zachowanie: Pomimo iż żeruje na ziemi, dobrze lata. Jest towarzyski i żyje w grupach 5–10 osobników.
Głos: Alarmuje serią opadających gwizdów, ostre zgrzyty. Nie ma piosenki.
Pożywienie: Głównie bezkręgowce (zwłaszcza owady, sporadycznie małże^[8]) i małe ilości drobnych kręgowców. Zimą zjada nasiona.
Lęgi: Gniazduje kooperatywnie. Gniazdo z błota ma kształt miseczki i mieści się na poziomej gałęzi drzewa. Opiekuje się nim grupa ptaków, więcej niż jedna samica może składać jaja. Jedna składa ich 3–5. Wysiadywanie trwa 19–20 dni^[8]. Młode potrafią latać po 25 dniach. Wyprowadza 1 lęg, bardzo rzadko 2.

Status zagrożenia

IUCN uznaje skałowrona za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku. Liczebność populacji nie została oszacowana, ale ptak ten opisywany jest jako pospolity. Ze względu na brak dowodów na spadki liczebności bądź istnienie poważnych zagrożeń dla gatunku BirdLife International ocenia trend liczebności populacji jako prawdopodobnie stabilny^[4]^[6].

Przypisy

1 2 Corcorax melanorhamphos, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
↑ Corcorax, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2021-02-17] (ang.).
1 2 White-winged Chough (Corcorax melanoramphos). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-05-07)]. (ang.).
1 2 BirdLife International, Corcorax melanorhamphos, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2018, wersja 2025-2 [dostęp 2026-05-29] (ang.).
1 2 P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Corcoracidae Mathews, 1927 – skałowrony – Australian Mudnesters (wersja: 2024-06-23). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2026-05-29].
1 2 Species factsheet: White-winged Chough Corcorax melanorhamphos [online], BirdLife International, 2018 [dostęp 2026-05-29] (ang.).
1 2 F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.), IOC World Bird List (v15.1) [online], 20 lutego 2025 [dostęp 2026-05-29] (ang.).
1 2 3 4 5 del Hoyo, J., Elliot, A. & Christie, D.A. (red.), Handbook of the Birds of the World, t. 14. Bush-shrikes to Old World Sparrows, Barcelona: Lynx Edicions, 2009, s. 284, ISBN 978-84-96553-50-7 .

Bibliografia

D. Chandler, D. Couzens, E. Dunn, J. Elphic, R. Hume i inni: Ptaki. Warszawa: MULTICO Oficyna wydawnicza, 2008, seria: Fakty o zwierzętach świata. ISBN 978-83-7073-583-8.

Linki zewnętrzne

Zdjęcia i nagrania audiowizualne. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).

[itis-1] 1 2 Corcorax melanorhamphos, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[itis2-2] Corcorax, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2021-02-17] (ang.).

[ibc-3] 1 2 White-winged Chough (Corcorax melanoramphos). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-05-07)]. (ang.).

[iucn-4] 1 2 BirdLife International, Corcorax melanorhamphos, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2018, wersja 2025-2 [dostęp 2026-05-29] (ang.).

[mk-5] 1 2 P. Mielczarek & M. Kuziemko: Rodzina: Corcoracidae Mathews, 1927 – skałowrony – Australian Mudnesters (wersja: 2024-06-23). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2026-05-29].

[birdlife-6] 1 2 Species factsheet: White-winged Chough Corcorax melanorhamphos [online], BirdLife International, 2018 [dostęp 2026-05-29] (ang.).

[ioc-7] 1 2 F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.), IOC World Bird List (v15.1) [online], 20 lutego 2025 [dostęp 2026-05-29] (ang.).

[HBW14-8] 1 2 3 4 5 del Hoyo, J., Elliot, A. & Christie, D.A. (red.), Handbook of the Birds of the World, t. 14. Bush-shrikes to Old World Sparrows, Barcelona: Lynx Edicions, 2009, s. 284, ISBN 978-84-96553-50-7 .

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]