Sobieszów

Sobieszów
część
Ilustracja
Widok na Sobieszów z zamku Chojnik
Herb
Herb
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Miasto

Jelenia Góra

Prawa miejskie

1962–1976

W granicach Jeleniej Góry

2 lipca 1976[1]

SIMC

0935883

Położenie na mapie Jeleniej Góry
Mapa konturowa Jeleniej Góry, po lewej znajduje się punkt z opisem „Sobieszów”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Sobieszów”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Sobieszów”
Ziemia50°50′52″N 15°38′44″E/50,847778 15,645556[2]
Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa w Sobieszowie
Sobieszów i zamek Chojnik, lata 30. XX w.

Sobieszów (niem. Hermsdorf am Kynast) – część miasta Jelenia Góra[3], w latach 1962–1976 samodzielne miasto. W latach 1945–1954 siedziba wiejskiej gminy Sobieszów.

Sobieszów położony jest wzdłuż strumienia Wrzosówka u stóp Chojnika. Od XIV w. do 1945 wieś stanowiła własność rodziny Schaffgotschów i nosiła niem. nazwę Hermsdorf unterm Kynast[4], w 1946 administracyjnie zatwierdzono obecną nazwę[5].

W trakcie reformy administracji w 1954 r. utworzono gromadę Sobieszów, ale zanim zaczęła funkcjonować przekształcono ją w osiedle. Status miasta Sobieszów otrzymał 18 lipca 1962. 2 lipca 1976 miasto Sobieszów zostało włączone do Jeleniej Góry[6], oprócz Jagniątkowa, który tego samego dnia wcielono do Piechowic[1] (1 stycznia 1998 Jagniątków również został częścią Jeleniej Góry[7]).

W Sobieszowie ma siedzibę dyrekcja Karkonoskiego Parku Narodowego. Lokalizacja dzielnicy stwarza dogodne warunki do rozpoczynania tutaj pieszych wędrówek po Karkonoszach.

W Sobieszowie znajduje się stacja kolejowa Jelenia Góra Sobieszów.

Zabytki

Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisane są obiekty[8]:

  • układ przestrzenny miasta;
  • kościół pw. św. Marcina, pierwotnie XIV-wieczny, w obecnej postaci z XVIII w.;
  • dzwonnica, z XVIII w.;
  • zbór ewangelicki, obecnie kościół rzymskokatolicki pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa, z lat 1844-1845;
  • zamek „Chojnik”, z XV/XVI w.;
  • dom, ul. Cieplicka 53, z trzeciej ćwierci XIX w.;
  • willa, ul. Cieplicka 56, z drugiej połowy XIX w.;
    • ogród;
  • dom, ul. Cieplicka 160, z XVIII-XIX w.;
  • willa z ogrodem, ul. Cieplicka 168, z k. XIX w.;
  • dom, ul. Cieplicka 194, z drugiej połowy XIX w.;
  • dom, ul. Cieplicka 215, z 1749 r.;
  • pastorówka, obecnie plebania, ul. Cieplicka 219, z 1751 r.;
  • dom, ul. Bronka Czecha 11, po 1920 r.;
  • zespół pałacowy Schaffgotschów, ul. Karkonoska 4, z pierwszej poł. XVIII-XIX w., w tym:
    • pałac ul. Cieplicka 196;
    • oficyna;
    • budynek mieszkalno-gospodarczy;
    • obory;
    • spichlerz;
    • stodoła.

Szlaki turystyczne

Zobacz też

parafia św. Marcina w Jeleniej Górze-Sobieszowie

Przypisy

  1. 1 2 Dz. U. z 1976 r. Nr 24, poz. 144 (ISAP)
  2. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 27 maja 2025, identyfikator PRNG: 125966.
  3. ↑ Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
  4. ↑ Kynast to niem. nazwa zamku Chojnik
  5. ↑ Zarządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 7 maja 1946 r. (M.P. z 1946 r. Nr 44, poz. 85 (ISAP)).
  6. ↑ rok po wprowadzeniu reformy administracyjnej, która ustanawiała Jelenią Górę miastem wojewódzkim, stolicą województwa jeleniogórskiego
  7. ↑ Dz. U. z 1997 r. Nr 116, poz. 742 (ISAP)
  8. ↑ Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 43,44. [dostęp 2012-09-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-10-31)].
  9. ↑ Mapa szlaków turystycznych. [dostęp 2020-09-24].

Literatura

  • o dziejach dawnych panów osady w: A. Kuzio-Podrucki, Schaffgotschowie. Zmienne losy śląskiej arystokracji, Bytom 2007, ISBN 978-83-923733-1-5 - info o książce na stronie: Śląska szlachta i arystokracja

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.