Stanisław Prek

Stanisław Prek
kapitan
Data urodzenia

24 sierpnia 1794

Data i miejsce śmierci

31 maja 1869
Pantalowice

Przebieg służby
Siły zbrojne

Armia Księstwa Warszawskiego,
Wojsko Polskie Królestwa Kongresowego,
Wojsko Polskie

Stanowiska

adiutant polowy generała brygady

Główne wojny i bitwy

wojny napoleońskie
powstanie listopadowe

Odznaczenia
Krzyż Złoty Orderu Virtuti Militari Kawaler Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Medal św. Heleny (Francja)

Stanisław Roman Prek herbu własnego (ur. 24 sierpnia 1794, zm. 31 maja 1869 w Pantalowicach) – polski oficer, uczestnik powstania listopadowego, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys

Stanisław Roman Prek urodził się 24 sierpnia 1794[1]. Był synem Tadeusza (1778-1833) i Amalii z domu Bukowskiej[1]. Był bratem Michała Antoniego (1792-), Izabelę Pelagię (1797-), Franciszka Ksawerego Aleksandra (1801-1863, pamiętnikarz), Ludwikę (1811-).[1].

W szeregach Armii Księstwa Warszawskiego brał udział w kampanii napoleońskiej 1812. Potem był oficerem Wojska Polskiego Królestwa Kongresowego, pełniąc funkcję adiutanta polowego przy generale brygady Janie Krukowieckim[2]. Rozkazem księcia Konstantego z dnia 4 maja/16 czerwca 1816 otrzymał żądaną dymisję dla interesów familijnych[2]. Na początku 1831 wyjechał z domu w Nozdrzcu i przystąpił do powstania listopadowego[3]. Był wtedy oficerem w stopniu kapitana w randze adiutanta polowego[4].

Był właścicielem dóbr[5]. Był sygnatariuszem listu właścicieli ziemskich do cesarza z 18 marca 1848 wyrażającego wolę zniesienia pańszczyzny[6]. Jego żona, Karolina Prek, z domu Rucka, była właścicielką dóbr tabularnych Zagórze (lata 50.)[7] (według stanu z 1868 tymi dobrami władali już jej spadkobiercy[8.1]). Ponadto posiadała dobra Pantalowice; w latach 50. i 60 wraz z Zofią Szumanczowską[7][8.2], a według stanu z 1870 jako samodzielna właścicielka[9]. Po niej dobra objął syn Stefan Prek: w Pantalowicach[10] i w Zagórzu[11].

Ich synem był Stefan Prek[1], a wnukiem Lucjan Borek-Prek (ur. 1872)[1]. Zmarł 31 maja 1869 w Pantalowicach[5]. Jego pogrzeb odbył się tamże 3 czerwca 1869.

Ordery i odznaczenia

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 Stanisław Roman Prek. geni.com. [dostęp 2021-09-04].
  2. 1 2 Rozkaz dzienny do woyska polskiego w kwaterze główney w Warszawie dnia 4 maja/16 czerwca 1816 / (podpisano) naczelny wódz Konstanty W. X. R., zgodno z oryginałem generał, szef sztabu głównego Toliński. Warszawa: 1916, s. 1.
  3. ↑ Ksawery Prek: (Relacja). W: Mieczysław Gębarowicz: Wizerunki znakomitych ludzi w Polszcze. Lwów: 1928, s. 27-28.
  4. 1 2 Stanisław Tarnowski: Xsięga pamiątkowa w 50-letnią rocznicę powstania roku 1830 zawierająca spis imienny dowódzców i sztabs-oficerów, tudzież oficerów, podoficerów i żołnierzy Armii Polskiej w tymż roku Krzyżem Wojskowym „Virtuti Militari” ozdobionych. Lwów: 1881, s. 57.
  5. 1 2 Stanisław Prek. „Kurier Warszawski”. Nr 120, s. 6, 5 czerwca 1869.
  6. ↑ Przystąpili do adresu z dnia 18 marca r.b.. „Dziennik Narodowy”. Nr 11, s. 46, 5 kwietnia 1848.
  7. 1 2 Hipolit Stupnicki: Skorowidz wszystkich miejscowości położonych w królestwie Galicyi i Lodomeryi jakoteż w wielkim księstwie Krakowskiem i księstwie Bukowińskiem, pod względem politycznej i sądowej organizacyi kraju wraz z dokładnem oznaczeniem parafii, poczt i właścicieli tabularnych, ułożony porządkiem abecadłowym. Lwów: Karol Wild, 1855, s. 253.
  8. Skorowidz wszystkich miejscowości położonych w Królestwie Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkiem Księstwem Krakowskiem. Lwów: 1868.
    1. ↑ S. 255.
    2. ↑ S. 155.
  9. ↑ Wykaz. „Gazeta Lwowska”. Nr 125, s. 764, 2 czerwca 1870.
  10. ↑ Konrad Orzechowski: Przewodnik statystyczno topograficzny i skorowidz obejmujący wszystkie miejscowości z przysiółkami w Królestwie Galicyi W.X. Krakowskiem i X. Bukowinie, według najświeższych skazówek urzędowych. Kraków: 1872, s. 59.
  11. ↑ Jan Bigo: Najnowszy skorowidz wszystkich miejscowości z przysiółkami w Królestwie Galicyi, Wielk. Księstwie Krakowskiem i Księs. Bukowińskiem z uwzględnieniem wszystkich dotąd zaszłych zmian terytoryalnych kraju. Złoczów: 1886, s. 223.