Sykstus Parmeński
| Sisto Fernando Maria Ignazio Alfredo Roberto di Borbone | |
![]() | |
![]() | |
| Dynastia | |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
1 sierpnia 1886 |
| Data i miejsce śmierci |
14 marca 1934 |
| Ojciec |
Robert I (1848–1907) |
| Matka |
Maria Antonina Portugalska (1862–1959) |
| Żona |
Jadwiga de la Rochefoucauld (1896–1986) |
| Dzieci |
Isabela Maria Antonina Ludwika Jadwiga (1922–2015) |
| Rodzeństwo | |
Książę Sykstus Burbon-Parmeński, wł. Sisto Fernando Maria Ignazio Alfredo Roberto di Borbone (ur. 1 sierpnia 1886 w Wartegg, zm. 14 marca 1934 w Paryżu) – książę z dynastii Burbonów parmeńskich, belgijski oficer podczas I wojny światowej i centralna postać tzw. sprawy Sykstusa.
Rodzina
Książę Sykstus był synem ostatniego księcia Parmy – Roberta I (1848–1907) i jego drugiej żony infantki Marii Antoniny Portugalskiej (1862–1959), córki króla Portugalii – Michała I Uzurpatora[1].
Jego ojciec zmarł w 1907, a pretendentami do książęcego tronu Parmy zostali kolejno dwaj przyrodni bracia księcia Sykstusa: Henryk I i Józef I (z pierwszego małżeństwa ich ojca), którzy jednak byli opóźnieni umysłowo. Ich opiekunem został ich młodszy brat – Eliasz. Książęta nauczyli się mówić po włosku, francusku, niemiecku, hiszpańsku, portugalsku i angielsku. Ich siostra Zyta, ostatnia cesarzowa Austrii, wspominała: Dorastaliśmy w międzynarodowym środowisku. Mój ojciec początkowo uważał się za Francuza i spędzał kilka tygodni w roku ze swoimi najstarszymi dziećmi w zamku Chambord, swojej głównej posiadłości nad Loarą. Pewnego dnia zapytałam go, jak powinniśmy się opisać. Odpowiedział: »Jesteśmy francuskimi książętami, którzy panowali we Włoszech«. W rzeczywistości, spośród jego dwudziestu czterech dzieci, tylko troje urodziło się we Włoszech[2].
14 marca 1919 książę Sykstus poślubił w Paryżu księżniczkę Jadwigę (Hedwig) de la Rochefoucauld (1896–1986), córkę księcia Armanda von Doudeauville i jego żony – Ludwiki Radziwiłłówny[1]. Para miała jedną córkę:
- księżniczkę Isabellę Marię Antoninę Ludwikę Jadwigę (14 marca 1922 – 26 lutego 2015), od 1943 żonę hrabiego Rogera Aleksandra Luciena de la Rochefoucauld (1915–1970, zamordowanego), syna hrabiego Pierre’a Paula (1887–1970) i jego żony Henrietty Marguerite Marii de la Roche (1892–1980)[1].
I wojna światowa i sprawa Sykstusa
Podczas I wojny światowej książę Sykstus i jego brat książę Ksawery zaciągnęli się do armii belgijskiej. Kilku ich starszych przyrodnich braci służyło zaś po przeciwnej stronie, w armii austriackiej. Rodzona siostra księcia Sykstusa – Zyta była małżonką ostatniego cesarza Austrii (od 21 listopada 1916) Karola I Habsburga. W 1917 roku Karol I – szwagier księcia Sykstusa – w tajemnicy rozpoczął negocjacje pokojowe z Francją, a Sykstus był pośrednikiem. Sojusznik Austrii – Niemcy, nic nie wiedział o tych negocjacjach. W kwietniu 1918 cała sprawa wyszła na jaw, a Karol I zaprzeczył i zaprzeczał aż do momentu, kiedy premier Francji – Georges Clemenceau opublikował listy podpisane przez Karola I. Sprawa ta pociągnęła za sobą osłabienie pozycji międzynarodowej Austro-Węgier i jeszcze większe podporządkowanie jej upadającym Niemcom[3].
Późniejsze życie
Żonaty z francuską arystokratką, po wojnie książę Sykstus osiadł we Francji[4]. W kolejnych latach odbył kilka wypraw badawczych do Afryki, napisał wiele książek (w tym biografię swojej praprababki Marii Luizy Hiszpańskiej, księżnej Lukki) i traktatów[4]. Zmarł 14 marca 1934 roku w Paryżu na skutek zakażenia krwi, którego nabawił się w maju 1932 roku na Saharze podczas jednej ze swoich ostatnich wypraw[5].
Przypisy
- 1 2 3 Parma. An online Gotha. [dostęp 2025-10-04]. (ang.).
- ↑ Gordon Brook-Shepherd: L'ultima imperatrice. La vita e l'epoca di Zita d'Austria-Ungheria 1892-1989. Milano: Rizzoli, 1992, s. 5–6. ISBN 88-17-84194-3. (ang.).
- ↑ Robert A. Kann: Die Sixtusaffäre und die geheimen Friedensverhandlungen Österreich-Ungarns im Ersten Weltkrieg. Wien: 1966, s. 41–54. (niem.).
- 1 2 Guy Coutant de Saisseval: La Légitimité Monarchique. Paris: Editions Christian, 1985, s. 137–138, 184–186. ISBN 978-2864960188. (fr.).
- ↑ Prince Sixtus dies in Paris home, 47. „New York Times”, s. 26, 15.03.1934. (ang.).

