Syncordulia

Syncordulia
Selys, 1882[1][2]
Ilustracja
Samiec Syncordulia gracilis
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

stawonogi

Gromada

owady

Podgromada

uskrzydlone

Rząd

ważki

Infrarząd

ważki różnoskrzydłe

Nadrodzina

Libelluloidea[1]

Rodzina

Idomacromiidae

Rodzaj

Syncordulia

Typ nomenklatoryczny

Epophthalmia gracilis Burmeister, 1839

Synonimy
  • Presba Barnard, 1933[3]
Gatunki

4 gatunki – zobacz opis w tekście

Syncordulia – rodzaj ważek z rodziny Idomacromiidae[1].

Rozmieszczenie geograficzne

Do rodzaju należą gatunki występujące endemicznie w Południowej Afryce[4][5].

Morfologia

Są to ważki średniej wielkości (długość tylnego skrzydła 27–33 mm), o czarnym lub brązowym ciele z żółtymi znaczeniami. Oczy niebieskawoszare[5].

Systematyka

Takson Syncordulia wprowadził (jako podrodzaj rodzaju Gomphomacromia) w 1882 roku belgijski polityk i zoolog Edmond de Sélys Longchamps dla gatunku Epophthalmia gracilis opisanego w 1839 roku przez Burmeistera[2][3]. W 1890 roku Kirby uznał wiele z wyróżnionych przez Sélysa podrodzajów, w tym Syncordulia, za osobne rodzaje[6]. Obecnie do rodzaju zaliczane są 4 gatunki[1].

Dawniej rodzaj ten zaliczany był do szklarkowatych (Corduliidae)[3]. W 2013 roku Dijkstra i inni, na podstawie badań filogenetycznych, usunęli ze szklarkowatych szereg rodzajów, w tym Syncordulia, i zakwalifikowali je jako incertae sedis w obrębie nadrodziny Libelluloidea[7]; następnie ta grupa rodzajów tymczasowo została zaliczona do rodziny Synthemistidae, wymagane jednak były dalsze badania genetyczne[8][9]. W 2025 roku Goodman i inni, na podstawie kompleksowych badań molekularnych zestawionych z oceną cech morfologicznych, dokonali gruntownej rewizji rodzin Synthemistidae i Corduliidae, wydzielając trzy nowe rodziny oraz przywracając bądź nadając status rodziny sześciu wyróżnianym wcześniej taksonom. Autorzy zaliczyli rodzaj Syncordulia do przywróconej i zrewidowanej rodziny Idomacromiidae[10].

Etymologia

Syncordulia: gr. συν syn- „razem z”[11][12]; rodzaj Cordulia. Ponieważ Sélys w swym opisie wspomina, że rodzaj ten jest podobny do Synthemis[2][11], nazwa rodzajowa oznacza zatem zapewne „szklarkowaty przypominający Synthemis”[11].

Podział systematyczny

Do rodzaju należą następujące gatunki[1]:

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 Paulson, D., Schorr, M., Abbott, J., Bota-Sierra, C., Deliry, C., Dijkstra, K.-D. & Lozano, F. (koordynatorzy), World Odonata List [online], OdonataCentral, University of Alabama, 2026 [dostęp 2026-03-18] (ang.).
  2. 1 2 3 E. de Sélys Longchamps, Note sur le genre Gomphomacromia Brauer, „Comptes-rendus des séances de la Société entomologique de Belgique”, seria 3 t. 26, Bruksela 1882, s. 168 (fr.).
  3. 1 2 3 Henrik Steinmann: World Catalogue of Odonata Vol. II Anisoptera. Nowy Jork, Berlin: Walter de Gruyter, 1997, s. 285, seria: Animal Kingdom: A Compilation and Characterization of Recent Animal Groups. (ang.).
  4. ↑ wynik wyszukiwania: Syncordulia, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] [dostęp 2025-10-04] (ang.).
  5. 1 2 K.-D.B. Dijkstra (red.), Genus Syncordulia Selys, 1882, [w:] African Dragonflies and Damselflies Online [online] [zarchiwizowane z adresu 2024-06-16] (ang.).
  6. ↑ W.F. Kirby, A Synonymic Catalogue of Neuroptera Odonata, or Dragonflies, with an Appendix of Fossil Species, London: Gurney & Jackson, 1890, s. 52 (ang.).
  7. ↑ Klaas-Douwe B. Dijkstra i inni, The classification and diversity of dragonflies and damselflies (Odonata). W: Zhang, Z.-Q. (red.) Animal Biodiversity: An Outline of Higher-level Classification and Survey of Taxonomic Richness (Addenda 2013), „Zootaxa”, 3703 (1), 2013, s. 36–45, DOI: 10.11646/zootaxa.3703.1.9 (ang.).
  8. ↑ D. Paulson, M. Schorr & C. Deliry, World Odonata List, 4 grudnia 2022 [zarchiwizowane 2022-12-06] (ang.).
  9. ↑ Seth M. Bybee i inni, Phylogeny and classification of Odonata using targeted genomics, „Molecular Phylogenetics and Evolution”, 160, 2021, s. 107115, DOI: 10.1016/j.ympev.2021.107115 (ang.).
  10. ↑ Aaron Goodman i inni, Systematic and taxonomic revision of emerald and tigertail dragonflies (Anisoptera: Synthemistidae and Corduliidae), „Systematic Entomology”, 51 (1), e70000, 2026, DOI: 10.1111/syen.70000 (ang.).
  11. 1 2 3 H. Fliedner, The scientific names of the Odonata in Burmeister’s ‘Handbuch der Entomologie’, „Virgo – Mitteilungsblatt des Entomologischen Vereins Mecklenburg”, 9, 2006, I–XXVIII (ang.).
  12. ↑ Edmund C. Jaeger, Source-book of biological names and terms, wyd. 3, rewizja 2, Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 254, OCLC 11069271 (ang.).