Tiara Napoleona

Rysunek przedstawiający oryginalną tiarę Napoleona (1805)
Fragment obrazu Koronacja Napoleona autorstwa Jacques’a-Louisa Davida, przedstawiający tiarę trzymaną przez asystenta stojącego za papieżem Piusem VII
Współczesny wygląd tiary Napoleona

Tiara Napoleona – tiara podarowana papieżowi Piusowi VII w czerwcu 1805 roku[1], kilka miesięcy po tym, jak przewodniczył koronacji Napoleona I. Choć bogato zdobiona klejnotami, była celowo zbyt mała i ciężka, aby ją nosić, co miało być obrazą dla papieża. Na obrazie Koronacja Napoleona autorstwa Jacques’a-Louisa Davida tiarę trzyma za papieżem jeden z jego asystentów.

Opis

Tiarę, która miała tradycyjny papieski wzór, zaprojektowali i wykonali Henri Auguste i Marie-Étienne Nitot z domu jubilerskiego Chaumet w Paryżu. Na tiarze wykonanej z białego aksamitu znajdują się trzy korony ze złota, każda składająca się z dużego koła zwieńczonego kwiatowym wzorem z kutych liści, wzbogaconego rubinami, szmaragdami i szafirami oraz otoczonego brylantami na oprawie z pereł[2]. W sumie tiara zawierała 3345 kamieni szlachetnych oraz 2990 pereł i kosztowała 179 800 franków[2].

Tiara miała w środku wielki szmaragd, który papież Pius VI zdjął ze swojej tiary, aby zapłacić reparacje wojenne wymagane przez traktat z Tolentino w 1797 roku[2]. Szmaragd (404,5 karatów)[1] był pierwotnie częścią tiary noszonej przez papieża Grzegorza XIII, która została wykonana przez Cristoforo Foppę; przedstawia ona imię i herb Grzegorza XIII[3]. Pośrodku obręczy każdej korony znajdowała się płaskorzeźba gloryfikująca Napoleona; reprezentowały one ponowne ustanowienie kultu (uchylenie konstytucji cywilnej kleru), konkordat z 1801 roku i koronację Napoleona[2]. Dodatkowe tabliczki nosiły nazwy wojennych zwycięstw Napoleona.

Zniewaga

Podczas swojej koronacji Napoleon obiecał wysłać papieżowi ołtarz, dwa ozdobne ceremonialne kocze i tiarę. Dostarczona została tylko tiara[4]. Tradycyjnie tiary ważyły ​​od 0,91 do 2,27 kilograma. Tiara Napoleona ważyła jednak 8,2 kilograma. Była również za mała, aby wygodnie zmieścić się na ludzkiej głowie. Niektóre kamienie i ozdoby tej tiary pochodziły z wcześniejszych tiar zniszczonych i skradzionych przez wojska francuskiego Dyrektoriatu w 1798 roku, kiedy generał Louis-Alexandre Berthier najechał Rzym, ustanowił Republikę Rzymską, zniósł Państwo Kościelne i wygnał papieża Piusa VI. Jego następca, papież Pius VII, wybrany na wygnaniu w Wenecji, musiał użyć improwizowanej tiary z papier mâché na swoją koronację w 1800 roku.

Tiara była ledwie skrywaną zniewagą dla papieża[5]. Pius VII podziękował jednak cesarzowi za tiarę w liście z 23 czerwca 1805 roku. Stwierdził, że zamierza jej użyć podczas mszy papieskiej w Uroczystość Świętych Apostołów Piotra i Pawła[1].

Modyfikacje

Pierwotnie pośrodku obręczy każdej korony znajdowała się płaskorzeźba gloryfikująca Napoleona; symbolizowały one przywrócenie kultu religijnego we Francji wraz z uchyleniem konstytucji cywilnej kleru, konkordatu z 1801 roku i koronacją Napoleona[2]. Dekoracje charakterystyczne dla Napoleona zostały prawdopodobnie usunięte przez kardynała Ercole Consalviego, sekretarza stanu Stolicy Apostolskiej[6]. Zastąpiono je inskrypcjami z Pisma Świętego (Dzieje Apostolskie 20:28 u góry, Objawienie 11:4 pośrodku i Psalm 85:10 u dołu).

Podczas włoskiego powstania w 1831 roku tiara została zakopana w Ogrodach Watykańskich i w rezultacie doznała bardzo poważnych uszkodzeń[1]. Została odrestaurowana w 1834 roku. Rozmiar tiary dostosowano tak, aby można ją było nosić na głowie. Była używana jako tiara koronacyjna przez wielu papieży, w szczególności przez papieża Piusa IX 21 czerwca 1846 roku[7], a po raz ostatni noszona podczas soboru watykańskiego I w 1870 roku[1]. Z wyjątkiem szmaragdu i ośmiu rubinów[6], papież Benedykt XV kazał usunąć klejnoty z tiary i zastąpić je replikami z kolorowego szkła. Klejnoty zostały sprzedane, aby zebrać pieniądze dla ofiar I wojny światowej[8].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 William White: Notes and Queries. Cornell University, 1896, s. 9-10.
  2. 1 2 3 4 5 Frédéric Masson: Napoleon and His Coronation. J.B. Lippincott Company, 1911, s. 259. OCLC 1875166.
  3. ↑ Herbert Thurston. Two Lost Masterpieces of the Goldsmith’s Art. „The Burlington Magazine”. 8, s. 43, 1906. Cornell University.
  4. ↑ Susan Vandiver Nicassio: Imperial City: Rome under Napoleon. University of Chicago Press, 2009, s. 30. ISBN 978-0-226-57974-0.
  5. ↑ Alistair Horne: The Age of Napoleon. Random House Publishing Group, 2006, s. 50. ISBN 978-0-8129-7555-0.
  6. 1 2 Edward Francis Twining: A History of the Crown Jewels of Europe. B.T. Batsford, 1960, s. 380.
  7. ↑ Intelligence. „The United States Catholic Magazine and Monthly Review”. 5, s. 454, 1846. J. Murphy.
  8. ↑ Papal treasures Exhibit’s objects revered through time. Milwaukee Journal Sentinel, 2006. [dostęp 2025-10-12]. (ang.).
This article is issued from Wikipedia. The text is available under Creative Commons Attribution-Share Alike 4.0 unless otherwise noted. Additional terms may apply for the media files.