Tlenek berylu
 |
| Be2+ O2− |
|
| Nazewnictwo |
|
| Nomenklatura systematyczna (IUPAC) |
| konst. |
tlenek berylu, tlenek(2−) berylu(2+), tlenek berylu(2+), tlenek berylu(II) |
| Inne nazwy i oznaczenia |
| monotlenek berylu |
|
| Ogólne informacje |
| Charakterystyka fizyczna |
| białe kryształy[1] |
|
| Wzór Hilla |
BeO |
| Masa molowa |
25,01 g/mol |
| Identyfikacja |
| Numer CAS |
1304-56-9 |
| PubChem |
14775 |
| InChI |
InChI=1S/Be.O
|
| InChIKey |
LTPBRCUWZOMYOC-UHFFFAOYSA-N
|
|
|
|
|
|
| Niebezpieczeństwa |
Globalnie zharmonizowany system klasyfikacji i oznakowania chemikaliów[2] |
|
|
| Zwroty H |
H301, H315, H317, H319, H330, H335, H350i, H372 |
| Zwroty P |
P202, P260, P280, P302+P352, P304+P340+P310, P305+P351+P338 |
|
| NFPA 704[3] |
|
|
| Numer RTECS |
DS4025000 |
| Dawka śmiertelna |
LD50 2062 mg/kg (mysz, drogą pokarmową)[4] |
|
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa) |
Tlenek berylu, BeO – nieorganiczny związek chemiczny berylu z grupy tlenków. Został odkryty w 1797 roku przez Louisa Nicolasa Vauquelina podczas badań nad odmianami minerału berylu[5.1]. Występuje w nim w ilości około 11%[5.2]. Krystalizuje w układzie heksagonalnym (wurcytu)[6].
Otrzymywanie
W praktyce przemysłowej starsze metody otrzymywania tlenku berylu obejmują prażenie koncentratów rud berylowych lub ich stapianie z alkaliami, a następnie przeprowadzenie w rozpuszczalny w wodzie siarczan berylu (BeSO4). Po oczyszczeniu wodorotlenek (Be(OH)2) strącany był za pomocą wody amoniakalnej, a następnie w wyniku procesu kalcynacji przekształcany w tlenek berylu. W przypadku minerałów krzemianowych obecnie stosuje się nieco odmienny sposób postępowania – w wyniku działania fluorowodoru powstaje kompleks Na2[BeF4], który ługuje się wodą, strąca Be(OH)2 i kalcynuje[7][8]. Tlenek berylu kalcynowany w temperaturze 1000 °C lub wyższej (nazywany „wysokoprażonym”) jest mało reaktywny (poprzez zmniejszenie ilości wody w sieci krystalicznej w wyniku oddziaływania wysokiej temperatury[5.3]), natomiast kalcynowany w zakresie temperatury 500–800 °C („niskoprażony” tlenek berylu) lepiej rozpuszcza się w kwasach mineralnych[7].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 CRC Handbook of Chemistry and Physics, William M.W.M. Haynes (red.), wyd. 95, Boca Raton: CRC Press, 2014, s. 4-51, ISBN 978-1-4822-0867-2, OCLC 911557441 (ang.).
- ↑ Tlenek berylu [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, 27 kwietnia 2024, numer katalogowy: 202770 [dostęp 2024-09-10] .
- ↑ Beryllium oxide [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, numer katalogowy: 202770 [dostęp 2015-08-28] (ang.). (przeczytaj, jeśli nie wyświetla się prawidłowa wersja karty charakterystyki)
- ↑ Beryllium Oxide [online], karta charakterystyki produktu Anachemia Canada, 15 marca 2013, numer katalogowy: AC-1185 [zarchiwizowane z adresu 2016-03-04] .
- GünterG. Petzow GünterG., FritzF. Aldinger FritzF., SigurdS. Jönsson SigurdS., PeterP. Welge PeterP., Beryllium and Beryllium Compounds, [w:] Ullmann’s Encyclopedia of Industrial Chemistry, Weinheim: Wiley‐VCH, 2003, ISBN 978-3-527-30385-4 (ang.).
- ↑ S. 1.
- ↑ S. 7.
- ↑ S. 17.
- ↑ AdamA. Bielański AdamA., Podstawy chemii nieorganicznej, wyd. 6, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2010, s. 827, ISBN 978-83-01-16283-2 .
- 1 2 3 MariaM. Madej MariaM., Beryl i jego związki – występowanie, zastosowanie i ocena narażenia, „Bezpieczeństwo Pracy – Nauka i Praktyka”, 5, 1999, s. 26–28 [dostęp 2015-08-05] .
- ↑ John DavidJ.D. Lee John DavidJ.D., Zwięzła chemia nieorganiczna, wyd. 4, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1997, s. 160, ISBN 83-01-12352-4 .