Trichlorofluorometan
|
|
| Nazewnictwo |
|
| Nomenklatura systematyczna (IUPAC) |
trichlorofluorometan |
| Inne nazwy i oznaczenia |
| R-11, freon-11, CFC-11 |
|
| Ogólne informacje |
| Charakterystyka fizyczna |
| bezbarwna ciecz |
|
| Wzór Hilla |
CCl3F |
| Masa molowa |
137,36 g/mol |
| Identyfikacja |
| Numer CAS |
75-69-4 |
| PubChem |
6389 |
|
|
| InChI |
InChI=1S/CCl3F/c2-1(3,4)5
|
| InChIKey |
CYRMSUTZVYGINF-UHFFFAOYSA-N
|
|
| Właściwości |
|
| Gęstość |
| 1,4879 g/cm³ (20 °C)[1.1]; ciecz |
|
| Rozpuszczalność w wodzie |
| 1,1 g/kg (20 °C)[1.1] |
|
| Temperatura topnienia |
−110,44 °C[1.1] |
| Temperatura wrzenia |
23,7 °C (1013 hPa)[1.1] |
| Punkt krytyczny |
|
| logP |
2,53[1.3] |
| Lepkość |
- 0,740 mPa·s (−25 °C, 1013 hPa)[1.4]
- 0,539 mPa·s (0 °C, 1013 hPa)[1.4]
- 0,421 mPa·s (25 °C, 1013 hPa)[1.4]
|
|
|
|
|
|
| Podobne związki |
| Podobne związki |
metan, CFC-12, chloroform, tetrachlorometan |
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa) |
Trichlorofluorometan, CFC-11, freon-11 – organiczny związek chemiczny z grupy freonów. Jest to związek złożony z atomu węgla połączonego z trzema atomami chloru i jednym atomem fluoru. Budową przypomina metan, lecz jego atomy wodoru są podstawione atomami halogenów.
Zastosowania
Był pierwszym szeroko stosowanym czynnikiem chłodzącym. Z powodu względnie wysokiej temperatury wrzenia może być stosowany w systemach o niskim ciśnieniu operacyjnym co umożliwiło projektowanie mniej skomplikowanych systemów chłodzących niż dla czynników R-12 lub R-22.
Szkodliwość
Ze względu na dużą zawartość chloru i łatwość, z jaką atom chloru może zostać oderwany pod wpływem działania promieni UV, R-11 ma wysoki współczynnik ODP, czyli potencjał niszczenia warstwy ozonowej. Związek ten posłużył jako wzorzec skali ODP (o wartości 1.0). Produkcja R-11 w Stanach Zjednoczonych zakończyła się w 1995 roku. Od 1 stycznia 1996 roku w Polsce obowiązuje zakaz wprowadzania do obrotu R-11 i towarów zawierających ten czynnik[3].
Przypisy
- CRC Handbook of Chemistry and Physics, William M.W.M. Haynes (red.), wyd. 97, Boca Raton: CRC Press, 2016, ISBN 978-1-4987-5429-3, OCLC 961861918 (ang.).
- 1 2 3 4 S. 3-520.
- 1 2 3 S. 6-81.
- ↑ S. 5-176.
- 1 2 3 S. 6-247.
- ↑ S. 9-66.
- ↑ Trichlorofluoromethane [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, 24 grudnia 2025, numer katalogowy: 254991 [dostęp 2026-03-11] .
- ↑ Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 grudnia 1995 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ustanowienia czasowych ograniczeń obrotu towarowego z zagranicą substancjami zubożającymi warstwę ozonową i towarami zawierającymi te substancje, „Dziennik Urzędowy Rzeczypospolitej Polskiej”, 27 grudnia 1995, Dz. U. z 1995 r. Nr 151, poz. 745 (ISAP) .
