Veszelyit

Veszelyit
Ilustracja
Veszelyit z Montany
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny

(Cu,Zn)2Zn(PO4)(OH)3·2H2O[1]

Twardość w skali Mohsa

3,5–4[1][2]

Przełam

nieregularny[2]

Łupliwość

wyraźna/dobra wg {001} i {110}[1]

Pokrój kryształu

masywny, ziarnisty, tabularny, pryzmatyczny[3]

Układ krystalograficzny

jednoskośny[1]

Klasa krystalograficzna

pryzmatyczna[1]

Właściwości mechaniczne

kruchy

Gęstość

3,4 g/cm3[1][2]

Właściwości optyczne
Barwa

zielona, zielononiebieska, niebieska, ciemnoniebieska[1]

Rysa

zielona, niebieska[1][2]

Połysk

szklisty[1]

Współczynnik załamania

1,618–1,695 (dwuosiowy)[1]

Inne

dwójłomność: 0,040–0,055[1] dyspersja (optyka): słaba do silnej[4] pleochroizm: Z = niebieski X = zielonkawo-niebieski[1]

Dodatkowe dane
Klasyfikacja Strunza

8.DE.30[1]

Veszelyit – bardzo rzadki minerał, będący fosforanem miedzi i cynku[5].

Nazwany na cześć odkrywcy – Ágosta Veszely (1821-1879), węgierskiego inżyniera górnictwa[1][2].

Właściwości

Krystalizuje w układzie jednoskośnym. Wykształca kryształy pryzmatyczne, spłaszczone, wydłużone, zwykle pseudoktaedryczne[1][5]. Występuje w ziarnistych agregatach[1][5] lub w skupieniach rozetowych[2]. Jest minerałem kruchym i przezroczystym[1]. Posiada niebieski lub zielony kolor w odcieniach, szklisty połysk oraz niebieską bądź zieloną rysę. Jest rozpuszczalny w kwasach[1].

Występowanie

Jest to rzadki wtórny minerał miedzi i cynku występujący w utlenionych strefach złóż metali nieszlachetnych[1]. Towarzyszą mu hemimorfit, kwarc, chryzokola, kipushyt, philipsburgit, dongchuanit, molibdenit[1], pseudomalachit, malachit, piromorfit, libetenit, kwarc, aurichalcyt i brochantyt[4].

Miejsce występowania

Jest minerałem bardzo rzadkim. Jego typową lokalizacją jest Rumunia[1]. Najlepszej jakości i największe okazy pochodzą z Chin (Junnan), Konga, DRK i USA (Montana, Michigan, Nevada)[5][2]. Występuje także w Meksyku, Japonii i Wielkiej Brytanii (Anglia i Szkocja)[1].

Okaz na hemimorificie z prowincji Junnan z Chin

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 Veszelyite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-06-01] (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 Veszelyite [online], Le-comptoir-geologique [dostęp 2025-06-01].
  3. ↑ Veszelyite, [w:] WebMineral.com [online] [dostęp 2025-06-01] (ang.).
  4. 1 2 John W. Anthony i inni red., Veszelyite, 2001–2005, Mineralogical Society of America [dostęp 2025-06-01] (ang.).
  5. 1 2 3 4 Veszelyite [online], National Gem Lab [dostęp 2025-06-01] (ang.).