Wilga kreskobrzucha
| Oriolus xanthonotus[1] | |||
| Horsfield, 1821 | |||
![]() Samiec | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Infragromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Rodzaj | |||
| Gatunek |
wilga kreskobrzucha | ||
| Synonimy | |||
|
| |||
| Podgatunki | |||
| |||
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3] | |||
![]() | |||
Wilga kreskobrzucha[4] (Oriolus xanthonotus) – gatunek małego ptaka z rodziny wilgowatych (Oriolidae), zamieszkujący Azję Południowo-Wschodnią. Nie jest zagrożony wyginięciem.
Systematyka
Takson ten bywał niekiedy uznawany za podgatunek wilgi filipińskiej (Oriolus steerii)[5]. Wyróżnia się dwa podgatunki O. xanthonotus[6][7][8][9][10]:
- O. xanthonotus xanthonotus Horsfield, 1821 – Półwysep Malajski, Sumatra, Bangka, Jawa, południowe i zachodnie Borneo
- O. xanthonotus mentawi Chasen & Kloss, 1926 – Wyspy Mentawai (na zachód od Sumatry).
Dwa zaliczane dawniej do O. xanthonotus podgatunki: consobrinus (północne, środkowe i wschodnie Borneo oraz sąsiednie wysepki) i persuasus (południowo-zachodnie Filipiny) zostały wyodrębnione do osobnego gatunku o nazwie wilga żółtogrzbieta (O. consobrinus) na podstawie badań genetycznych, różnic w morfometrii, upierzeniu i bioakustyce[7][8][11][12].
Występowanie
Wilga kreskobrzucha występuje w południowo-wschodniej Azji – na Półwyspie Malajskim, Sumatrze, Wyspach Mentawai, Bangka, Jawie, południowym i zachodnim Borneo[3][6]. Północna granica zasięgu na Borneo nie jest dokładnie znana[3]. Występuje na terytorium następujących państw: Brunei, Indonezja, Malezja, Mjanma i Tajlandia[3]. Nie występuje już w Singapurze[13][6].
Zamieszkuje tropikalne wilgotne lasy nizinne i górskie, także lasy wtórne i obrzeża lasów[6][13]. Spotykany zwykle do wysokości 500 m n.p.m., maksymalnie do 1220 m n.p.m.[13]
Morfologia
Długość ciała 17,5–19 cm; masa ciała 30–48 g[6].
Występuje dymorfizm płciowy. Samce mają czarną głowę, skrzydła i sterówki (ich końce są żółte), żółty grzbiet, brzuch kremowy w ciemne cętki, czerwono-czarne oczy oraz szare nogi i stopy. Samice różnią się szarobrązową głową i grzbietem oraz ciemniejszymi oczyma.
Status zagrożenia
IUCN uznaje wilgę kreskobrzuchą za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern). Liczebność światowej populacji nie została oszacowana. Trend liczebności populacji uznawany jest za spadkowy ze względu na przekształcanie siedlisk leśnych w plantacje, głównie palmy olejowej. Gatunek jest do pewnego stopnia odporny na degradację siedlisk[3][13].
Przypisy
- ↑ Oriolus xanthonotus, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- 1 2 D. Lepage, Dark-throated Oriole Oriolus xanthonotus, [w:] Avibase [online] [dostęp 2026-06-15] (ang.).
- 1 2 3 4 5 BirdLife International, Oriolus xanthonotus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2023, wersja 2025-2 [dostęp 2026-06-15] (ang.).
- ↑ Systematyka i nazewnictwo polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Podrodzina: Oriolinae Vigors, 1825 – wilgi (wersja: 2024-06-23). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2026-06-15].
- ↑ Dark-throated Oriole (Oriolus xanthonotus). IBC: The Internet Bird Collection. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-19)]. (ang.).
- 1 2 3 4 5 B.A. Walther, P. Jones, Dark-throated Oriole (Oriolus xanthonotus), version 1.1, [w:] Birds of the World (red. N.D. Sly & S.M. Billerman), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA, 2023, DOI: 10.2173/bow.datori1.01.1 [dostęp 2026-06-15] (ang.).
- 1 2 F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.), IOC World Bird List (v15.1) [online], 20 lutego 2025 [dostęp 2026-06-15] (ang.).
- 1 2 AviList Core Team, AviList: The Global Avian Checklist, v2025b, 2026, DOI: 10.2173/avilist.v2025b (ang.).
- ↑ Clements i inni, The eBird/Clements Checklist of Birds of the World: v2025 [online], 2025 [dostęp 2026-06-15] (ang.).
- ↑ HBW and BirdLife International, Handbook of the Birds of the World and BirdLife International digital checklist of the birds of the world. Version 10 [online], październik 2025 [dostęp 2026-06-15].
- ↑ K.A. Jønsson, M.P.K. Blom, P.Z. Marki, L. Joseph, G. Sangster, P.G.P. Ericson & M. Irestedt. Complete subspecies-level phylogeny of the Oriolidae (Aves: Passeriformes): Out of Australasia and return. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 137, s. 200–209, 2019. DOI: 10.1016/j.ympev.2019.03.015. (ang.).
- ↑ Frank E. Rheindt, Meng Yue Wu, Nyanasengeran Movin, Knud A. Jønsson, Cryptic species-level diversity in Dark-throated Oriole Oriolus xanthonotus, „Bulletin of the British Ornithologists’ Club”, 142 (2), 2022, DOI: 10.25226/bboc.v142i2.2022.a10.
- 1 2 3 4 Dark-throated Oriole Oriolus xanthonotus [online], BirdLife International, 2023 [dostęp 2026-06-15] (ang.).
Linki zewnętrzne
- Zdjęcia i nagrania audiowizualne. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).

