Wilhelm von Hahnke
![]() | |
| Data i miejsce urodzenia |
1 października 1833 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
8 lutego 1912 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1851–1909 |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
|
| Główne wojny i bitwy | |
| Późniejsza praca |
Cesarski generał-adiutant |
| Odznaczenia | |
Gustav Carl Bernhard Ferdinand Wilhelm von Hahnke (ur. 1 października 1833 w Berlinie, zm. 8 lutego 1912 tamże)[1] – Generalfeldmarschall Armii Cesarstwa Niemieckiego, uczestnik wojny prusko-austriackiej i wojny prusko-francuskiej, generał adiutant cesarza Wilhelma II i szef jego Gabinetu Wojskowego. Naczelny dowódca wojskowy w Marchii oraz gubernator Berlina.
Życiorys
W 1851 roku ukończył naukę w berlińskim Korpusie Kadetów otrzymał stopień podporucznika (niem. Secondelieutenant) oraz przydział do Pułku Grenadierów Cesarza Aleksandra[2]. W następnym roku, przez kilka miesięcy, oddelegowany, jako inspektor, do fabryki uzbrojenia w Sömmerdzie[3]. W latach 1854–1858 roku pełnił funkcję adiutanta 1. Batalionu Pułku Grenadierów[4], a w latach 1858–1860 adiutanta całego pułku. W międzyczasie awansował na porucznika (niem. Premierlieutenant)[5]. W 1860 roku przeniesiony, również na stanowisko adiutanta, do dowództwa 2. Brygady Piechoty Gwardii, a rok później otrzymał przydział do 3. Pułku Grenadierów Gwardii[6]. W 1863 roku promowany na kapitana (niem. Hauptmann) oraz objął dowództwo nad kompanią w 3. Pułku[7]. Na czele tej kompanii wziął udział w bitwie pod Dybbøl, w trakcie wojny duńskiej.
W 1866 roku trafił do Wielkiego Sztabu Generalnego. W trakcie mobilizacji poprzedzającej wojnę prusko-austriacką przydzielony został do sztabu naczelnego dowództwa 2. Armii księcia koronnego Fryderyka Wilhelma. Po zakończeniu działań wojennych oddelegowany na dwór książęcy Saksonii-Coburga-Gothy, gdzie pełnił funkcję adiutanta księcia Ernesta II. W 1867 roku awansował na majora[8]. Przed rozpoczęciem wojny z Francją powrócił do Prus i został skierowany do naczelnego dowództwa 3. Armii, ponownie służąc pod rozkazami księcia koronnego[3].
W 1871 roku został członkiem sztabu III Korpusu Armijnego, ale jeszcze w tym samym roku mianowany szefem sztabu 4. Inspekcji Armijnej[9]. W 1872 roku objął stanowisko szefa sztabu III Korpusu, awansując na podpułkownika (niem Oberstlieutenant) w 1873 roku[10]. Rok później obserwował manewry Armii Austro-Węgier[3]. W 1875 roku otrzymał posadę wykładowcy w Akademii Wojennej oraz stopień pułkownika (niem. Oberst), pozostając szefem sztabu III Korpusu[11]. Cztery lata później, otrzymał pod swoje rozkazy 52. Pułk Piechoty. Na czele tego pułku uczestniczył w cesarskich manewrach które odbyły się w twierdzy Poznań pod koniec 1879 roku[3].
W 1881 roku awansowany na generała majora (niem. Generalmajor) został dowódcą 1. Brygady Piechoty Gwardii oraz powierzono mu pełnienie obowiązków komendanta wojskowego Poczdamu[12]. Pełnił obie te funkcje do 1887 roku, kiedy otrzymał stopień generała porucznika (niem. Generallieutenant). Stanął wówczas na czele 2. Dywizji Piechoty Gwardii[13]. W 1888 roku nowy cesarz Wilhelm II powierzył mu stanowisko generała-adiutanta oraz szefa Cesarskiego Gabinetu Wojskowego[14]. W 1890 roku promowany na generała piechoty (niem. General der Infanterie)[15]. Piastując to stanowisko wdał się w konflikt z Ministrem Wojny gen. Waltherem Bronsartem von Schellendorffem. Zarzewiem sporu był nowy wojskowy kodeks postępowania karnego. Dzięki silnej pozycji na dworze cesarskim von Hahnke doprowadził do zdymisjonowania Bronsarta von Schellendorffa oraz kilku generałów-głównodowodzących, w tym Sigismunda von Schlichtinga i Wilhelma von Blume w 1896 roku[1].
Szefem Gabinetu Wojennego pozostawał do 1901 roku, kiedy awansował na generała pułkownika (niem. Generaloberst) i został Naczelnym Dowódcą w Marchii (niem. Oberbefehlshaber in den Marken), a także Gubernatorem Berlina[16]. Na tym stanowisku otrzymał stopień generała-feldmarszałka (niem. Generalfeldmarschall) w 1905 roku[17]. W stan spoczynku przeszedł w 1909 roku, do swojej śmierci pozostając generałem-adiutantem cesarza. Hahnke był szefem 12. Pułk Grenadierów oraz był wpisany na listę oficerów 1. Pułku Grenadierów Gwardii Cesarza Aleksandra[18].
Odznaczenia
Odznaczenia feldmarszałka von Hahnke to między innymi[18]:
- Order Orła Czarnego na łańcuchu
- Krzyż Wielki Orderu Orła Czerwonego z liśćmi dębu, mieczami i koroną
- Order Orła Czerwonego III klasy z mieczami i gwiazdą na wstędze wojennej
- Order Królewski Korony I klasy z mieczami na pierścieniu
- Order Królewski Korony III klasy z mieczami
- Gwiazda Wielkiego Komtura Orderu Hohenzollernów z mieczami
- Krzyż Żelazny I klasy
- Krzyż Żelazny II klasy
- Krzyż Zasługi Hohenzollernów I klasy
- Krzyż Wielki Orderu Alberta Niedźwiedzia (Anhalt)
- Order Wierności (Badenia)
- Kawaler Orderu Zasługi Wojskowej Karola Fryderyka (Badenia)
- Order Bertholda I (Badenia)
- Krzyż Wielki Orderu Zasługi Korony Bawarskiej (Bawaria)
- Krzyż Wielki Orderu Zasługi Wojskowej (Bawaria)
- Krzyż Wielki Orderu Henryka Lwa (Brunszwik)
- Krzyż Wielki Orderu Ludwika (Hesja)
- Krzyż Wielki Orderu Zasługi Filipa Wspaniałomyślnego z mieczami (Hesja)
- Krzyż Zasługi I klasy Orderu Domowego Lippe (Schaumburg-Lippe)
- Medal Zasługi Wojskowej (Schaumburg-Lippe)
- Krzyż Wielki Orderu Korony Wendyjskiej z koroną w złocie (Meklemburgia)
- Krzyż Wielki Orderu Domowego i Zasługi Księcia Piotra Fryderyka Ludwika ze złotą koroną (Oldenburg)
- Order Korony Rucianej (Saksonia)
- Krzyż Wielki Orderu Alberta ze złotą koroną (Saksonia)
- Krzyż Wielki Orderu Sokoła Białego (Saksonia)
- Krzyż Wielki Orderu Ernestyńskiego (Saksonia)
- Krzyż Zasługi I klasy (Schwarzburg)
- Krzyż Zasługi Wojskowej I klasy (Waldeck)
- Krzyż Wielki Orderu Korony Wirtemberskiej z brylantami (Wirtembergia)
- Krzyż Wielki Orderu Fryderyka (Wirtembergia)
- Wielka Wstęga Orderu Leopolda (Belgia)
- Krzyż Wielki Orderu Świętego Aleksandra (Bułgaria)
- Krzyż Wielki Orderu Zasługi Wojskowej (Bułgaria)
- Order Podwójnego Smoka I klasy III stopnia (Chiny)
- Krzyż Wielki Orderu Danebroga (Dania)
- Oficer Orderu Legii Honorowej (Francja)
- Krzyż Wielki Orderu Zbawiciela (Grecja)
- Krzyż Wielki Królewskiego Orderu Wiktoriańskiego (Wielka Brytania)
- Wielka Wstęga Orderu Wschodzącego Słońca (Japonia)
- Krzyż Wielki Orderu Świętych Maurycego i Łazarza (Włochy)
- Krzyż Wielki Orderu Korony Włoch (Włochy)
- Krzyż Wielki Orderu Świętego Karola (Monako)
- Krzyż Wielki Orderu Daniły I (Czarnogóra)
- Krzyż Wielki Orderu Lwa Niderlandzkiego (Niderlandy)
- Krzyż Wielki Orderu Świętego Olafa (Norwegia)
- Krzyż Wielki Orderu Świętego Stefana (Austro-Węgry)
- Krzyż Wielki Orderu Leopolda z brylantami (Austro-Węgry)
- Kawaler Orderu Korony Żelaznej I klasy (Austro-Węgry)
- Order Lwa i Słońca I klasy (Persja)
- Krzyż Wielki Orderu Avis (Portugalia)
- Krzyż Wielki Orderu Gwiazdy Rumunii (Rumunia)
- Krzyż Wielki Orderu Korony Rumunii (Rumunia)
- Order Świętego Andrzeja (Imperium Rosyjskie)
- Order Świętego Włodzimierza IV klasy (Imperium Rosyjskie)
- Krzyż Wielki Orderu Miecza (Szwecja)
- Krzyż Wielki Orderu Takowy (Serbia)
- Krzyż Wielki Orderu Słonia Białego (Tajlandia)
- Order Sławy (Imperium Osmańskie)
- Order Osmana I klasy z brylantami (Imperium Osmańskie)
- Order Medżydów I klasy z brylantami (Imperium Osmańskie)
Przypisy
- 1 2 Heinrich 1966 ↓, s. 514-515.
- ↑ Rangliste 1852 ↓, s. 58.
- 1 2 3 4 Kleist 1895 ↓, s. 765.
- ↑ Rangliste 1856 ↓, s. 69.
- ↑ Rangliste 1859 ↓, s. 73.
- ↑ Rangliste 1863 ↓, s. 55.
- ↑ Rangliste 1864 ↓, s. 114.
- ↑ Rangliste 1868 ↓, s. 1868.
- ↑ Rangliste 1872 ↓, s. 40.
- ↑ Rangliste 1874 ↓, s. 51.
- ↑ Rangliste 1875 ↓, s. 51.
- ↑ Rangliste 1882 ↓, s. 41.
- ↑ Rangliste 1888 ↓, s. 35.
- ↑ Rangliste 1889 ↓, s. 6.
- ↑ Rangliste 1891 ↓, s. 6.
- ↑ Rangliste 1902 ↓, s. 38.
- ↑ Rangliste 1906 ↓, s. 42.
- 1 2 Rangliste 1911 ↓, s. 6.
Bibliografia
- Bogislav von Kleist: Die Generale der Königlich Preußischen Armee von 1840–1890. Lipsk: Zuckschwerdt und Möschke, 1895. [dostęp 2026-05-26]. (niem.).
- Gerd Heinrich: Neue Deutsche Biographie 7. 1966. [dostęp 2026-05-26]. (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1852, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1852 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1856, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1856 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1859, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1859 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1863, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1863 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1864, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1864 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1868, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1868 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1872, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1872 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1874, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1874 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1875, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1875 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1882, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1882 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1888, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1888 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1889, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1889 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rang- und Quartier-Liste der Königlich-Preußischen Armee. 1891, Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1891 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rangliste der Königlich Preußischen Armee und des XIII. (Königlich Württembergischen) Armeekorps für 1902., Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1902 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rangliste der Königlich Preußischen Armee und des XIII. (Königlich Württembergischen) Armeekorps für 1906., Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1906 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
- Rangliste der Königlich Preußischen Armee und des XIII. (Königlich Württembergischen) Armeekorps für 1911., Berlin: E. S. Mittler und Sohn, 1911 [dostęp 2026-05-26] (niem.).
