Zbigniew Stonoga

Ukończył technikum elektromechaniczne^[4], z wykształcenia jest technikiem elektronikiem^[5]. Deklarował, że studiował prawo na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego, lecz studiów tych nie ukończył^[4], jednak administracja UW zaprzeczyła, jakoby Zbigniew Stonoga był kiedykolwiek studentem tej uczelni^[6]. Twierdził również, że uzyskał tytuł inżyniera na uczelni w Opolu, informacja ta nie została jednak potwierdzona w dostępnych rejestrach uczelni^[7].

Według jego relacji, działalność przedsiębiorczą rozpoczął na przełomie lat 80. i 90. ubiegłego wieku. Zaczynał od pomocy sąsiadowi w otworzeniu sklepu z elektroniką, by później samemu założyć swoją sieć sklepów ze sprzętem RTV i AGD^[8].

W 2006 roku został właścicielem salonu samochodowego w Zamościu, przy ulicy Lwowskiej 40, sprzedając używane modele^[8][9]. W 2013 oferował sprzedaż salonu w cenie jednego złotego każdemu, pod warunkiem że kupujący nie będzie regulował zobowiązań podatkowych za salon^[10]. Salon ostatecznie został sprzedany^[11].

W 1996 roku Zbigniew Stonoga otrzymał zarzuty w sprawie wyłudzenia dwóch kredytów bankowych, o łącznej wartości 1 miliona złotych. Stonoga, by uzyskać dwa kredyty w Banku Śląskim, w wysokości 200 i 800 tysięcy złotych, zaproponował pod zastaw mszał gregoriański. Stonoga przekazał bankowi ekspertyzę, datującą mszał na X wiek. Według ustaleń śledztwa mszał okazał się ewangeliarzem, datowanym na rok 1815, a osoba, która miała sporządzić ekspertyzę tak naprawdę nie istniała. Stonoga nie przyznał się do winy, przekonując, że ktoś w banku podmienił egzemplarz na inny. Za wyłudzenie kredytu i fałszowanie dokumentów Stonoga został skazany na karę 4 lat pozbawienia wolności^[48][49][50].

W 2003 roku dziennik Życie Warszawy opublikował artykuł, według którego cytując śródmiejską prokuraturę, 29-letni wówczas Stonoga (podpisany jako Zbigniew S.), miał często przebywać na terenie dworca Warszawa Centralna, gdzie poznawał prostytuujące się osoby małoletnie. Jedną z tych osób miał być 14-letni chłopiec, który złożył zeznania obciążające Stonogę. Stonoga otrzymał przez to zarzuty o obcowanie płciowe z osobą małoletnią poniżej 15. roku życia. Stonoga nie przyznał się do zarzucanych mu czynów, a śledztwo zostało umorzone^[50].

W latach 2004-2006 przebywał w różnych aresztach śledczych. Stonoga jako powód swojego pobytu określał list gończy wydany z powodu 89 postępowań karnych toczących się przeciwko niemu. 19 listopada 2002 r. został skazany na 3,5 roku pozbawienia wolności za defraudację środków z karty kredytowej, skazanie zostało utrzymane w mocy 19 marca 2003 r. przez Sąd Okręgowy w Warszawie^[51]. Wyrok został uchylony przez Sąd Najwyższy 25 lipca 2006 r.^[51] po kasacji wniesionej przez ówczesnego ministra sprawiedliwości i prokuratora generalnego Zbigniewa Ziobrę^[18].

W 2015 roku został prawomocnie skazany przez Sąd Rejonowy Warszawa Praga-Północ na rok bezwzględnego więzienia za oszustwo przy sprzedaży samochodu marki Lexus w 2009 roku. Wniesione przez niego odwołania zostały rozpatrzone przez sąd na jego niekorzyść. W lutym 2017 roku miał stawić się w zakładzie karnym do odbycia wyroku, czego nie zrobił. Wystawiono za nim list gończy. Media poinformowały wówczas, że Zbigniew Stonoga miał przebywać w Monako^[52].

7 maja 2017 roku nad ranem został zatrzymany, po czym osadzony w Areszcie Śledczym Warszawa-Białołęka. Kilka dni przed zatrzymaniem opublikował na portalu społecznościowym film, w którym przedstawił obawy o bezpieczeństwo swoje oraz własnej rodziny, przypomniał także wszystkie osoby, którym w poprzednich latach udzielił pomocy, m.in. finansowej. Ponadto przekonywał, że to pracownik jego firmy przywłaszczył samochód, a on sam jest niewinny. Twierdził, że działania organów ścigania były związane z ujawnieniem przez niego akt afery podsłuchowej. Podkreślił, że w grudniu 2011 roku sąd rejonowy uznał, iż nie popełnił on w tej sprawie ani kradzieży, ani wyłudzenia^[52].

W 2020 postawiono mu zarzuty wyłudzenia nieruchomości wartych 5,5 miliona złotych, prania pieniędzy związanych z fałszywymi umowami dotyczącymi nieruchomości, oraz wyłudzenia podatku VAT na ponad 2 miliony złotych. Sprawy te dotyczą lat 2010-2013.^[53] W październiku 2020 roku wyjechał do Norwegii, gdzie wystąpił o azyl polityczny, co wywołało protest Prokuratury Krajowej^[3]. 1 grudnia 2020 roku został wydany za nim Europejski Nakaz Aresztowania^[54]. 8 stycznia 2021 roku został zatrzymany w Holandii^[55]. W czerwcu 2021 roku dokonano jego ekstradycji i osadzono go w Areszcie Śledczym Warszawa-Białołęka^[56]. Areszt śledczy opuścił 14 czerwca 2022 roku^[57].

W międzyczasie w 2021 Prokuratura Okręgowa w Kielcach skierowała do sądu akt oskarżenia, w którym znalazło się 186 zarzutów obejmujących, m.in. zarzuty zniesławienia, znieważanie Prezydenta RP, znieważanie funkcjonariusza publicznego, stosowanie gróźb karalnych i wymuszenia czynności urzędowych^[58][59].

6 marca 2019 roku stanął przed Sądem Okręgowym w Krakowie wraz ze swoją żoną, synem oraz sześcioma pozostałymi oskarżonymi o spowodowanie strat w spółce Viamot sięgających 42 mln złotych w postaci środków pieniężnych i nieruchomości. W sprawie uczestniczyli także oskarżyciele posiłkowi, m.in. firmy Autospectrum, Iveco Poland, Serpol, PGE Obrót oraz Marszałek Województwa Małopolskiego. 25 marca 2025 roku Stonoga został uznany winnym działania na szkodę Viamotu i wymierzono mu nieprawomocnie karę 4,5 roku więzienia, 50 tys. zł grzywny i 10-letniego zakazu zajmowania stanowisk w spółkach handlowych^[60].

W 2011 roku został on skazany na karę roku ograniczenia wolności za naruszenie nietykalności cielesnej policjanta, oraz ukarany karą 2 tysięcy złotych grzywny za znieważenie policjanta i ucznia gimnazjum^[61].

W 2016 roku sąd w Pruszkowie uznał Stonogę za winnego pomówienia prokuratora. Skazał go na 10 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 40 godzin miesięcznie, a także nakazał mu wypłacenie nawiązki na rzecz pokrzywdzonego w wysokości 20 tys. zł oraz przeprosiny^[62].Również w 2016 przegrał proces sądowy o zniesławienie rzecznika prasowego Komendanta Głównego Policji Mariusza Sokołowskiego. Sąd uznał rację Sokołowskiego i nakazał Stonodze wpłacić 50 tysięcy złotych zadośćuczynienia dla pokrzywdzonego oraz przeproszenie Sokołowskiego w mediach społecznościowych^[63].

7 lutego 2018 roku Sąd Okręgowy w Warszawie zobowiązał Zbigniewa Stonogę do przeproszenia Jarosława Gowina oraz wpłatę kwoty 20 tysięcy złotych na rzecz fundacji pomagającej krzywdzonym dzieciom, po tym jak Stonoga oskarżył Gowina o molestowanie własnego wnuka^[64].

Wypowiedzi z przemówienia, które opublikował po wyborach prezydenckich w 2015 roku, pojawiały się w memach internetowych oraz w remiksach piosenek^[45]. Wydał w 2022 roku wraz z Cypisem minialbum „Złodzieje, bandyci i hipokryci”^[72]. Jego głos został wykorzystany w utworze Maty Patoreakcja^[73][74].