Komunat e Lituanisë

Lituania është e ndarë në tre shtresa të ndarjeve administrative. Divizioni i nivelit të parë përbëhet nga 10 qarqe (lituanisht: njëjës – apskritis, shumës – apskritys). Këto janë të nënndara në 60 komuna (lituanisht: shumësi - savivaldybės, njëjës - savivaldybė), të cilat nga ana e tyre ndahen më tej në mbi 500 grupe më të vogla, të njohura si pleqësi (lituanisht: shumësi - seniūnijos, njëjës - seniūnija).
Në fund të mandatit të saj si Republikë Socialiste Sovjetike, ndarjet administrative të Lituanisë përbëheshin nga 44 rajone, 12 qytete, 80 qyteza, 19 vendbanime dhe 426 rrethe rurale.[1] Reforma e këtij sistemi ishte një shqetësim i menjëhershëm për qeverinë e re.[2] Kushtetuta e Lituanisë, e ratifikuar më 1992, delegoi pushtetin e krijimit të njësive administrative të ardhshme në parlamentin lituanez (Seimas). Prandaj, Seimas miratoi dy ligje themelore: një ligj të vitit 1993 për përfaqësimin e qeverisë dhe një ligj të vitit 1994 që specifikonte njësitë territoriale-administrative dhe kufijtë e tyre.[2] Sistemi aktual i një grupi bashkish nën 10 qarqe u kodifikua në vitin 1995.[2] Në vitin 2000 u bënë disa ndryshime, duke rezultuar në 60 komuna.[3]
Këshilltarët e zakonshëm komunal zgjidhen çdo katër vjet nga listat zgjedhore me përfaqësim proporcional. Kryetari, i cili është anëtar i këshillit, zgjidhet drejtpërdrejt nga banorët me shumicë votash në balotazh.[4] Para vitit 2015 kryetarët zgjidheshin nga këshillat komunale.
Komuna më e madhe për nga popullsia në Lituani është Komuna e Qytetit të Vilnius me 593,436 banorë, shtëpia e një të pestës (20.7%) të popullsisë së vendit. Komuna më e vogël për nga popullsia është Komuna Neringa me 4,173 (0.1%) banorë.[5]
Komuna më e madhe për nga sipërfaqja tokësore është Komuna e Distriktit Varėna, e cila shtrihet në 2,216 km2 (856 mi katrorë), ndërsa më e vogla është Komuna e Qytetit Alytus me 40 km2 (15 mi katrorë).
Komunat
| Komuna | Kryeqyteti | Qarku | Rajoni | Sipërfaqja[6] | Popullsia (2022)[6] | Dendësia (2022)[6] | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Akmenė District Municipality | Naujoji Akmenė | Šiauliai | Žemaitija | 844 km2 (326 sq mi) | 19,287 | 22.85 | |
| Alytus City Municipality | Alytus | Alytus | Dzūkija | 40 km2 (15 sq mi) | 51,968 | 1,299.20 | |
| Alytus District Municipality | Alytus | Alytus | Dzūkija | 1,403 km2 (542 sq mi) | 25,373 | 18.08 | |
| Anykščiai District Municipality | Anykščiai | Utena | Aukštaitija | 1,764 km2 (681 sq mi) | 22,683 | 12.86 | |
| Birštonas Municipality | Birštonas | Kaunas | Dzūkija | 122 km2 (47 sq mi) | 22,683 | 12.86 | |
| Biržai District Municipality | Biržai | Panevėžys | Aukštaitija | 1,476 km2 (570 sq mi) | 22,580 | 15.30 | |
| Druskininkai Municipality | Druskininkai | Alytus | Dzūkija | 453 km2 (175 sq mi) | 20,055 | 44.27 | |
| Elektrėnai Municipality | Elektrėnai | Vilnius | Dzūkija | 509 km2 (197 sq mi) | 23,876 | 46.91 | |
| Ignalina District Municipality | Ignalina | Utena | Aukštaitija | 1,441 km2 (556 sq mi) | 14,283 | 9.91 | |
| Jonava District Municipality | Jonava | Kaunas | Aukštaitija | 943 km2 (364 sq mi) | 41,304 | 43.80 | |
| Joniškis District Municipality | Joniškis | Šiauliai | Aukštaitija | 1,151 km2 (444 sq mi) | 20,708 | 17.99 | |
| Jurbarkas District Municipality | Jurbarkas | Tauragė | Žemaitija | 1,506 km2 (581 sq mi) | 24,787 | 16.46 | |
| Kaišiadorys District Municipality | Kaišiadorys | Kaunas | Aukštaitija | 1,087 km2 (420 sq mi) | 29,456 | 27.10 | |
| Kalvarija Municipality | Kalvarija | Marijampolė | Suvalkija | 440 km2 (170 sq mi) | 9,927 | 22.56 | |
| Kaunas City Municipality | Kaunas | Kaunas | Aukštaitija | 157 km2 (61 sq mi) | 301,687 | 1921.57 | |
| Kaunas District Municipality | Kaunas | Kaunas | Aukštaitija | 1,495 km2 (577 sq mi) | 97,212 | 65.02 | |
| Kazlų Rūda Municipality | Kazlų Rūda | Marijampolė | Suvalkija | 555 km2 (214 sq mi) | 10,936 | 19.70 | |
| Kėdainiai District Municipality | Kėdainiai | Kaunas | Aukštaitija | 1,677 km2 (647 sq mi) | 46,016 | 27.44 | |
| Kelmė District Municipality | Kelmė | Šiauliai | Žemaitija | 1,705 km2 (658 sq mi) | 25,112 | 14.73 | |
| Klaipėda City Municipality | Klaipėda | Klaipėda | Prūsija | 99 km2 (38 sq mi) | 155,501 | 1570.72 | |
| Klaipėda District Municipality | Klaipėda | Klaipėda | Prūsija | 1,340 km2 (520 sq mi) | 61,425 | 45.84 | |
| Kretinga District Municipality | Kretinga | Klaipėda | Žemaitija | 989 km2 (382 sq mi) | 37,544 | 37.96 | |
| Kupiškis District Municipality | Kupiškis | Panevėžys | Aukštaitija | 1,080 km2 (420 sq mi) | 16,129 | 14.93 | |
| Lazdijai District Municipality | Lazdijai | Alytus | Dzūkija | 1,306 km2 (504 sq mi) | 17,750 | 13.59 | |
| Marijampolė Municipality | Marijampolė | Marijampolė | Suvalkija | 755 km2 (292 sq mi) | 54,479 | 72.16 | |
| Mažeikiai District Municipality | Mažeikiai | Telšiai | Žemaitija | 1,219 km2 (471 sq mi) | 51,668 | 42.39 | |
| Molėtai District Municipality | Molėtai | Utena | Aukštaitija | 1,367 km2 (528 sq mi) | 16,847 | 12.32 | |
| Neringa Municipality | Nida | Klaipėda | Prūsija | 90 km2 (35 sq mi) | 4,066 | 45.18 | |
| Pagėgiai Municipality | Pagėgiai | Tauragė | Prūsija | 536 km2 (207 sq mi) | 7,200 | 13.43 | |
| Pakruojis District Municipality | Pakruojis | Šiauliai | Aukštaitija | 1,315 km2 (508 sq mi) | 18,303 | 13.92 | |
| Palanga City Municipality | Palanga | Klaipėda | Žemaitija | 79 km2 (31 sq mi) | 17,484 | 221.32 | |
| Panevėžys City Municipality | Panevėžys | Panevėžys | Aukštaitija | 50 km2 (19 sq mi) | 87,792 | 1755.84 | |
| Panevėžys District Municipality | Panevėžys | Panevėžys | Aukštaitija | 2,177 km2 (841 sq mi) | 35,270 | 16.20 | |
| Pasvalys District Municipality | Pasvalys | Panevėžys | Aukštaitija | 1,289 km2 (498 sq mi) | 22,492 | 17.45 | |
| Plungė District Municipality | Plungė | Telšiai | Žemaitija | 1,105 km2 (427 sq mi) | 33,289 | 30.13 | |
| Prienai District Municipality | Prienai | Kaunas | Suvalkija | 1,032 km2 (398 sq mi) | 24,993 | 24.22 | |
| Radviliškis District Municipality | Radviliškis | Šiauliai | Aukštaitija | 1,634 km2 (631 sq mi) | 34,508 | 21.12 | |
| Raseiniai District Municipality | Raseiniai | Kaunas | Žemaitija | 1,573 km2 (607 sq mi) | 30,395 | 19.32 | |
| Rietavas Municipality | Rietavas | Telšiai | Žemaitija | 586 km2 (226 sq mi) | 7,276 | 12.42 | |
| Rokiškis District Municipality | Rokiškis | Panevėžys | Aukštaitija | 1,806 km2 (697 sq mi) | 28,063 | 15.54 | |
| Skuodas District Municipality | Skuodas | Klaipėda | Žemaitija | 911 km2 (352 sq mi) | 15,668 | 17.20 | |
| Šakiai District Municipality | Šakiai | Marijampolė | Suvalkija | 1,454 km2 (561 sq mi) | 26,163 | 17.99 | |
| Šalčininkai District Municipality | Šalčininkai | Vilnius | Dzūkija | 1,493 km2 (576 sq mi) | 29,761 | 19.93 | |
| Šiauliai City Municipality | Šiauliai | Šiauliai | Žemaitija | 81 km2 (31 sq mi) | 103,984 | 1283.75 | |
| Šiauliai District Municipality | Šiauliai | Šiauliai | Žemaitija | 1,807 km2 (698 sq mi) | 40,605 | 22.47 | |
| Šilalė District Municipality | Šilalė | Tauragė | Žemaitija | 1,188 km2 (459 sq mi) | 21,413 | 18.02 | |
| Šilutė District Municipality | Šilutė | Klaipėda | Prūsija | 1,714 km2 (662 sq mi) | 38,539 | 22.48 | |
| Širvintos District Municipality | Širvintos | Vilnius | Aukštaitija | 906 km2 (350 sq mi) | 14,888 | 16.43 | |
| Švenčionys District Municipality | Švenčionys | Vilnius | Aukštaitija | 1,691 km2 (653 sq mi) | 22,362 | 13.22 | |
| Tauragė District Municipality | Tauragė | Tauragė | Žemaitija | 1,179 km2 (455 sq mi) | 37,600 | 31.89 | |
| Telšiai District Municipality | Telšiai | Telšiai | Žemaitija | 1,439 km2 (556 sq mi) | 22,362 | 27.36 | |
| Trakai District Municipality | Trakai | Vilnius | Dzūkija | 1,207 km2 (466 sq mi) | 33,032 | 27.37 | |
| Ukmergė District Municipality | Ukmergė | Vilnius | Aukštaitija | 1,395 km2 (539 sq mi) | 33,985 | 24.36 | |
| Utena District Municipality | Utena | Utena | Aukštaitija | 1,230 km2 (470 sq mi) | 37,490 | 30.48 | |
| Varėna District Municipality | Varėna | Alytus | Dzūkija | 2,216 km2 (856 sq mi) | 20,646 | 9.32 | |
| Vilkaviškis District Municipality | Vilkaviškis | Marijampolė | Suvalkija | 1,262 km2 (487 sq mi) | 34,793 | 27.57 | |
| Vilnius City Municipality | Vilnius | Vilnius | Dzūkija | 400 km2 (150 sq mi) | 576,010 | 1440.03 | |
| Vilnius District Municipality | Vilnius | Vilnius | Dzūkija | 2,129 km2 (822 sq mi) | 99,856 | 46.90 | |
| Visaginas Municipality | Visaginas | Utena | Aukštaitija | 58 km2 (22 sq mi) | 19,661 | 338.98 | |
| Zarasai District Municipality | Zarasai | Utena | Aukštaitija | 1,331 km2 (514 sq mi) | 14,665 | 11.02 | |
Referime
- ↑ Conference on Local and Regional Authority Co-operation in the Baltic Sea Area: proceedings, Kaunas, Lithuania, 21-23, April 1999 (në anglisht). Council of Europe. janar 2000. fq. 9. ISBN 978-92-871-4538-3. Marrë më 16 shkurt 2011.
- 1 2 3 Jolanta Vaičiūnienė (2008-11-14). "The Administrative–Territorial Reform in Lithuania: History and Today" (PDF) (në anglisht). Council of Europe. Marrë më 16 shkurt 2011.
- ↑ Local Economic and Employment Development (Program); Organisation for Economic Co-operation and Development (prill 2007). Baltic partnerships: integration, growth and local governance in the Baltic Sea Region (në anglisht). OECD Publishing. fq. 75. ISBN 978-92-64-02928-6. Marrë më 23 shkurt 2011.
- ↑ "Law on elections to municipal councils" (në anglisht). The Seimas of the Republic of Lithuania. Marrë më 31 korrik 2015.
- ↑ "Resident population on 1 July". osp.stat.gov.lt. 2023-08-07.
- 1 2 3 "Area (land) at the beginning of the year, Population density at the beginning of the year, Resident population at the beginning of the year" (në anglisht). Statistics Lithuania. Marrë më 1 gusht 2023.

.svg.png)




.svg.png)

.svg.png)
.svg.png)






.svg.png)
