Anolis maculiventris

Anolis maculiventris[1]
Boulenger, 1898
Ilustracja
samica
Ilustracja
samiec
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Gromada

zauropsydy

Rząd

łuskonośne

Podrząd

Iguania

Rodzina

Anolidae

Rodzaj

Anolis

Gatunek

Anolis maculiventris

Synonimy
  • Dactyloa gracilipes — Peters & Donoso-Barros, 1970[2]
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]

Anolis maculiventris – gatunek jaszczurki z rodziny Anolidae. Zamieszkuje północno-zachodnią neotropikalną Amerykę Południową.

Systematyka

Takson ten po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1898 roku belgijsko-brytyjski przyrodnik George Albert Boulenger na łamach „Proceedings of the Zoological Society of London”, nadając mu nazwę Anolis maculiventris[2][4]. Jako miejsce typowe podał Paramba w prowincji Imbabura w Ekwadorze[2][4]. Syntyp BMNH 1946.8.13.33-34[a][5]. Nie wyróżnia się podgatunków[1][2].

Etymologia

  • Anolis (Anolius): karaibska nazwa Anoli dla „jaszczurki”[6].
  • maculiventris: łac. macula – „punkt, kropka” i łac. venter – „brzuch” [7].

Morfologia

Anolis maculiventris to mała jaszczurka o długości całkowitej nieprzekraczającej 14 cm[7]. Występuje dymorfizm płciowy. Samice zazwyczaj mają jasnokremowy pas na grzbiecie i nie mają fałdu gardłowego. Głowa niewielka, szpiczasta, u samic dosyć jednolita, u samców występuje ciemniejszy wąski pasek w poprzek głowy pomiędzy oczami. Tułów smukły, ogon cienki, długi, znacznie przekraczający długość tułowia, okrągły lub lekko spłaszczony, bez grzebienia ogonowego. Grzbiet jest jednolicie brązowy u samic z jasnym paskiem grzbietowym, a u samców z lekko zaznaczonymi ciemniejszymi prążkami. Boki brązowe z niewielkimi białymi pojedynczymi łuskami. Brzuch białawy. U samców występuje fałd gardłowy, który jest czerwony z rzędami białych łusek[5][7]. Anolis maculiventris jest najbardziej podobny do Anolis sagrei[5][7].

Wymiary[5]:

Samiec Samica
Długość całkowita (mm) 129 131
Długość SVL[b] (mm) 46 49
Długość TL[c] (mm) 83 82

Występowanie

Anolis maculiventris występuje na wybrzeżach i zachodnich zboczach Andów w zachodnim Ekwadorze oraz zachodniej Kolumbii. W Ekwadorze stwierdzono go w prowincjach: Carchi, Santo Domingo de los Tsáchilas, Guayas, Cotopaxi, Manabí, Esmeraldas, Pichincha, Imbabura, Cañar i Manabí. Obserwowany był w zakresie wysokości od poziomu morza do około 1200 m n.p.m.[5][7] Jest gatunkiem sympatrycznym z Anolis fasciatus, Anolis festae, Anolis gracilipes, Anolis lyra, Anolis parvauritus, Anolis peraccae i Anolis princeps[5].

Ekologia i zachowanie

Anolis maculiventris prowadzi dzienny tryb życia. Jego naturalnym habitatem są stare wiecznie zielone lasy nizinne i podgórskie, ale także lasy wtórnego wzrostu, nasadzenia, uprawy i plantacje, obrzeża pastwisk i roślinność przydrożna. Zwykle przebywają i polują na trawach i krzewach blisko gruntu od 1 metra do około 5 metrów nad nim. Nocą, w celu spoczynku, siadają na cienkich gałęziach, łodygach, paprociach lub liściach na wysokości 0,7–3 metrów nad ziemią. Ich dieta to głównie owady (chrząszcze, świerszcze i mrówki) i pająki. Anolis maculiventris jest gatunkiem jajorodnym[5][7].

Status zagrożenia

W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN Anolis maculiventris jest klasyfikowany jako gatunek najmniejszej troski (LC, ang. Least Concern); wielkość populacji nie jest określona, ale uznawana jest za stabilną. Jest gatunkiem bardzo pospolitym[3]. Gatunek ten jest obecny w wielu obszarach chronionych[7].

Uwagi

  1. ↑ BMNH – British Museum (Natural History) – obecnie NHMUK: Muzeum Historii Naturalnej w Londynie (Natural History Museum), Londyn[8].
  2. ↑ SVL – ang. Snout–vent length – odległość od przodu głowy do odbytu.
  3. ↑ TL – ang. Tail length – długość ogona od odbytu do końca ogona.

Przypisy

  1. 1 2 Anolis maculiventris, [w:] Integrated Taxonomic Information System [dostęp 2025-08-22] (ang.).
  2. 1 2 3 4 P. Uetz & J. Hallermann, Anolis maculiventris, [w:] The Reptile Database [online] [dostęp 2025-08-21] (ang.).
  3. 1 2 Anolis maculiventris, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [dostęp 2025-08-22] (ang.).
  4. 1 2 George A. Boulenger. An account of the reptiles and batrachians collected by Mr. W. F. H. Rosenberg in western Ecuador. „Proceedings of the Zoological Society of London”. 1898, s. 107–126, 1898. (ang.).
  5. 1 2 3 4 5 6 7 F. Ayala-Varela, A. Carvajal-Campos, Anolis maculiventris, [w:] Reptiles del Ecuador. Version 2022.0. (red. Torres-Carvajal, O., Pazmiño-Otamendi, G., Ayala-Varela, F. y Salazar-Valenzuela, D), Quito: Museo de Zoología, Pontificia Universidad Católica del Ecuador, 2022 (hiszp.).
  6. ↑ Edmund C. Jaeger, Source-book of biological names and terms, wyd. 1, Springfield: Charles C. Thomas, 1944, s. 17, OCLC 637083062 (ang.).
  7. 1 2 3 4 5 6 7 A. Arteaga, Blotchbelly Anole (Anolis maculiventris), [w:] Reptiles of Ecuador: Life in the middle of the world. (red. Arteaga A, Bustamante L, Vieira J), 2023, DOI: 10.47051/CDOF9590 [dostęp 2025-08-22] (ang.).
  8. Mark Henry Sabaj, Codes for Natural History Collections in Ichthyology and Herpetology, „Copeia”, 108 (3), 2020, s. 593–669, DOI: 10.1643/ASIHCODONS2020 (ang.).