Bałucianka

Bałucianka
wieś
Ilustracja
Fragment miejscowości
Państwo

 Polska

Województwo

 podkarpackie

Powiat

krośnieński

Gmina

Rymanów

Liczba ludności (2024)

122[1]

Strefa numeracyjna

13

Kod pocztowy

38-481[2]

SIMC

0358753[3]

Położenie na mapie gminy Rymanów
Mapa konturowa gminy Rymanów, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Bałucianka”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole po prawej znajduje się punkt z opisem „Bałucianka”
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa konturowa województwa podkarpackiego, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Bałucianka”
Położenie na mapie powiatu krośnieńskiego
Mapa konturowa powiatu krośnieńskiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Bałucianka”
Ziemia49°31′55″N 21°48′07″E/49,531944 21,801944[4]

Bałucianka – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie krośnieńskim, w gminie Rymanów[3][5]. Ma status sołectwa[6].

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie krośnieńskim.

Historia

Założona w 1470 r. na prawie wołoskim w dobrach Andrzeja Sienieńskiego a potem jego syna Wiktoryna Sienieńskiego. Później należała do dalszych potomków. W 1848 roku w wyniku uwłaszczenia chłopów wieś Bałucianka stała się własnością rolników w niej mieszkających (Uwłaszczenie chłopów na ziemiach polskich). W połowie XIX wieku właścicielem posiadłości tabularnej w Bałuciance były Józefa Gorczyńska ze Skórskich i Zofia Urbańska[7]. W dolnej części wsi istniała olejarnia, produkująca znany w całej okolicy olej. Wieś znana była z wyrobu drewnianych figur. Tradycje rzeźbiarskie utrzymały się we wsi do dziś.

Właścicielami dóbr rymanowskich w XIX w. byli Stanisław Potocki i jego żona Anna Potocka z Działyńskich. W 1878 r. otworzyli w Rymanowie z własnych środków „szkółkę”, mającą na celu nauczanie stolarstwa i rzeźbiarstwa, które uprawiają i dzisiaj mieszkańcy Bałucianki.

Zabytki

  • W miejscowości znajduje się drewniana cerkiew greckokatolicka pw. Zaśnięcia Przeświętej Bogurodzicy, wzniesiona prawdopodobnie w XVII w., obecnie filialny kościół rzymskokatolicki. W latach 1820 i 1899 przebudowana i remontowana. Jedna z dwóch zachowanych cerkwi prezentujących typ budowli sakralnej charakterystyczny dla obszaru środkowej i wschodniej Łemkowszczyzny, gdzie upowszechniło się stosowanie wielopolowych sklepień zrębowych.
  • Obok cerkwi znajduje się cmentarz z zabytkowymi nagrobkami. Nagrobki te zostały odnowione w lipcu 1996 r. podczas obozu konserwatorskiego „Nadsanie” zorganizowanego przez Stanisława Krycińskiego.
  • Ponadto we wsi znajduje się zabytkowa, dwukondygnacyjna figura przydrożna z 1841 r.
Szlaki rowerowe

Turystyka

Szlaki rowerowe:

Przypisy

  1. ↑ Raport o stanie gminy Rymanów w 2024. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2024 s. 6
  2. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 12 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  3. 1 2 GUS. Wyszukiwarka TERYT
  4. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 2234.
  5. ↑ Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
  6. ↑ Strona gminy, sołectwa
  7. ↑ Skorowidz wszystkich miejscowości położonych w królestwie Galicyi i Lodomeryi jakoteż w wielkim księstwie Krakowskiem i księstwie Bukowińskiem, pod względem politycznej i sądowej organizacyi kraju wraz z dokładnem oznaczeniem parafii, poczt i właścicieli tabularnych, ułożony porządkiem abecadłowym. Lwów: Karol Wild, 1855, s. 8.

Linki zewnętrzne