Cherleria
![]() Cherleria sedoides | |||
| Systematyka[1][2] | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Podkrólestwo | |||
| Nadgromada | |||
| Gromada | |||
| Podgromada | |||
| Nadklasa | |||
| Klasa | |||
| Nadrząd | |||
| Rząd | |||
| Rodzina | |||
| Rodzaj |
Cherleria | ||
| Nazwa systematyczna | |||
| Cherleria L. Sp. Pl.: 425 (1753)[3] | |||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
C. sedoides Linnaeus[4] | |||
| Synonimy | |||
| |||
Cherleria – rodzaj roślin z rodziny goździkowatych (Caryophyllaceae). Obejmuje 19 gatunków występujących w strefie umiarkowanej i okołobiegunowej na półkuli północnej[3]. Rodzaj wyodrębniony został z szeroko ujmowanego, i w takim ujęciu polifiletycznego, rodzaju mokrzyca Minuartia.
W XIX wieku dla rodzaju tego zaproponowano polską nazwę ożobin[5].
Rozmieszczenie geograficzne
Gatunki z tego rodzaju występują w Ameryce Północnej w Kanadzie i zachodniej części Stanów Zjednoczonych; w północnej części Eurazji oraz na jej obszarach górskich sięgając po południową Europę, Azję Mniejszą i Himalaje na południu[3].
W Polsce rośnie dwóch przedstawicieli tego rodzaju – mokrzyca rozchodnikowata Cherleria sedoides (tylko w Tatrach) i mokrzyca Kitaibela Cherleria langii (w Tatrach i Pieninach)[6].
Morfologia
Systematyka
Rodzaj pierwotnie wyodrębniony został już Karola Linneusza w 1753 roku i obejmował tylko Cherleria sedoides. Później dominowało szerokie ujęcie rodzaju mokrzyca Minuartia, do którego zaliczano ww. gatunek. W XXI wieku dowiedziono, że szerokie ujęcie tego rodzaju na podstawie wybranych kryteriów morfologicznych, czyni z niego sztuczny takson obejmujący szereg niespokrewnionych linii rozwojowych z różnych plemion w obrębie podrodzin Alsinoideae i Caryophylloideae. Klad wyodrębniony w rodzaj Cherleria obejmuje obok Cherleria sedoides inne gatunki zaliczane tradycyjnie do: Minuartia sect. Spectabiles. Takson jest siostrzany względem rodzaju czerwiec Scleranthus w obrębie plemienia Sclerantheae[7].
- Wykaz gatunków[3]
- Cherleria arctica (Steven ex Ser.) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria baldaccii (Halácsy) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria biflora (L.) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria capillacea (All.) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria circassica (Albov) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria dirphya (Trigas & Iatroú) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria doerfleri (Hayek) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria eglandulosa (Fenzl) Fedor.
- Cherleria garckeana (Asch. & Sint. ex Boiss.) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria handelii (Mattf.) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria langii (G.Reuss) A.J.Moore & Dillenb. – mokrzyca Kitaibela
- Cherleria laricifolia (L.) Iamonico
- Cherleria marcescens (Fernald) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria obtusiloba (Rydb.) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria parnonia (Kamari) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria rupestris (Labill.) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria sedoides L. – mokrzyca rozchodnikowata
- Cherleria wettsteinii (Mattf.) A.J.Moore & Dillenb.
- Cherleria yukonensis (Hultén) A.J.Moore & Dillenb.
Przypisy
- ↑ Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2026-05-30] (ang.).
- ↑ Peter F. Stevens, Caryophyllales, [w:] Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2026-05-30] (ang.).
- 1 2 3 4 5 Cherleria L.. [w:] Plants of the World online [on-line]. Royal Botanic Gardens, Kew. [dostęp 2026-05-30].
- ↑ Cherleria Linnaeus, [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [online], Smithsonian Institution [dostęp 2026-05-30].
- ↑ Erazm Majewski: Słownik nazwisk zoologicznych i botanicznych polskich. T. II. Warszawa: nakładem autora (Druk Rubieszewskiego i Wrotnowskiego), 1898, s. 197.
- ↑ Zając A., Zając M.: Atlas rozmieszczenia roślin naczyniowych w Polsce. Kraków: Pracownia Chorologii Komputerowej, Instytut Botaniki, Uniwersytet Jagielloński, 2001, s. 360. ISBN 978-83-61191-72-8.
- 1 2 3 4 Markus S. Dillenberger, Joachim W. Kadereit. Maximum polyphyly: Multiple origins and delimitation with plesiomorphic characters require a new circumscription of Minuartia (Caryophyllaceae). „Taxon”. 63, 1, s. 64–88, 2014.
