Czebaczek amurski

Czebaczek amurski
	Pseudorasbora parva
	(Temminck & Schlegel, 1846)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	promieniopłetwe
Rząd	karpiokształtne
Rodzina	karpiowate
Rodzaj	Pseudorasbora
Gatunek	czebaczek amurski
Synonimy
	Fundulus virescens Temminck & Schlegel, 1846; Leuciscus parvus Temminck & Schlegel, 1846; Leuciscus pusillus Temminck & Schlegel, 1846; Micraspius mianowskii Dybowski, 1896; Pseudorasbora altipinna Nichols, 1925; Pseudorasbora depressirostris Nichols, 1925; Pseudorasbora fowleri Nichols, 1925; Pseudorasbora monstrosa Nichols, 1925; Pseudorasbora parva parvula Nichols, 1929; Pseudorasbora parva tenuis Nichols, 1929; Pseudorasbora parva uchidai Okada & Kubota, 1957; Pseudorasbora parvus Temminck & Schlegel, 1846;
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski

Czebaczek amurski^[3]^[4], kiełb amurski^[5] (Pseudorasbora parva) – gatunek słodkowodnej ryby z rodziny karpiowatych (Cyprinidae).

Występowanie

Zbiorniki wody stojącej lub wolno płynącej w Azji Południowo-Wschodniej. W Polsce introdukowany przypadkowo w 1990 roku^[6], z materiałem zarybieniowym karpia. Do 2000 roku zasiedlił większość nizinnych rzek Polski^[7].

Opis

Ciało wydłużone, bocznie spłaszczone, srebrzyste do żółto-zielonego. Otwór gębowy w położeniu górnym, bez wąsików. Łuski duże, srebrzyście lśniące.

Wyjątkowo zdarzają się osobniki ksantoryczne, czyli złotawe^[8].

Czebaczki osiągają długość 7–11 cm, samice są nieco większe od samców. Dymorfizm płciowy słabo zaznaczony. Żywią się planktonem zwierzęcym, owadami, ikrą i małymi rybami.

Gatunek inwazyjny

W Polsce jest inwazyjnym gatunkiem obcym, uznany został za zagrażający gatunkom rodzimym (konkurencja i wypieranie). W myśl „Regulaminu PZW” na terenie Polski obowiązuje zakaz wypuszczania na wolność czebaczka amurskiego po jego złowieniu^[9].

Zobacz też

Ryby Polski

Przypisy

↑ Pseudorasbora parva, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
↑ Pseudorasbora parva, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
↑ Krystyna Kowalska, Jan Maciej Rembiszewski, Halina Rolik Mały słownik zoologiczny, Ryby, Wiedza Powszechna, Warszawa 1973.
↑ Kostrzewa J., Grabowski M., Zięba G. 2004. Nowe inwazyjne gatunki ryb w wodach Polski. Archives of Polish Fisheries 12 (suppl. 2): 21-34.
↑ G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Tłum. Franciszek Staff. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970.
↑ A. Witkowski, J. Grabowska. The non-indigenous freshwater fishes of Poland: Threats for native ichthyofauna and consequence for fishery: A review. „Acta Ichthyologica et Piscatoria”. 42 (2), s. 77–87, 2012. DOI: 10.3750/AIP2011.42.2.01. (ang.).
↑ A. Witkowski. Introduction of fishes into Poland: benefaction or palgue?. „Nature Conservation”. 59, s. 41-52, 2002. (ang.).
↑ R.R. Maciaszek R.R., M.M. Bors M.M., P.P. Wróblewski P.P., J.J. Badziukiewicz J.J., Skomorucha, Xanthochroic stone moroko Pseudorasbora parva (Temminck & Schlegel, 1846) found during eradication of this invasive alien species in Poland, „The European Zoological Journal”, 93 (1), 2026, s. 900–904, DOI: 10.1080/24750263.2026.2696119, ISSN 2475-0263 [dostęp 2026-07-26] (ang.).
↑ Regulamin amatorskiego połowu ryb, Polski Związek Wędkarski. Zarząd Główny, Warszawa, 2011, ISBN 83-915232-4-1 (s. 16, $ IV, pkt.3.7).

Bibliografia

Pseudorasbora parva (ang.) w: Froese, R. & D. Pauly. FishBase. World Wide Web electronic publication. fishbase.org [dostęp 14 czerwca 2009]
Pseudorasbora parva (Schlegel, 1842). Instytut Ochrony Przyrody PAN. [dostęp 2020-02-26].

Linki zewnętrzne

Pseudorasbora parva (Schlegel, 1842) — Czebaczek amurski. [w:] Gatunki obce w Polsce [on-line]. Instytut Ochrony Przyrody PAN. [dostęp 2013-09-02]. (pol.).

[itis-1] Pseudorasbora parva, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[iucn-2] Pseudorasbora parva, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).

[KRR-3] Krystyna Kowalska, Jan Maciej Rembiszewski, Halina Rolik Mały słownik zoologiczny, Ryby, Wiedza Powszechna, Warszawa 1973.

[inw-4] Kostrzewa J., Grabowski M., Zięba G. 2004. Nowe inwazyjne gatunki ryb w wodach Polski. Archives of Polish Fisheries 12 (suppl. 2): 21-34.

[Nikolski-5] G. Nikolski: Ichtiologia szczegółowa. Tłum. Franciszek Staff. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Rolnicze i Leśne, 1970.

[W&G2012-6] A. Witkowski, J. Grabowska. The non-indigenous freshwater fishes of Poland: Threats for native ichthyofauna and consequence for fishery: A review. „Acta Ichthyologica et Piscatoria”. 42 (2), s. 77–87, 2012. DOI: 10.3750/AIP2011.42.2.01. (ang.).

[Witkowski-7] A. Witkowski. Introduction of fishes into Poland: benefaction or palgue?. „Nature Conservation”. 59, s. 41-52, 2002. (ang.).

[8] R.R. Maciaszek R.R., M.M. Bors M.M., P.P. Wróblewski P.P., J.J. Badziukiewicz J.J., Skomorucha, Xanthochroic stone moroko Pseudorasbora parva (Temminck & Schlegel, 1846) found during eradication of this invasive alien species in Poland, „The European Zoological Journal”, 93 (1), 2026, s. 900–904, DOI: 10.1080/24750263.2026.2696119, ISSN 2475-0263 [dostęp 2026-07-26] (ang.).

[PZW-9] Regulamin amatorskiego połowu ryb, Polski Związek Wędkarski. Zarząd Główny, Warszawa, 2011, ISBN 83-915232-4-1 (s. 16, $ IV, pkt.3.7).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]