Czuraj
| część miasta | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Powiat | |
| Gmina | |
| Miasto | |
| W granicach Broku |
1 marca 1922[1] |
| Kod pocztowy |
07-306 |
| Tablice rejestracyjne |
WOR |
| SIMC |
0966174 |
Położenie na mapie gminy Brok ![]() | |
Położenie na mapie Polski ![]() | |
Położenie na mapie województwa mazowieckiego ![]() | |
Położenie na mapie powiatu ostrowskiego ![]() | |
Czuraj – część miasta Brok w Polsce, w województwie mazowieckim, w powiecie ostrowskim. Rozpościera się wzdłuż obecnej ulicy Czuraj, na północny zachód od centrum Broku.
Historia
Czuraj to dawniej samodzielna wieś i folwark (notowany w XIX wieku[3]) w gminie Nagoszewo, a od 1868 w gminie Orło w powiecie ostrowskim w guberni łomżyńskiej[4][5].
W XVIII wieku biskupi płoccy, właściciele dóbr w Puszczy Białej, sprowadzili do wsi Kurpiów z Puszczy Zielonej, osadzając ich na prawie czynszu. Celem było usprawnienie gospodarki leśnej i zagospodarowanie wsi zniszczonych i wyludnionych po nawracających epidemiach oraz wojnach w XVII i na początku XVIII wieku[6]. Adam Zakrzewski w 1887 włączył Czuraj do grupy południowej wsi kurpiowskich, czyli osad kurpiowskich położonych w Puszczy Białej[7].
19 maja?/31 maja 1870 do gminy Orło przyłączono pozbawiony praw miejskich Brok[8], odłączony ponownie (jako miasto) 1 marca 1922[9].
W II RP Czuraj należał do powiatu ostrowskiego w woj. białostockim. 1 marca 1922 osadę Brok, wieś Brok Poduchowny, wieś Czuraj i folwark Czuraj wyłączono z gminy wiejskiej Orło, tworząc z nich nową gminę Brok, którą równocześnie zaliczono do rzędu miast, a przez co Czuraj stał się integralną częścią Broku[1].
W okolicznych lasach w starodrzewie sosnowym znajdują się miejsca lęgowe bociana czarnego i czapli siwej[3][10].
Przypisy
- 1 2 Dz. U. z 1922 r. Nr 12, poz. 107 (ISAP).
- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 27 maja 2025, identyfikator PRNG: 20935.
- 1 2 Tadeusz Halpern, 100 haseł Puszczy Białej. Informator krajoznawczy, Warszawa 1979, s. 46.
- ↑ Postanowienie z 17 (29) września 1866, ogłoszone 5 (17) stycznia 1867 (Dziennik Praw, rok 1866, tom 66, nr 219, s. 279)
- ↑ Postanowienie z 29 grudnia 1867 (10 stycznia 1868), ogłoszone 8 (20) lutego 1868 (Dziennik Praw, rok 1868, tom 67, nr 228, s. 359)
- ↑ Maria Żywirska, Puszcza Biała. Jej dzieje i kultura, Warszawa 1973, s. 43–50.
- ↑ Adam Zakrzewski, Z Puszczy Zielonej. Materyjały do etnografii polskiej, „Wisła”, 1, 1887, s. 76 [dostęp 2025-10-09].
- ↑ Postanowienie z 30 stycznia (11 lutego) 1870, ogłoszone 19 (31) maja 1870 (Dziennik Praw, rok 1870, tom 70, nr 241, s. 81)
- ↑ Dz. U. z 1922 r. Nr 12, poz. 107 (ISAP)
- ↑ Przyroda w Gminie Brok – Portal – Brok [online], brok.pl [dostęp 2025-10-09].




