Fluoren
|
|
| Nazewnictwo |
|
| Nomenklatura systematyczna (IUPAC) |
| PIN |
9H-fluoren[1.1] |
| inne |
fluoren[1.2] |
| Inne nazwy i oznaczenia |
| difenylenometan |
|
| Ogólne informacje |
| Charakterystyka fizyczna |
| białe lub prawie białe kryształy[2] |
|
| Wzór Hilla |
C13H10 |
| Masa molowa |
166,22 g/mol |
| Identyfikacja |
| Numer CAS |
86-73-7 |
| PubChem |
6853 |
| SMILES |
C1C2=CC=CC=C2C3=CC=CC=C31
|
|
| InChI |
InChI=1S/C13H10/c1-3-7-12-10(5-1)9-11-6-2-4-8-13(11)12/h1-8H,9H2
|
| InChIKey |
NIHNNTQXNPWCJQ-UHFFFAOYSA-N
|
|
| Właściwości |
|
| Gęstość |
| 1,203 g/cm³ (0 °C)[3.1]; ciało stałe |
|
| Rozpuszczalność w wodzie |
| praktycznie nierozpuszczalny: 0,0019 g/kg[3.2] |
| w innych rozpuszczalnikach |
| rozpuszczalny w acetonie, benzenie, eterze dietylowym, disiarczku węgla, słabo w etanolu[3.1] (lepiej w gorącym), dobrze w bezwodnym kwasie octowym[2] |
|
| Temperatura topnienia |
(114,76 ± 0,03) °C[3.1] |
| Temperatura wrzenia |
(294 ± 2) °C[3.1] |
| logP |
4,20[3.3] |
|
|
|
| Podobne związki |
| Podobne związki |
inden, indan |
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa) |
Fluoren – organiczny związek chemiczny, trójcykliczny węglowodór aromatyczny.
Otrzymywanie
Fluoren powstaje podczas ogrzewania i spalania materiału organicznego przy niedoborze tlenu. Wydobywa się go ze smoły pogazowej. Fluoren powstaje tak jak i wiele innych aromatycznych związków policyklicznych podczas spalania benzyny oraz olejów napędowych.
Zastosowanie
Fluoren stosuje się do produkcji farb, tworzyw sztucznych oraz pestycydów. Polifluoren jest szeroko rozpowszechniony jako luminofor w polimerowych wyświetlaczach OLED. Fluoren i kilka jego pochodnych działają jako mitogeny, tzn. stymulują podział komórek. Ta właściwość tłumaczy zastosowanie fluorenu i kwasów fluorenokarboksylowych jako środków stymulujących wzrost roślin. W medycynie stosuje się nietoksyczne pochodne fluorenu (np. fluorenony) jako leki wzmagające wzrost tkanek po transplantacji.
Przypisy
- Henri A.H.A. Favre Henri A.H.A., Warren H.W.H. Powell Warren H.W.H., Nomenklatura związków organicznych. Rekomendacje IUPAC i nazwy preferowane 2013, Komisja Terminologii Chemicznej Polskiego Towarzystwa Chemicznego (tłum.), wyd. 6, Narodowy Komitet Międzynarodowej Unii Chemii Czystej i Stosowanej, [2024] [zarchiwizowane 2025-02-17] .
- ↑ Tabela 2.7 Zachowane nazwy węglowodorowych macierzystych składników pierścieniowych w malejącym porządku starszeństwa, s. 195.
- ↑ P-25.7.1.3 Zapisywanie wskazanego atomu wodoru, s. 275.
- 1 2 Farmakopea Polska X, Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne, Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, 2014, s. 4276, ISBN 978-83-63724-47-4, OCLC 903979769 .
- CRC Handbook of Chemistry and Physics, William M.W.M. Haynes (red.), wyd. 97, Boca Raton: CRC Press, 2016, ISBN 978-1-4987-5429-3, OCLC 961861918 (ang.).
- 1 2 3 4 Physical Constants of Organic Compounds, s. 3-272.
- ↑ Aqueous Solubility and Henry's Law Constants of Organic Compounds, s. 5-151.
- ↑ Octanol-Water Partition Coefficients, s. 5-174.
- ↑ Fluorene [PDF], karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich, Merck, 9 września 2021, numer katalogowy: 46880 [dostęp 2026-04-22] .
- ↑ Fluorene [PDF] [online], karta charakterystyki produktu Fisher Scientific Company, 19 grudnia 2025, numer katalogowy: AC156135000 [dostęp 2026-04-22] (ang.).
- ↑ Fluorene, [w:] GESTIS-Stoffdatenbank [online], Institut für Arbeitsschutz der Deutschen Gesetzlichen Unfallversicherung, ZVG: 22990 [dostęp 2026-04-22] (niem. • ang.).
- ↑ Fluorene, [w:] PubChem [online], United States National Library of Medicine, CID: 6853 [dostęp 2026-04-22] (ang.).