Friedrich Sixt von Armin
 | |
 generał piechoty | |
| Data i miejsce urodzenia |
27 listopada 1851 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
30 września 1936 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1870–1919 |
| Siły zbrojne |
|
| Główne wojny i bitwy | |
| Odznaczenia | |
                        | |
Friedrich Bertram Sixt von Armin (ur. 27 listopada 1851 w Wetzlarze, zm. 30 września 1936 w Magdeburgu) – pruski i niemiecki generał, uczestnik wojny francusko-pruskiej i I wojny światowej, w której dowodził w wielu bitwach na froncie zachodnim, w tym w pod Passchendaele i nad Lys. Otrzymał wiele odznaczeń, w tym Order Orła Czarnego, najwyższe pruskie odznaczenie, oraz Pour le Mérite, najwyższy pruski order wojskowy.
Rodzina
Urodził się 27 listopada 1851 w Wetzlarze w prowincji Ren Królestwa Prus, jako syn Heinricha Josepha Jacoba Sixta von Armina (ur. 1872), oficera zawodowego, i Amöne z domu Hiepe (ur. 1901)[1]. 11 czerwca 1882 ożenił się z Klarą Pauliną Augustą Henriettą Karoliną von Voigts-Rhetz (1859–1937), córką generała artylerii Juliusa von Voigts-Rhetza (1822–1904)[2][3]. Para miała dwie córki i trzech synów. Jeden z nich, Friedrich-Wilhelm (1889–1914), zginął we Francji jako porucznik 4 Pułku Grenadierów Gwardii. Drugi syn, Hans-Heinrich, był również oficerem zawodowym i osiągnął stopień Generalleutnanta (generała porucznika); został wzięty do niewoli przez Armię Czerwoną w 1942, gdzie zmarł w 1952.
Kariera wojskowa
16 lipca 1870 wstąpił do 4 Pułku Grenadierów Gwardii „Königin” (później przemianowanego na 4 Pułk Grenadierów Gwardii „Königin Augusta”) w stopniu Avantageur[4]. Jako żołnierz 11 kompanii wziął udział w wojnie francusko-pruskiej i 18 sierpnia 1870 podczas walk pod Saint-Privat-la-Montagne został ranny w obie nogi[5]. 9 marca 1872 otrzymał stopień Secondelieutenant (podporucznik) z patentem z 12 stycznia 1871[6]. Od 18 kwietnia 1876 do 21 marca 1881 pełnił funkcję adiutanta pułku, a 17 lutego 1880 awansował na stopień Premierlieutenant (porucznika)[4].
Od 1 kwietnia 1881 do 15 kwietnia 1884 pełnił funkcję adiutanta 3 Brygady Piechoty Gwardii[7]. 1 maja 1884 został skierowany na roczny przydział do Wielkiego Sztabu Generalnego, który następnie przedłużono na drugi rok[7]. 17 kwietnia 1886 awansował na stopień Hauptmann (kapitana) i został przeniesiony do jednostki pomocniczej (Nebenetat) Wielkiego Sztabu Generalnego[4]. 7 lutego 1888 wrócił do Wielkiego Sztabu Generalnego, a 26 maja 1888 trafił do sztabu 22 Dywizji Piechoty[4]. 12 stycznia 1889 został przydzielony do Ministerstwa Wojny w Berlinie[4]. 15 lipca 1890 dostał przydział do 2 Pułku Grenadierów im. Króla Fryderyka Wilhelma IV (1 Pomorskiego) na stanowisko dowódcy kompanii[4].
22 marca 1891 został awansowany na stopień Major (majora) i przeniesiony z powrotem do sztabu armii, a następnie do sztabu VII Korpusu Armijnego[7]. 15 lipca 1893 znów trafił do Wielkiego Sztabu Generalnego[4], a 18 sierpnia 1896 został mianowany dowódcą batalionu w 36 Magdeburskim Pułku Strzelców[4]. 22 marca 1897 awansował na stopień Oberstleutnant (podpułkownika), a 20 lipca 1897 objął stanowisko szefa sztabu XIII Korpusu Armijnego (Wirtemberskiego) w Stuttgarcie[4].
27 stycznia 1900 awansował na stopień Oberst (pułkownika)[4]. Od 18 października 1900 do 14 listopada 1901 dowodził 55 Pułkiem Piechoty „Graf Bülow von Dennewitz” (6 Westfalskim)[7], a następnie został mianowany szefem Sztabu Generalnego Korpusu Gwardii[7].
18 kwietnia 1903 został awansowany na stopień Generalmajor (generała majora)[8]. 2 czerwca 1903 powrócił do Ministerstwa Wojny, a 18 sierpnia został mianowany dyrektorem Generalnego Departamentu Wojny (Allgemeines Kriegsdepartement)[9][10]. Jednocześnie pełnił również funkcję zastępcy pełnomocnika Bundesratu Cesarstwa Niemieckiego, przewodniczącego Reichs-Rayon-Kommission oraz członka Cesarskiego Sądu Dyscyplinarnego (Reichsdisziplinarhof)[7].
25 października 1906 został awansowany na stopień Generalleutnant (generała-porucznika)[7]. 30 lipca 1908 został mianowany dowódcą 13 Dywizji[11]. 20 marca 1911 objął tymczasowo dowództwo IV Korpusu Armijnego w Magdeburgu, a 7 kwietnia 1911 awansował na stopień General der Infanterie (generała piechoty) i formalnie został mianowany dowódcą korpusu[12][13].
I wojna światowa
Po wybuchu I wojny światowej wkroczył z IV Korpusem Armijnym do Belgii i 20 sierpnia 1914 zajął Brukselę. 23 i 24 sierpnia 1914 dowodził w bitwie pod Mons. 26 sierpnia jego korpus starł się z Brytyjczykami pod Le Cateau[14].
Następnie Korpus von Armina wziął udział w I bitwie nad Marną, a pod koniec września został przeniesiony do 6 Armii w regionie Artois, gdzie do połowy 1916 walczył w okopach. Do jego najważniejszych starć należały bitwa pod Arras na początku października 1914, walki pod La Bassée i Arras, w tym na wzgórzach Loretto (Lorettoschlacht), bitwa pod Loos jesienią 1915 oraz bitwa nad Sommą od 12 do 25 lipca 1916 i od połowy września do początku października 1916. 10 sierpnia 1916 został odznaczony Orderem Zasługi za dowodzenie w bitwie nad Sommą[15].
Od 1 marca 1917 do 29 listopada 1918 był naczelnym dowódcą 4 Armii we Flandrii[16]. Dowodził armią w bitwach obronnych w 1917, zwłaszcza od maja do lipca 1917 w bitwie pod Messines i pod Wytschaete, a od lipca do początku grudnia 1917 w III bitwie pod Ypres, znaną także jako bitwa pod Passchendaele[15]. Bitwa ta obejmowała walki o grzbiet Pilckem (31 lipca – 2 sierpnia), bitwę pod Langemarck (16–18 sierpnia), bitwę o drogę do Menin (20–25 września), bitwę pod Polygon Wood (26 września – 3 października), bitwę pod Poelcappelle (9 października), pierwszą bitwę pod Passchendaele (12 października) i drugą bitwę pod Passchendaele (26 października – 10 listopada)[15]. Za dowodzenie w ciężkich walkach został odznaczony Liśćmi Dębu do swojego orderu Pour le Mérite 3 sierpnia 1917[15].
W dniach 10–25 kwietnia 1918, podczas bitwy nad Lys (IV bitwy pod Ypres), jego armia zdobyła Messines, Wytschaete i występ Ypres, a następnie szturmowała Kemmel. Jednak niemiecka ofensywa straciła impet, a Niemcy przeszli do defensywy. 4 Armia została zmuszona do oddania pola w V bitwie pod Ypres, tracąc między innymi kontrolę nad wybrzeżem Flandrii i kluczowymi bazami okrętów podwodnych w tym rejonie. Po tym, jak alianci pokonali jego siły nad rzeką Lys 25 października, Sixt von Armin został zmuszony do wycofania 4 Armii na pozycję obronną Antwerpia – Moza, gdzie pozostała ona do czasu zawieszenia broni[15].
29 listopada 1918 przejął dowództwo nad Grupą Armii A, wcześniej noszącej imię „Kronprinz Rupprecht“ (od następcy tronu Bawarii Rupprechta) i poprowadził jej odwrót z Belgii i Francji do Paderborn, gdzie jednostka została zdemobilizowana[15][16]. Odszedł z wojska 2 stycznia 1919[17].
Późniejsze lata
Po wojnie mieszkał w Magdeburgu w Saksonii. Był popularnym mówcą i często występował na imprezach publicznych. Zmarł 30 września 1936 i został pochowany z pełnymi honorami wojskowymi.
Przypisy
- ↑ Offizier-Stammliste des Königin Elisabeth Garde-Grenadier-Regiments. T. 3. Berlin: E.S. Mittler & Sohn, 1910, s. 153. (niem.).
- ↑ Justus Perthes: Gothaisches Genealogisches Taschenbuch der Adeligen Häuser. 1942, s. 550. (niem.).
- ↑ Kurt von Priesdorff: Soldatisches Führertum. Band 8. Hanseatische Verlagsanstalt Hamburg. o.J., s. 323. (niem.).
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Braumüller 1901 ↓, s. 48.
- ↑ Braumüller 1901 ↓, s. 124.
- ↑ „Militär-Wochenblatt”. 24, s. 212, 16.03.1872. (niem.).
- 1 2 3 4 5 6 7 Mansberg 1910 ↓, s. 54–55.
- ↑ „Militär-Wochenblatt”. 36, s. 932, 19.04.1903. (niem.).
- ↑ „Militär-Wochenblatt”. 55, s. 1873, 4.06.1903. (niem.).
- ↑ „Militär-Wochenblatt”. 90, s. 2157, 20.08.1903. (niem.).
- ↑ „Militär-Wochenblatt”. 95, s. 2214, 4.08.1903. (niem.).
- ↑ „Militär-Wochenblatt”. 38, s. 833, 22.03.1911. (niem.).
- ↑ „Militär-Wochenblatt”. 47, s. 1063, 11.04.1911. (niem.).
- ↑ Möller-Witten 1936 ↓, s. 340.
- 1 2 3 4 5 6 Möller-Witten 1936 ↓, s. 341.
- 1 2 Puttkamer 1931 ↓, s. 18.
- ↑ „Militär-Wochenblatt”. 84, s. 1477, 14.01.1919. (niem.).
Bibliografia
- Maximilian von Braumüller: Geschichte des Königin Augusta Garde-Grenadier-Regiments Nr. 4. Berlin: E.S. Mittler & Sohn, 1901. (niem.).
- Ernst-Adolf von Mansberg: Offizier-Stammliste des Königlich Preußischen Infanterie-Regiments Graf Bülow von Dennewitz (6. Westfälischen) Nr. 55 vormals 6. Westfälischen Infanterie-Regiments Nr. 55, 1. Nachtrag. Berlin: E.S. Mittler & Sohn, 1910. (niem.).
- Hanns Möller-Witten: Geschichte der Ritter des Ordens „Pour le mérite“ im Weltkrieg, Band II: M-Z. Berlin: Verlag Bernard & Graefe, 1936. (niem.).
- Feodor von Puttkamer: Offizier-Stammliste des Grenadier-Regiments König Friedrich Wilhelm IV. (1. Pommerschen) Nr. 2, Band II, von 1906 bis 1919. Stettin: 1931. (niem.).