Gierduciszki

Gierduciszki
Гердуцішкі
Гердутишки
ilustracja
Państwo

 Białoruś

Obwód

 miński

Rejon

mołodecki

Sielsowiet

Gródek

Populacja (2009)

 

• liczba ludności

54[1]

Nr kierunkowy

+375 176

Kod pocztowy

222313

Położenie na mapie obwodu mińskiego
Mapa konturowa obwodu mińskiego, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Gierduciszki”
Położenie na mapie Białorusi
Mapa konturowa Białorusi, w centrum znajduje się punkt z opisem „Gierduciszki”
Położenie na mapie Polski w 1939 r.
Mapa konturowa Polski w 1939 r., u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Gierduciszki”
Ziemia54°07′46″N 27°00′15″E/54,129444 27,004167

Gierduciszki (biał. Гердуцішкі, ros. Гердутишки) – wieś na Białorusi, w obwodzie mińskim, w rejonie mołodeckim, w sielsowiecie Gródek.

Historia

W czasach zaborów wieś włościańska, w powiecie wilejskim, w guberni wileńskiej Imperium Rosyjskiego. W 1865 liczyła 71 mieszkańców w 9 domach[2].

W latach 1921–1945 wieś, majątek i osada młyńska leżały w Polsce, w województwie wileńskim[a], w powiecie wilejskim, od 1927 roku w powiecie mołodeczańskim, w gminie Gródek[3][4].

Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku zamieszkiwały:

  • wieś – 106 osób, 10 było wyznania rzymskokatolickiego a 96 prawosławnego. Jednocześnie wszyscy mieszkańcy zadeklarowali polską przynależność narodową. Było tu 19 budynków mieszkalnych[5]. W 1931 w 27 domach zamieszkiwało 143 osoby[6].
  • majątek [7] – 25 osób, 19 było wyznania rzymskokatolickiego a 6 prawosławnego. Jednocześnie wszyscy mieszkańcy zadeklarowali polską przynależność narodową. Było tu 5 budynków mieszkalnych[5]. W 1931 w 2 domach zamieszkiwało 25 osób[6].
  • osadę młyńską [8] – 12 osób, 4 były wyznania rzymskokatolickiego a 8 prawosławnego. Jednocześnie wszyscy mieszkańcy zadeklarowali polską przynależność narodową. Były tu 2 budynki mieszkalne[5]. W 1931 w 3 domach zamieszkiwało 16 osób[6].

Wierni należeli do parafii rzymskokatolickiej i prawosławnej w Gródku. Miejscowość podlegała pod Sąd Grodzki w Rakowie i Okręgowy w Wilnie; właściwy urząd pocztowy mieścił się w Gródku[9].

W wyniku napaści ZSRR na Polskę we wrześniu 1939 miejscowość znalazła się pod okupacją sowiecką. 2 listopada została włączona do Białoruskiej SRR[10][11]. Od czerwca 1941 roku pod okupacją niemiecką. W 1944 miejscowość została ponownie zajęta przez wojska sowieckie i włączona do Białoruskiej SRR[12].

Od 1991 w składzie niepodległej Białorusi.

Przynależność państwowa i administracyjna

Uwagi

  1. ↑ Przynależność wojewódzka zmieniała się. Wieś leżała w województwie nowogródzkim (1921–1922), w Ziemi Wileńskiej (1922–1926) i w województwie wileńskim (od 1926).
  2. ↑ de facto do 1939

Przypisy

  1. ↑ Liczby ludności miejscowości obwodu mińskiego na podstawie spisu ludności wg stanu na dzień 14 października 2009 roku. (ros.).
  2. ↑ Gierduciszki, wieś, powiat wilejski, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. II: Derenek – Gżack, Warszawa 1881, s. 560.
  3. ↑ Dz. U. z 1925 r. Nr 67, poz. 472 (ISAP); zm. Dz. U. z 1926 r. Nr 26, poz. 158 (ISAP); zm. Dz. U. z 1927 r. Nr 8, poz. 62 (ISAP)
  4. ↑ Dz. U. z 1926 r. Nr 45, poz. 277 (ISAP)
  5. 1 2 3 Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej: opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych., t. 7, część 2, 1924, s. 76.
  6. 1 2 3 Wykaz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej, t. 1, Warszawa 1938, s. 58.
  7. ↑ https://www.google.com/maps/place/54%C2%B007'42.5%22N+27%C2%B000'54.4%22E/@54.1284871,27.0125231,17z/data=!3m1!4b1!4m2!3m1!1s0x0:0xbcafb11869dcba69?hl=pl
  8. ↑ https://www.google.com/maps/place/54%C2%B008'10.3%22N+27%C2%B000'02.1%22E/@54.1361861,26.9980181,17z/data=!3m1!4b1!4m2!3m1!1s0x0:0x87e52e9930e6f6a3?hl=pl
  9. ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej z oznaczeniem terytorjalnie im właściwych władz i urzędów oraz urządzeń komunikacyjnych, Przemyśl, Warszawa 1933, s. 435.
  10. ↑ https://www.senat.gov.pl/gfx/senat/pl/senatopracowania/70/plik/m-631.pdf.
  11. ↑ okupacja sowiecka ziem polskich, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2021-04-03].
  12. ↑ Piotr Eberhardt, Formowanie się polskiej granicy wschodniej po II wojnie światowej, „Dzieje Najnowsze”, Rocznik L – 2018 (2), 2018, s. 95–100.

Bibliografia