Hawłowice
| wieś | |
 Cerkiew z XVII w. i nagrobek bruśnieński w Hawłowicach | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Powiat | |
| Gmina | |
| Liczba ludności (2024) |
456[1] |
| Strefa numeracyjna |
16 |
| Kod pocztowy |
37-560[2] |
| Tablice rejestracyjne |
RJA |
| SIMC |
0608032[3] |
Położenie na mapie gminy Pruchnik  | |
Położenie na mapie Polski  | |
Położenie na mapie województwa podkarpackiego  | |
Położenie na mapie powiatu jarosławskiego  | |
 49°55′38″N 22°32′07″E/49,927222 22,535278[4] | |
Hawłowice – wieś w województwie podkarpackim, w powiecie jarosławskim, w gminie Pruchnik[3][5]. Ma status sołectwa[6].
| SIMC | Nazwa | Rodzaj |
|---|---|---|
| 0608049 | Hawłowice Dolne | część wsi |
| 0608055 | Hawłowice Górne | część wsi |
| 1042414 | Parcelacja Hawłowska | część wsi, zniesiona w 2026 r. |
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.
Miejsce urodzenia polskiego duchownego, biskupa ełckiego – Jerzego Mazura. Na przeł. XVI/XVII w. ośrodek działalności braci polskich.
Zabytki[7]
- Hawłowice
- Cerkiew greckokatolicka pw. Wniebowstąpienia Pańskiego, obecnie kościół rzymskokatolicki z 1683, 1863 (nr rej.: A-438 z 1.12.1986)
- Hawłowice Dolne
- zespół dworski, z I poł. XIX w. (nr rej.: A-182 z 6.01.1987)
- park z I poł. XIX w. (nr rej.: 32-Zp z 28.02.1949)
- Hawłowice Górne
- Pozostałości wieży mieszkalno-obronnej z XVI wieku (zwanej lamusem lub zborem). We wnętrzu relikty dekoracji malarskiej z lat 1530-1576 z herbem Tarnawa[8]. Podłoga i parapety wyłożone ceglanymi płytami[8]. Budynek pierwotnie był zapewne dworem wieżowym o dwóch kondygnacjach nadziemnych, a komunikacja pionowa mogła odbywać się za pomocą zewnętrznych schodów z drewna. Obiekt posiada sklepione piwnice z zachowanymi otworami kominowymi i tamże zachował się kamienny, renesansowy portal. Budowę wieży przypisuje się Stanisławowi lub Piotrowi Broniewskiemu, który miał być właścicielem Hawłowic Górnych w latach 1583-1614. Budynek obniżono przypuszczalnie w XVIII wieku i zaczął pełnić funkcje gospodarcze. Wbrew obiegowej opinii obiekt nigdy nie był zbiorem ariańskim[9]. W 1940 roku zburzono przylegające do budynku aneksy, a w ich miejsce dobudowano absydę[9] W 2022 roku we wnętrzu umieszczono zrekonstruowany renesansowy piec (nr rej.: A-173 z 6.01.1987);
- pozostałości dworu z około 1730 roku, przebudowanego w stylu klasycystycznym pomiędzy latami 1824-1852 z inicjatywy Edwarda Zakliki. Po 1956 roku częściowo zburzony. Pozostałości dworu zwrócono potomkom dawnych właścicieli w 2002 roku[9].
- park z pocz. XIX w. (nr rej.: 21-Zp z 28.02.1949)
Przypisy
- ↑ Raport o stanie gminy Pruchnik w 2024. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2024 s. 6
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 349 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
- 1 2 3 GUS. Wyszukiwarka TERYT
- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 40886.
- 1 2 Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
- ↑ BIP gminy, sołectwa
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo podkarpackie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 marca 2026. s. 23
- 1 2 Piotr Lasek, Turris fortissima nomen Domini: murowane wieże mieszkalne w Królestwie Polskim od 1300 r. do połowy XVI w, Dysertacje doktorskie Instytutu Sztuki Polskiej Akademii Nauk, Warszawa: Instytut Sztuki PAN, 2013, ISBN 978-83-63877-42-2, OCLC 879709563 [dostęp 2024-08-13].
- 1 2 3 Lamus dworski w Hawłowicach Górnych | Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków w Przemyślu [online], www.wuozprzemysl.pl, 2 czerwca 2022 [dostęp 2024-08-14] (pol.).
Linki zewnętrzne
- Hawłowice dolne i górne, wś, powiat jarosławski, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. III: Haag – Kępy, Warszawa 1882, s. 41.
| Miasto | |
|---|---|
| Wsie | |
| Osady | |
| Integralne części wsi |
|
