Heinz May
| Data i miejsce urodzenia |
28 listopada 1896 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
30 czerwca 1974 |
| Zawód, zajęcie |
leśnik |
| Odznaczenia | |
Heinz May, właśc. Heinrich Wilhelm May (ur. 28 listopada 1896 w Misselbergu, zm. 30 czerwca 1974 w Bad Ems) – niemiecki leśnik, działacz nazistowski, autor pamiętnika Wielkie kłamstwo. Narodowy socjalizm w postaci nieznanej narodowi niemieckiemu (niem. Die grosse Lüge. Der Nationalsozialismus, wie ihn das deutsche Volk nicht kennt), będącego ważnym źródłem wiedzy na temat działalności obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem.
Życiorys
Syn Karla Theodora Maya i Wilhelminy Christiany. W 1911 roku ukończył szkołę i podjął pracę jako leśnik[1]. Podczas I wojny światowej walczył na froncie zachodnim jako strzelec karabinu maszynowego. Według własnej relacji służył w 115. Heskim Regimencie Gwardyjskim Piechoty[2]. Był ranny, został odznaczony Krzyżem Żelaznym I i II klasy[2][3].
25 października 1919 roku wziął ślub z Wilhelminą Pauliną Haxel, zamieszkał z nią w Singhofen[1], gdzie objął funkcję leśnika[4]. Para miała dwóch synów: Kurta (ur. 1920) i Horsta (ur. 1925)[1], dwójka innych dzieci zmarła w dzieciństwie[4]. Od 1927 roku pracował jako Oberförster w Mündersbach w okolicach Hachenburga[4][5].
Od 1923 roku był członkiem Deutschsozialistische Partei[4]. 21 września 1926 roku wstąpił do Narodowosocjalistycznej Niemieckiej Partii Robotników (NSDAP), a następnie, w 1933 roku, został członkiem Schutzstaffel[1]. Dowodził plutonem, a następnie oddziałem szturmowym SS[6]. W 1936 roku został awansowany do stopnia SS-Hauptsturmführera[1]. Do 6 stycznia 1940 roku pracował jako leśniczy w Mündersbach. Był również kierownikiem tamtejszej lokalnej komórki partyjnej[7]. W sierpniu 1939 roku został zmobilizowany do Wehrmachtu i przydzielony do 463 pułku piechoty, z którym stacjonował na granicy niemiecko-belgijskiej. 5 grudnia 1939 roku został zwolniony ze służby wojskowej[3][8].
W połowie stycznia 1940 roku objął urząd nadleśniczego i łowczego powiatowego w Nadleśnictwie Koło, w okupowanej Polsce. Od 1943 roku zastępował powiatowego sędziego partyjnego NSDAP w Kole[1]. Podczas pobytu w Kraju Warty zajmował się pracą w pomocy społecznej SS. Latem 1942 roku został zaproszony do obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem przez Hansa Bothmanna, który prosił go o dostarczenie do obozu nasion drzew, mających posłużyć do zamaskowania śladów mogił masowych na terenie lasu rzuchowskiego[9][10][11]. Pod negatywnym wrażeniem tej wizyty, w 1942 roku złożył rezygnację z członkostwa w SS[1][12], motywując to światopoglądem religijnym[3].
W 1943 roku odmówił wstąpienia do Waffen-SS, a rok później zrezygnował ostatecznie z pracy w pomocy społecznej SS[3]. Według własnej relacji protestował również przeciwko dewastowaniu krzyży oraz kaplic na terenie okupowanej Polski i złemu traktowaniu Polaków[3].
Na stanowisku nadleśniczego pozostawał do stycznia 1945 roku, po odesłaniu rodziny w nocy z 17 na 18 stycznia pozostał w okolicach Koła jako członek Volkssturmu, następnie na własną rękę przedzierał się do Niemiec. 27 stycznia 1945 roku dotarł w okolice Nassau[12]. Został przeniesiony do leśnictwa w Montabaur[4].
Podczas pracy w Kraju Warty wielokrotnie wstawiał się za swoimi polskimi pracownikami i ich rodzinami[13][14][15][16], przesłuchiwani po wojnie świadkowie podkreślali jego przyjazny stosunek do Polaków[17].
Po wojnie zamieszkał z rodziną w Sulzbach k. Nassau. W latach 1951–1963 mieszkał w Scheuern, a następnie powrócił do rodzinnego Misselbergu[12]. W 1960 roku był przesłuchiwany przez zachodnioniemieckich śledczych w związku ze śledztwem prowadzonym przeciwko 12 członkom załogi obozu w Chełmnie[5]. Jego żona zmarła 24 maja 1971 roku, dokładnie trzy lata później ożenił się z Marią Antoniną Hoff. Zmarł miesiąc po ślubie, 30 czerwca 1974 roku[12].
Pamiętnik
May spisał swój pamiętnik w lutym 1945 roku. Składał się on z 4 rozdziałów, poprzedzonych krótką przedmową[12]. W pamiętniku opisuje swoją działalność w NSDAP i SS, pracę w Nadleśnictwie Koło, relacjonuje także zbrodnie popełniane przez komando SS w obozie zagłady w Chełmnie nad Nerem, ostatni rozdział poświęcony jest ewakuacji ludności niemieckiej z Kraju Warty w 1945 roku[12]. Pamiętnik w nieznanych okolicznościach trafił do Polskiej Misji Wojskowej, Władysław Czechowski przesłał następnie kopię pamiętnika do Polskiej Misji Badania Zbrodni Wojennych, a oryginał do Głównej Komisji Badania Zbrodni Niemieckich w Polsce[18][19]. Wspomnienia Maya nie ukazały się nigdy w całości w Niemczech, opublikowano tylko ich trzeci rozdział[18].
Po wojnie utrzymywał przez pewien czas kontakt z historykiem Karolem Marianem Pospieszalskim[18].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 May 2020 ↓, s. 5.
- 1 2 May 2020 ↓, s. 21.
- 1 2 3 4 5 Pospieszalski 1962 ↓, s. 86.
- 1 2 3 4 5 May, Heinrich - Forester at Body Disposal Area of Kulmhof Extermination Camp [online], Holocaust History Site, 29 marca 2024 [dostęp 2026-01-11] (ang.).
- 1 2 Testimony of May, Heinrich on Kulmhof extermination camp [online], Holocaust History Site, 9 maja 2024 [dostęp 2026-01-16] (ang.).
- ↑ May 2020 ↓, s. 24.
- ↑ May 2020 ↓, s. 26.
- ↑ May 2020 ↓, s. 32.
- ↑ Shmuel Krakowski, Chelmno: A Small Village in Europe: The First Nazi Mass Extermination Camp, Jerusalem: Yad Vashem, 2009, s. 67, ISBN 978-965-308-332-5.
- ↑ Patrick Montague, Chelmno and the Holocaust: The History of Hitler’s First Death Camp, University of North Carolina Press, 2012, s. 93, ISBN 978-0-8078-3527-2.
- ↑ Pospieszalski 1962 ↓, s. 89.
- 1 2 3 4 5 6 May 2020 ↓, s. 6.
- ↑ May 2020 ↓, s. 43.
- ↑ May 2020 ↓, s. 50.
- ↑ May 2020 ↓, s. 65.
- ↑ May 2020 ↓, s. 148.
- ↑ Pospieszalski 1962 ↓, s. 87.
- 1 2 3 May 2020 ↓, s. 7.
- ↑ Pospieszalski 1962 ↓, s. 85.
Bibliografia
- Heinz May, Wielkie kłamstwo. Narodowy socjalizm w postaci nieznanej narodowi niemieckiemu, Bartłomiej Grzanka (oprac.), wyd. 2, Chełmno nad Nerem: Muzeum byłego niemieckiego obozu zagłady Kulmhof w Chełmnie nad Nerem, 2020, ISBN 978-83-944257-6-0.
- Karol Marian Pospieszalski, Niemiecki nadleśniczy o zagładzie Żydów w Chełmnie nad Nerem, „Przegląd Zachodni”, 3, 1962, s. 84–105.