Holendry (gmina Chmielnik)

Holendry
wieś
Państwo

 Polska

Województwo

 świętokrzyskie

Powiat

kielecki

Gmina

Chmielnik

Liczba ludności (2024)

69[1]

Strefa numeracyjna

41

Kod pocztowy

26-020[2]

Tablice rejestracyjne

TKI

SIMC

0234778[3]

Położenie na mapie gminy Chmielnik
Mapa konturowa gminy Chmielnik, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Holendry”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Holendry”
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa konturowa województwa świętokrzyskiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Holendry”
Położenie na mapie powiatu kieleckiego
Mapa konturowa powiatu kieleckiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Holendry”
Ziemia50°36′11″N 20°41′16″E/50,603056 20,687778[4]

Holendry – (zwane wcześniej Holendry Chłapowskie) wieś w województwie świętokrzyskim, w powiecie kieleckim, w gminie Chmielnik[3][5]. Ma status sołectwa[6].

Integralne części wsi Holendry[3][5]
SIMCNazwaRodzaj
0234784Podlesieczęść wsi

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa kieleckiego.

Nazwa wsi pochodzi od osadników wyznania mennonickiego, którzy musieli uciekać ze swej ojczyzny Holandii.

Wieś została założona aktem z 3 maja 1791 roku przez Józefa Chłapowskiego, właściciela dóbr chmielnickich. Do dziś spotyka się tu nazwiska obcego brzmienia[7].

We wsi swe źródło ma rzeka Morawka.

Pochodzenie nazwy

Holendry względnie Olędry,(Holländer) – nazwa osad zakładanych przeważnie w nizinach nadrzecznych, obfitujących w łąki i pastwiska sprzyjające hodowli bydła i produkcji nabiału.

Nazwę tę otrzymały pierwotnie osady zaludnione przez uchodźców z Fryzji (w Holandii), którzy w XVI wieku chroniąc się przed prześladowaniem religijnym (jako mennonici) osiadali w Polsce, początkowo w Żuławach, gdzie oddawano im ziemię za opłatą czynszu. Później zwano Holendrami (Olędrami) wszelkie osady, nawet przez polską ludność zakładane na podobnych warunkach. W obrębie królestwa najwięcej takich siedlisk spotykamy nad rzeką Wartą w powiecie konińskim i słupeckim, tudzież w nizinach nadwiślańskich.

Mylnym jest wywód tej nazwy od Hauländer (karczownicy), podany przez znanego historyka pruskiego Wattkego i za nim powtarzany często w polskich pracach naukowych. Wattke chciał przez to podnieść znaczenie i rozmiary niemieckiej kolonizacji w Polsce. Od nazwy tychże osadników wzięła początek nazwa Holendernia, dawana oborom dla krów. (Opis Bronisława Chlebowskiego do haseł związanych z nazwą Holendry)[8].

Przypisy

  1. ↑ Raport o stanie gminy Chmielnik w 2024. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2024 s. 11
  2. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 351 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  3. 1 2 3 GUS. Wyszukiwarka TERYT
  4. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 41348.
  5. 1 2 Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200 (ISAP))
  6. ↑ Strona gminy gminy, sołectwa
  7. ↑ Holendry Chłapowskie (12)), [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. III: Haag – Kępy, Warszawa 1882, s. 100.
  8. ↑ Hasło Holendry, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. III: Haag – Kępy, Warszawa 1882, s. 99.